Thị trường Trung Quốc: Xuất khẩu cá tra Việt Nam bị chững lại

Dấu hiệu chững lại đầu năm 2025

Bước vào đầu năm 2025, xuất khẩu cá tra Việt Nam sang Trung Quốc có dấu hiệu chững lại. Mặc dù chưa có số liệu cụ thể cho tháng 1 và tháng 2/2025, nhưng các chuyên gia nhận định rằng sự tăng trưởng trong năm 2024 khó duy trì nếu không có những chiến lược đột phá. Nguyên nhân chính được cho là do sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ các nhà cung cấp khác và nhu cầu tiêu thụ nội địa của Trung Quốc biến động.

Ngành cá tra Việt Nam tiếp tục đối mặt với nhiều thách thức, dù giá cá tra ghi nhận mức tăng đáng kể do nguồn cung khan hiếm. Dù nhu cầu từ các thị trường lớn như Trung Quốc và EU vẫn duy trì ổn định, những biến động về nguồn cung cá giống và chính sách thuế quan quốc tế, đặc biệt là thuế chống bán phá giá, có thể tác động tiêu cực đến đà tăng trưởng của xuất khẩu cá tra trong năm nay.

Những nguyên nhân chính khiến xuất khẩu cá tra sang Trung Quốc chững lại

Sự cạnh tranh giữa các quốc gia xuất khẩu

Các nước như Indonesia, Ấn Độ và Bangladesh đang nổi lên như những đối thủ cạnh tranh đáng gờm trên thị trường cá thịt trắng, trong đó có cá tra. Với lợi thế về chi phí sản xuất thấp hơn và các hiệp định thương mại thuận lợi, các quốc gia này đang thu hút sự quan tâm của các nhà nhập khẩu Trung Quốc.

Thuế và các chính sách xuất khẩu

Trong năm 2024, Trung Quốc đã áp dụng các biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn đối với nhập khẩu thủy sản nhằm đảm bảo an toàn thực phẩm và chất lượng sản phẩm. Các yêu cầu khắt khe về truy xuất nguồn gốc, kiểm dịch và thuế quan có thể là một trong những nguyên nhân khiến tốc độ nhập khẩu cá tra chậm lại trong đầu năm 2025.

Biến động trong nhu cầu tiêu thụ nội địa của Trung Quốc

Nền kinh tế Trung Quốc vẫn đang trong giai đoạn phục hồi sau đại dịch COVID-19 và những biến động trong lĩnh vực bất động sản, tiêu dùng. Thị trường bán lẻ và thực phẩm ở Trung Quốc có sự thay đổi về xu hướng tiêu thụ, với sự dịch chuyển từ các sản phẩm nhập khẩu sang tiêu dùng nội địa. Điều này có thể làm giảm nhu cầu nhập khẩu cá tra từ Việt Nam.

Doanh nghiệp Việt Nam cần có những thay đổi để đáp ứng yêu cầu của thị trường nhập khẩu cá tra. Ảnh: ST

Những ảnh hưởng với doanh nghiệp xuất khẩu cá tra Việt Nam

Giá cá tra xuất khẩu có thể tăng do nguồn cung hạn chế, nhưng điều này không đồng nghĩa với việc lợi nhuận của doanh nghiệp cũng gia tăng. Các doanh nghiệp xuất khẩu cá tra đang chịu áp lực lớn từ chi phí nguyên liệu, vận chuyển và các thủ tục kiểm dịch ngày càng phức tạp. Những yếu tố này khiến biên lợi nhuận bị thu hẹp, buộc doanh nghiệp phải tìm cách tối ưu hóa chi phí để duy trì sức cạnh tranh.

Bên cạnh đó, thị trường Trung Quốc ngày càng đặt ra những yêu cầu cao hơn về chất lượng và an toàn thực phẩm. Để đáp ứng những tiêu chuẩn này, các doanh nghiệp cần đầu tư mạnh vào cải tiến quy trình sản xuất, chế biến và hệ thống truy xuất nguồn gốc. Dù điều này có thể làm gia tăng chi phí sản xuất, nhưng cũng mở ra cơ hội nâng cao giá trị thương hiệu cá tra Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Trong bối cảnh nhiều thách thức, doanh nghiệp xuất khẩu cá tra Việt Nam cần linh hoạt thích ứng bằng cách nâng cao chất lượng sản phẩm, đa dạng hóa thị trường và tối ưu hóa chi phí vận hành. Sự chủ động và chiến lược phát triển bền vững sẽ giúp ngành cá tra duy trì vị thế trong thị trường Trung Quốc cũng như mở rộng sang các thị trường tiềm năng khác.