Người nuôi cần làm gì để kiểm soát bệnh EHP hiệu quả?

Bệnh vi bào tử trùng (EHP) không phải là dịch bệnh gây chết hàng loạt như đốm trắng, nhưng nó là một "kẻ cắp thầm lặng" đang gây thiệt hại kinh tế nặng nề cho người nuôi tôm. Nó không giết tôm, nhưng nó "đánh cắp" sự tăng trưởng, khiến tôm còi cọc và làm giảm giá trị thương phẩm.

Tôm bệnh
Phòng và trị bệnh vi bào tử trùng (EHP) trên tôm. Ảnh: Sưu tầm

Bệnh EHP là gì và dấu hiệu nhận biết

EHP là bệnh do ký sinh trùng Enterocytozoon hepatopenaei gây ra. Khi xâm nhập vào cơ thể, chúng ký sinh trực tiếp trong các tế bào gan tụy của tôm, hấp thụ dinh dưỡng và nhân lên, khiến các tế bào này bị phá vỡ. Quá trình này làm tổn thương nghiêm trọng chức năng tiêu hóa, khiến tôm không thể hấp thụ thức ăn hiệu quả.

Biểu hiện rõ rệt nhất của EHP là sau 20-30 ngày thả nuôi, người nuôi sẽ thấy tôm chậm lớn rõ rệt, kích cỡ không đồng đều, có thể đạt trọng lượng từ 3-4g thì ngừng lớn hẳn. Các dấu hiệu đi kèm bao gồm tôm mềm vỏ, giảm ăn, rỗng ruột và chết rải rác. Trong những ao nuôi có hiện tượng bệnh phân trắng, tỷ lệ nhiễm EHP có thể lên tới 96%.

Tại sao bệnh EHP không có thuốc đặc trị?

Hiện tại, vẫn chưa có một loại thuốc nào có thể điều trị dứt điểm EHP. Lý do nằm ở bản chất của vi bào tử trùng. Bào tử của EHP có một lớp vỏ cực kỳ dày và kiên cố, khiến hầu hết các loại hóa chất diệt khuẩn và kháng sinh thông thường không thể xuyên thủng và tiêu diệt chúng.

Việc sử dụng kháng sinh không những không có tác dụng mà còn có thể gây hại thêm. Kháng sinh sẽ tiêu diệt hệ vi sinh vật có lợi trong đường ruột, làm suy giảm hệ miễn dịch và khiến tôm càng yếu hơn, dễ bị tấn công bởi các mầm bệnh thứ cấp khác.

Tôm thẻChưa có một loại thuốc nào có thể điều trị dứt điểm EHP

Giải pháp phòng ngừa và kiểm soát EHP hiệu quả

Vì không thể "chữa", chiến lược duy nhất và hiệu quả nhất là phòng ngừa và kiểm soát mật độ bào tử EHP ở mức thấp nhất. Quá trình này phải được thực hiện một cách toàn diện, từ khâu chuẩn bị ao đến suốt vụ nuôi.

Phòng bệnh từ gốc: Cải tạo ao và sàng lọc con giống

Đây là bước sống còn để ngăn EHP xâm nhập vào ao nuôi.

Cải tạo ao triệt để: Đối với ao đất, cần phơi đáy ao ít nhất 2-3 tuần và xử lý kỹ bằng vôi nóng (CaO) để nâng pH, tiêu diệt các bào tử còn sót lại. Đối với ao bạt, cần chà rửa sạch, phơi khô và khử trùng bằng Chlorine liều cao (ít nhất 30 ppm).

Xét nghiệm PCR con giống: Đây là yêu cầu bắt buộc. Người nuôi phải yêu cầu trại giống cung cấp giấy xét nghiệm PCR chứng minh lô giống âm tính với EHP, hoặc tự gửi mẫu đi kiểm tra độc lập để đảm bảo an toàn tuyệt đối.

Quản lý ao nuôi và tăng cường sức đề kháng cho tôm

Khi EHP đã hiện diện trong ao, mục tiêu là kiểm soát chúng ở mật số thấp và tăng cường sức khỏe cho tôm.

- Thường xuyên xi-phông để loại bỏ phân tôm và thức ăn thừa, là nơi bào tử EHP tồn tại và tái lây nhiễm.

- Định kỳ sử dụng các chế phẩm sinh học chất lượng cao để phân hủy chất hữu cơ và ức chế sự phát triển của mầm bệnh.

- Bổ sung các loại vitamin, acid hữu cơ, và men tiêu hóa vào thức ăn để giúp tôm khỏe mạnh, đủ sức chống chọi EHP.

Trong trường hợp tôm đã nhiễm bệnh, nếu tỷ lệ nhiễm dưới 30%, có thể xem xét sử dụng các loại kháng sinh chống ký sinh trùng theo khuyến cáo. Tuy nhiên, nếu tỷ lệ nhiễm quá cao, việc thu hoạch sớm để giảm thiểu thiệt hại kinh tế thường là giải pháp được ưu tiên.

Đăng ngày 26/12/2025
Hồng Hà @hong-ha
Dịch bệnh

Ghẹ vuông chắc thịt không thua ghẹ biển!

Nếu có dịp về Năm Căn, Ngọc Hiển, Ðầm Dơi, ngoài tôm, cua, cá, sò…. thì đừng quên thưởng thức đặc sản ghẹ vuông. Ghẹ vuông chắc thịt, ngon nên được nhiều người dân địa phương, du khách cũng như thị trường tiêu thụ ưa chuộng.

Ghẹ vuông
• 11:58 07/06/2021

Ảnh đẹp thủy sản: Món ăn mang đậm nét đồng quê Việt

Ảnh đẹp thủy sản hôm nay lại mang chúng ta đến gần hơn với những món ăn gắn liền của tuổi thơ qua các nhìn ảnh vô cùng đẹp đẽ, những món ăn mà đã gắn liền với biết bao thế hệ.

Cua đồng.
• 19:49 28/05/2021

Ảnh đẹp: Loài hoa của miền sông nước

Miền Tây không chỉ có sông nước mênh mông mà cảnh sắc lại hữu tình. Kết hợp từ những loài hoa tím hồng rực rỡ hòa quyện tạo nên màu sắc của đồng bằng. Đi đâu chúng ta cũng có thể bắt gặp dễ dàng các loài hoa ấy.

Hoa sen.
• 12:13 24/05/2021

Nhật ký về quê

Quê hương là chùm khế ngọt, dù bạn có đi xa bao lâu thì quê hương cũng luôn mở vòng tay chào đón bạn quay trở về, nếu có một ngày bản thân cảm thấy mệt mỏi ở chốn sài gòn nhộn nhịp thì hãy tạm gác mọi chuyện về quê một chuyến nhé!

Tôm càng xanh.
• 13:44 20/05/2021

Cách xử lý khi tôm bị đóng rong và bám bẩn đuôi trong ao nuôi cũ

Trong những cái ao đã nuôi qua nhiều năm, lớp bùn thải tích tụ dưới đáy chính là nguyên nhân chính khiến tôm dễ bị đóng rong hoặc bám bẩn ở phần đuôi.

Tôm
• 13:36 15/01/2026

Biện pháp phòng và trị một số bệnh thường gặp trên cá rô phi

Cá rô phi là đối tượng nuôi chủ lực mang lại thu nhập ổn định cho nông dân. Tuy nhiên, việc nuôi thâm canh mật độ cao và ô nhiễm nguồn nước đang khiến dịch bệnh bùng phát mạnh. Nắm vững kiến thức về các bệnh thường gặp là yêu cầu bắt buộc đối với người nuôi chuyên nghiệp.

Cá rô phi
• 09:00 14/01/2026

Người nuôi cần làm gì để kiểm soát bệnh EHP hiệu quả?

Bệnh vi bào tử trùng (EHP) không phải là dịch bệnh gây chết hàng loạt như đốm trắng, nhưng nó là một "kẻ cắp thầm lặng" đang gây thiệt hại kinh tế nặng nề cho người nuôi tôm. Nó không giết tôm, nhưng nó "đánh cắp" sự tăng trưởng, khiến tôm còi cọc và làm giảm giá trị thương phẩm.

Tôm bệnh
• 09:00 26/12/2025

Listeria: Mối nguy sinh học không thể xem nhẹ trong xuất khẩu thủy sản

Trong chuỗi cung ứng thực phẩm toàn cầu, Listeria monocytogenes nổi lên như một trong những mầm bệnh nguy hiểm và khó kiểm soát nhất. Với khả năng tồn tại trong môi trường lạnh và gây ra bệnh Listeriosis nghiêm trọng, nó đã trở thành một rào cản kỹ thuật mà mọi doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản đều phải đối mặt.

Cá hồi
• 13:13 17/12/2025

Hiện tượng tôm ăn thịt lẫn nhau trong ao nuôi thâm canh

Trong các mô hình nuôi tôm thâm canh và siêu thâm canh, hiện tượng tôm ăn thịt lẫn nhau (Cannibalism) là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây hao hụt đầu con và phát tán dịch bệnh trên diện rộng.

Ao nuôi tôm
• 18:51 21/01/2026

Đặc sản khô lên ngôi những ngày cận tết

Không khí Tết đang len lỏi vào từng nếp nhà, cũng là lúc các làng nghề biển truyền thống bước vào mùa vụ sôi động nhất trong năm. Từ cực Nam Tổ quốc đến dải đất miền Trung, những đặc sản trứ danh đang được người tiêu dùng săn đón để làm quà biếu và thưởng thức trong dịp sum vầy.

Phơi khô
• 18:51 21/01/2026

Sau kỷ lục lịch sử, thủy sản Việt Nam đối mặt năm 2026 đầy sóng gió

Sau khi xác lập kỷ lục 11,3 tỷ USD vào năm 2025, ngành thủy sản Việt Nam bước vào năm 2026 với tâm thế thận trọng. Trước những rào cản thương mại ngày càng dày đặc từ các thị trường lớn, chiến lược của toàn ngành đang chuyển dịch mạnh mẽ từ mở rộng quy mô sang củng cố sự ổn định và gia tăng giá trị chiều sâu.

Thủy sản
• 18:51 21/01/2026

Nuôi tôm khỏe mạnh chỉ từ loại lá quen thuộc trong vườn nhà

Không chỉ là loại cây ăn quả quen thuộc, lá ổi từ lâu đã được biết đến như một vị thuốc dân gian trị bệnh đường ruột.

Lá ổi
• 18:51 21/01/2026

Áp dụng tiến bộ kỹ thuật để nuôi tôm nước lợ đạt hiệu quả cao, bền vững

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và dịch bệnh trên thủy sản ngày càng diễn biến phức tạp, việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong nuôi tôm nước lợ được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng suất, giảm rủi ro và hướng đến phát triển bền vững.

Nuôi tôm thẻ
• 18:51 21/01/2026
Some text some message..