Lúa - tôm trúng mùa: Nhẹ lo cái Tết

ĐBSCL hiện có 8/13 tỉnh, thành SX theo mô hình lúa - tôm, với tổng diện tích khoảng 160.000 ha gồm Kiên Giang, Cà Mau, Bạc Liêu, Sóc Trăng, Bến Tre, Đồng Tháp, Trà Vinh và Long An. Trong đó, Kiên Giang là tỉnh có diện tích SX theo mô hình này lớn nhất khu vực, với trên 65.000 ha, tập trung chủ yếu ở các huyện vùng U Minh Thượng (gồm huyện An Biên, An Minh, U Minh Thượng, Vĩnh Thuận). Những ngày này, đi về vùng lúa - tôm đâu đâu cũng thấy không khí rộn ràng, tất bật.

Ông Tám Thưởng ở xã Đông Hòa vừa thu hoạch xong hơn 30 công lúa cười mãn nguyện: “Năm nay thời tiết thuận lợi nên ruộng nhà ai cũng trúng. Riêng nhà tôi thu được gần một ngàn giạ lúa. Nhà ít người nên tôi bán bớt phân nửa lúa tươi cho thương lái, còn lại phơi khô dự trữ chờ giá”.

Theo ông Tám Thưởng, đã nhiều năm đi theo mô hình lúa - tôm nhưng đây là năm đầu tiên gia đình ông có cả gần ngàn giạ lúa. Thời điểm cuối năm, nhiều cái phải chi, nhờ lúa trúng mùa nên cũng nhẹ gánh lo.

Cách nhà ông Tám Thưởng không xa, ông Mười Oai đang lo dọn lại khu nhà sau để làm kho chứa lúa. Ông Mười Oai phấn khởi cho biết: “Năm nay lúa được giá, giống lúa mùa địa phương giá 5.100 -5.200 đ/kg (lúa mùa nhẹ chi phí chăm sóc), còn các giống lúa thơm hạt dài lên đến 6.500 - 6.700 đ/kg.

Tuy nhiên, tui chỉ bán một ít đủ để trang trải tiền vật tư và sắm sửa cái Tết, còn bao nhiêu trữ lại chờ giá. Theo kinh nghiệm của nông dân, lúc vào vụ cao điểm mà lúa vẫn giữ được giá cao thì chắc chắn giá lúa sẽ còn tăng thêm nữa, nên tui quyết định giữ lại”.

Trúng nhất từ trước đến nay

Trưởng phòng NN-PTNT huyện An Minh Võ Hoàng Việt cho biết, năm nay toàn huyện gieo cấy được trên 31.000 ha lúa - tôm, đến thời điểm này đã thu hoạch được trên 90%. Vụ lúa này bà con trúng mùa, năng suất đạt cao nhất từ trước đến nay, trung bình 4 tấn/ha, cá biệt có những hộ đạt tới 6 tấn/ha.

Theo ông Việt, ngoài thời tiết thuận lợi thì việc được đầu tư hệ thống thủy lợi tốt, nông dân ý thức tuân thủ lịch thời vụ, áp dụng khoa học kỹ thuật vào SX là những yếu tố chính giúp vụ lúa năm nay đạt năng suất cao.

“Mô hình lúa - tôm được các nhà khoa học đánh giá là thích ứng với điều kiện biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, nông dân phải tuyệt đối tuân thủ lịch thời vụ, không vì lợi nhuận trước mắt mà chạy theo con tôm thì mới đạt hiệu quả cao và bền vững”, ông Việt khẳng định.

Bên cạnh đó, việc đầu tư lại tạo các giống lúa có khả năng thích nghi với điều kiện khí hậu ven biển, chịu được phèn, mặn cao cho vùng lúa - tôm cũng góp phần làm tăng năng suất, chất lượng. Song song với các giống lúa mùa truyền thống, nhiều địa phương đã chọn tạo được giống lúa cho riêng mình như: Sóc Trăng có giống ST5, Kiên Giang có GKG 1, Bạc Liêu đã thử nghiệm thành công giống lúa Sỏi (có khả năng chịu mặn lên đến 10%o) do các nhà khoa học Trường ĐH Cần Thơ chọn tạo… Các dòng lúa lai F1 được các Cty nhập khẩu từ nước ngoài về cũng dần khẳng định vị thế của mình trên nền đất nuôi tôm với năng suất vượt trội từ 20 -30%.

Ông Phạm Tấn Hải, Giám đốc kinh doanh giống khu vực phía Nam, Cty Bayer VN cho biết, giống lúa lai Arize B-TE1 của Cty Bayer đã được nhiều nông dân vùng lúa - tôm lựa chọn đưa vào SX vì nó mang lại hiệu quả cao và ổn định, dễ canh tác, đặc biệt thích nghi được với vùng đất nhiễm phèn, mặn rất tốt. Giống lúa lai này tập trung phát triển ở các tỉnh ven biển như Kiên Giang, Cà Mau, Bạc Liêu, Sóc Trăng và một số ít ở Bến Tre và Trà Vinh.

Theo ông Hải, từ năm 2008 đến nay việc kinh doanh giống lúa này tại các địa phương nói trên đều biến động theo hướng tăng trưởng tốt. Ban đầu, khi mới thâm nhập thị trường, nông dân còn xa lạ nên diện tích chỉ vỏn vẹn vài trăm ha. Nhưng hiện nay đã tăng lên hàng chục ngàn ha, chỉ tính từ năm 2011-2012, đã có khoảng 18.000 ha trong khu vực trồng giống lúa này.

Theo phản hồi của nhiều bà con trong vùng và kết quả các điểm trình diễn mà Cty thực hiện thì năm nay bà con lại trúng mùa lúa lai và bán được giá với lợi nhuận cao hơn giống lúa địa phương trung bình 25 - 30%. Ưu điểm của giống Arize B-TE1 là chi phí thuốc BVTV giảm do kháng bệnh đạo ôn, năng suất cao và ổn định, nhẹ công chăm sóc, lúa thương phẩm dễ bán, giá ngang bằng với các giống lúa địa phương.

Năm 2013, Cty Bayer VN sẽ tiếp tục đẩy mạnh việc quảng bá, nhân rộng mô hình trồng giống lúa lai này ở nhiều địa phương khác và đặc biệt là tập huấn kỹ thuật cho nông dân nhiều hơn nữa để canh tác đạt hiệu quả cao nhất.