Xác định thiệt hại và giải pháp chỉ đạo sản xuất thủy sản sau sự cố môi trường biển

Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về các giải pháp sử dụng hiệu quả nguồn kinh phí của Công ty TNHH Gang thép Hưng Nghiệp Formosa bồi thường thiệt hại do sự cố môi trường biển tại 04 tỉnh miền Trung. Bộ Nông nghiệp và PTNT thôn đã tiếp thu ý kiến của các Bộ, ngành, và các địa phương tại cuộc họp ngày 08/8/2016; sau khi thống nhất với Bộ Tài chính, Bộ Nông nghiệp và PTNT ban hành Công văn số 6851/BNN-TCTS ngày 12/8/2016, hướng dẫn khai thác, giám sát hải sản khai thác; nuôi trồng thủy sản và nghề muối tại các tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên-Huế. Sau khi Bộ Tài nguyên và Môi trường công bố kết quả điều tra, đánh giá mức độ, phạm vi ô nhiễm môi trường biển tại 4 tỉnh Bắc miền Trung vào ngày 22/8/2016, Bộ NN&PTNT đã phối hợp với các bộ, ngành và 4 địa phương triển khai một số giải pháp ổn định sản xuất và thống kê xác định thiệt hại do sự cố môi trường gây ra. Tuy nhiên trong quá trình triển khai còn một số vướng mắc.

Tại Hội nghị các đại biểu đã tập trung thảo luận xoanh quanh các vấn đề liên quan đến việc xác định các đối tượng chịu ảnh hưởng trực tiếp và gián tiếp, phương án tổ chức thực hiện công tác thống kê, kê khai đánh giá thiệt hại; xây dựng chỉ tiêu định mức/đơn giá để bồi thường thiệt hại; và đưa ra giải pháp chỉ đạo sản xuất thủy sản sau công bố của Bộ TN&MT. Các đại biểu đến từ 4 tỉnh đã kiến nghị bổ sung các đối tượng bị thiệt hại bởi sự cố như: Khối tàu công suất trên 90cv bị tác động gián tiếp bởi sự cố; các tổ chức, cá nhân chế biến thủy sản quy mô nhỏ như làm mắm, chế biến hải sản khô, lao động làm việc trong các cơ sở này và các tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ ăn uống ven biển ....

Lãnh đạo UBND tỉnh Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế cho rằng phải thận trọng xác định đối tượng thiệt hại để bồi thường, tránh xảy ra tình trạng người được bồi thường, người không,  ưu tiên dành kinh phí bồi thường cho đối tượng trực tiếp bị thiệt hại sớm nhất. Bên cạnh đó, cần khoanh vùng ngư trường an toàn và giám sát chặt chẽ hơn hải sản khai thác đưa vào bờ.
Phát biểu kết luận Hội nghị, Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Vũ Văn Tám cho biết Bộ NN&PTNT tiếp thu ý kiến của các tỉnh về việc đề nghị bổ sung và làm rõ hơn các đối tượng bị thiệt hại do sự cố môi trường biển để báo cáo Thủ tướng. 

Thứ trưởng yêu cầu các địa phương khẩn trương triển khai việc thống kê thiệt hại và xây dựng định mức đơn giá bồi thường gửi Bộ Tài chính tổng hợp trình Chính phủ. Trong quá trình triển khai, nếu có vướng mắc, đề nghị Bộ Tài chính có hướng dẫn cụ thể cho các địa phương; phát huy vai trò của các tổ chức xã hội cùng tham gia trong quá trình kê khai, sau khi kê khai phải niêm yết công khai, minh bạch để người dân và các tổ chức xã hội cùng giám sát.

Tổng cục Thủy sản cần có văn bản giải thích từ ngữ và các vướng mắc theo hướng dẫn tại văn bản số 6851 để các đại phương triển khai thống kê thiệt hại một cách thống nhất và nhanh chóng.
Việc các địa phương đề nghị kéo dài thời hạn báo cáo tổng hợp kết quả thống kê, xác định thiệt hại, Bộ sẽ xin ý kiến của Thủ tướng. Tuy nhiên, các địa phương phải vào cuộc khẩn trương để sớm nhất trong tháng 9, các bộ, ngành phải hoàn thành xác định thiệt hại, đối tượng thiệt hại tổng hợp báo cáo trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt giải ngân kịp thời kinh phí do Formosa bồi thường, Thứ trưởng Vũ Văn Tám lưu ý.

Để khôi phục sản xuất và ổn định đời sống của người dân, sau khi tổng hợp ý kiến tại Hội nghị, Bộ NN&PTNT hướng dẫn ngư dân khai thác bình thường trên các vùng biển, trong đó khuyến cáo người dân chưa nên khai thác 3 vùng biển nước xoáy, gồm Sơn Dương – Hà Tĩnh; Nhật Lệ - Quảng Bình; hòn Sơn Chà – Thừa Thiên – Huế theo kết luận của Bộ Tài nguyên và Môi trường, chưa nên khai thác hải sản ở tầng đáy vì đây là vùng đã bị tổn thương nhiều nhất và cần sớm phục hồi hệ sinh thái.

Thứ trưởng Vũ Văn Tám cũng đề nghị các địa phương tăng cường công tác giám sát an toàn hải sản khai thác. Bộ Y tế sẽ phối hợp với Bộ NN&PTNT và các tỉnh tập trung lấy mẫu hải sản ở các kho đông lạnh (theo báo cáo hiện còn khoảng 3.900 tấn hải sản đông lạnh tồn đọng tại 4 tỉnh) để kiểm tra mức độ an toàn, sau đó phân loại, lô hàng nào an toàn sẽ cho tiêu thụ, không an toàn sẽ tiêu hủy theo quy định.

Đối với sản phẩm hải sản khai thác mới, Bộ Y tế sẽ chủ trì, phối hợp với Bộ Nông nghiệp &PTNT và các địa phương tiến hành lấy mẫu và phân tích giám sát chặt chẽ chất lượng của sản phẩm khai thác và tiến hành công bố.