Nước – vật liệu đặc biệt

Khi nói tới sân vườn, ta thường nghĩ đến, nhắc đến các loại cây xanh, các loại hoa, cây cảnh; và các loại vật liệu dùng cho sân vườn, ngoại thất như các loại vật liệu thô mộc, vật liệu tự nhiên... Nhưng có một loại “vật liệu” rất đặc biệt và có vai trò rất lớn trong kiến trúc cảnh quan, trong trang trí ngoại thất, ở sân vườn. Đó là nước.

Bể cá cảnh
Bể cá cảnh (Ảnh minh họa)

Ở những kiến trúc truyền thống dân gian xa xưa; nước đã có mặt trong công trình với nhiều vai trò và ý nghĩa trong mối quan hệ của môi trường thiên nhiên – xã hội với con người. Từ những thành phần đơn giản, tự nhiên như ao, hồ, sông, suối… được con người vận dụng, đưa vào những bình đồ tổng thể, tạo nên những giá trị quy hoạch, cảnh quan môi trường; cho tới các dạng công trình nước có thiết kế và ý đồ như hào thành, hồ, bể, giếng…; các loại mặt nước nhân tạo kết hợp cùng công trình kiến trúc. Tuy nhiên, trong những công trình truyền thống này, thì vật liệu nước hầu như chỉ là dạng nước tĩnh, nếu có chuyển động thì đó là dòng chảy tự nhiên và việc cấp – tiêu thoát hầu như cũng phụ thuộc vào tự nhiên. Mặt nước cùng cây xanh là những yếu tố âm để cân bằng âm – dương với công trình xây dựng. Những mặt nước, nơi chứa nước còn có ý nghĩa quan trọng khác – đó là phương tiện cứu hoả. Điều đó là rất cần thiết khi mà các công trình kiến trúc xưa đa phần được tạo dựng từ vật liệu gỗ.

Trong kiến trúc hiện đại, nước vẫn được vận dụng và là một loại vật liệu sáng giá; và được ứng dụng, kết hợp thêm nhiều công nghệ mới, thiết bị hiện đại, làm cho nước càng phát huy được thế mạnh vốn có. Nước có thể là một vật liệu thẩm mỹ, có thể đảm nhiệm vai trò công năng sử dụng, hoặc cả hai. Vật liệu nước có mặt trong công trình kiến trúc ở rất nhiều vị trí, với nhiều trạng thái, nhiều dạng thức kết hợp với các bộ phận, chi tiết kiến trúc. Nước (sạch) có tính chất trong suốt và không định hình nên có thể tạo cho nước nhiều màu sắc, hình dáng, bằng bộ phận kiến trúc – cấu kiện chứa đựng nó. Nước có thể tồn tại trong công trình kiến trúc ở dạng tĩnh (bể cảnh, mặt hồ…) kiểu truyền thống hoặc dạng động (dòng chảy, thác chảy, vòi phun, đài phun…) tạo nên hiệu quả thẩm mỹ và cảm xúc đa dạng; cũng như tạo nên những môi trường vi khí hậu công trình linh hoạt có giá trị tích cực.

Nước có thể là một loại vật liệu đặc biệt, hỗ trợ, phụ hoạ cho công trình tốt hơn, đẹp hơn, sạch hơn, mát hơn... Nhưng cũng có những công trình mà vật liệu nước chính là cảm hứng sáng tạo của kiến trúc sư, và nước đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành nên giá trị không gian và thẩm mỹ của kiến trúc. Ở đó, nếu thiếu nước, nói hơi ngoa một chút, thì công trình không còn giá trị.

Tuy vậy, trong bối cảnh thực tế nguồn nước sạch ngày càng khan hiếm thì việc sử dụng nước sạch như một loại vật liệu để trang trí cần phải nghiên cứu tính hiệu quả trong vận hành và khả năng tuần hoàn, tái sử dụng; cũng như tận dụng các nguồn nước tự nhiên (nước mưa) để tránh lãng phí.

Sài Gòn Tiếp Thị
Đăng ngày 23/09/2013
BÀI VÀ ẢNH: HÀ THÀNH
Môi trường

Lâm Đồng: Hơn 10 tấn cá chết bất thường, thiệt hại 800 triệu

Theo ghi nhận của cơ quan chức năng, có hơn 10 tấn cá nuôi của một hộ dân tại phường 3 Bảo Lộc (Lâm Đồng) chết chưa rõ nguyên nhân, thiệt hại ước tính khoảng 800 triệu đồng.

Ao nuôi cá
• 09:49 14/10/2025

Thừa Thiên - Huế: Đầm phá ô nhiễm, dân kêu trời

Hàng ngàn hộ dân ở 33 xã, phường, thị trấn sống dựa vào đầm phá Tam Giang - Cầu Hai (tỉnh Thừa Thiên - Huế), đang khốn khổ vì nguồn nước ô nhiễm nghiêm trọng.

Ô nhiễm đầm phá ở Thừa Thiên - Huế
• 14:32 14/03/2023

Sản xuất xà phòng từ chất nhầy ốc sên

Một con ốc sên sẽ tạo ra khoảng 2g chất nhờn. Để sản xuất 15 thanh xà phòng trọng lượng 100g, anh Desrocher ở thị trấn Wahagnies, miền Bắc nước Pháp cần khoảng 40 con ốc sên. Ảnh: Reuters

Xà phòng từ ốc sên
• 10:17 09/02/2023

Yên Bái: Thả hơn 30 nghìn cá giống xuống hồ Thác Bà trong ngày ông Công, ông Táo

Ngày 14/1, huyện Yên Bình (Yên Bái) đã tổ chức thả cá bổ sung nguồn lợi thủy sản hồ Thác Bà năm 2023 gắn với phong tục thả cá chép ngày 23 tháng Chạp.

Thả cá
• 12:02 19/01/2023

Ngành nuôi tôm Việt Nam trong bối cảnh biến đổi khí hậu

Trong nhiều năm, nuôi tôm được xem là một trong những ngành nông nghiệp có tốc độ tăng trưởng nhanh và đóng góp lớn cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Tuy nhiên, bối cảnh khí hậu hiện nay đang đặt ngành này trước một thực tế khác: rủi ro không còn mang tính mùa vụ, mà đang chuyển thành rủi ro cấu trúc.

tôm
• 10:00 24/02/2026

Methylmercury tích lũy trong cá như thế nào?

Nhiều khuyến cáo y tế cho rằng nên hạn chế tiêu thụ một số loài cá vì chúng tích tụ hàm lượng thủy ngân cao. Tuy nhiên, vấn đề không chỉ nằm ở việc “cá có thủy ngân”, mà ở câu hỏi sâu hơn: thủy ngân độc trong cá hình thành như thế nào và bắt nguồn từ đâu?

thủy ngân trong cá
• 15:00 21/02/2026

Giải pháp giảm ô nhiễm từ ao nuôi cá tra thâm canh

Nuôi cá tra thâm canh đang mang lại nguồn thu nhập đáng kể cho nhiều hộ dân. Tuy nhiên, đi kèm với hiệu quả kinh tế là nguy cơ ô nhiễm môi trường nước ao nuôi, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cá và môi trường xung quanh.

Cho cá ăn
• 11:57 30/01/2026

Đừng để trắng tay sau một cơn mưa đêm: Hiệu ứng domino dưới đáy ao

Cơn mưa đêm dồn dập không chỉ làm thay đổi thời tiết mà còn kích hoạt một chuỗi tử thần dưới đáy ao. Nếu không hành động quyết liệt trong vài giờ đầu, người nuôi tôm rất dễ rơi vào cảnh trắng tay do sự sụp đổ dây chuyền của hệ thống hóa lý và sinh học môi trường.

Mưa ao tôm
• 11:16 27/01/2026

Hàng trăm người lao xuống ao bắt cá sau hiệu lệnh

Hội nơm cá đầu Xuân năm 2026 tại Nghệ An thu hút hàng trăm người tham gia, tạo nên khung cảnh sôi động khi mọi người đồng loạt lao xuống ao bắt cá theo hiệu lệnh, với quy định chỉ được dùng tay không hoặc nơm.

bắt cá
• 07:51 04/03/2026

Xây dựng nghề cá bền vững

Khu vực phía đông Thành phố Hồ Chí Minh đang là một trong những trung tâm nghề cá lớn của cả nước với hàng nghìn tàu khai thác, hệ thống chế biến quy mô lớn và kim ngạch xuất khẩu hàng trăm triệu USD mỗi năm. Tuy nhiên, để phát triển tương xứng tiềm năng và hướng tới một trung tâm nghề cá hiện đại, thông minh, yêu cầu tái cấu trúc toàn diện đang đặt ra cấp thiết.

nghề cá
• 07:51 04/03/2026

Đánh bắt ở vùng biển nước ngoài, một tàu cá An Giang bị xử lý

Một tàu cá mang số hiệu KG 92574-TS của ngư dân An Giang vừa bị lực lượng Cảnh sát biển phát hiện, ngăn chặn kịp thời khi có dấu hiệu xâm phạm vùng biển nước ngoài để khai thác trái phép, trong bối cảnh công tác chống khai thác IUU đang được siết chặt.

tàu cá
• 07:51 04/03/2026

Góc nhìn đầu tư 2026: Ngành thủy sản tăng trưởng đạt đỉnh, động lực mới ở đâu?

Năm 2025, xuất khẩu thủy sản Việt Nam lập kỷ lục 11,3 tỷ USD, tăng 12,4% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, tăng trưởng đang dịch chuyển từ mở rộng sản lượng sang nâng cao giá trị gia tăng và khả năng thích ứng chính sách, khiến năm 2026 nhiều khả năng sẽ là giai đoạn phân hóa mạnh giữa các doanh nghiệp thay vì tăng đồng đều toàn ngành.

đánh bắt cá
• 07:51 04/03/2026

Cô Tô khởi động Lễ hội Mở cửa biển 2026

Những ngày đầu xuân năm 2026, đặc khu Cô Tô (Quảng Ninh) sẽ tổ chức Lễ hội Mở cửa biển – một sự kiện văn hóa tâm linh quan trọng của ngư dân vùng đảo. Không chỉ là nghi thức khởi đầu mùa đánh bắt, lễ hội còn là dịp để cộng đồng bày tỏ lòng tri ân tiền nhân, cầu mong mưa thuận gió hòa, biển lặng sóng êm, tôm cá đầy khoang và một năm làm ăn thuận lợi.

lễ hội mở cửa biển
• 07:51 04/03/2026
Some text some message..