Cá Dốc sông Mã giúp lão nông nghèo Thanh Hóa vươn lên khá giả

Ở xã Trung Sơn, huyện Quan Hóa (Thanh Hóa), cái tên Hà Văn Khường đã trở nên quen thuộc với bà con. Xuất phát từ một nông dân chỉ học hết lớp 3, ông là người đầu tiên đưa loài cá Dốc – còn gọi là cá Dầm xanh – từ sông Mã về nuôi thành công. Bước ngoặt ấy mở ra cả một hành trình đổi đời.

Ông Khường đã gắn bó với nghề nuôi cá Dốc 30 năm
Ông Khường đã gắn bó với nghề nuôi cá Dốc 30 năm. Ảnh: Thanh Tùng

Hành trình đi bộ 5 km ra sông Mã để tìm giống cá quý

Hơn 30 năm trước, gia đình ông Khường sống trong cảnh nghèo túng, chỉ dựa vào mấy sào nương rẫy. Thấy quanh bản có con suối nước mát, ông thử đào ao thả cá trắm nhưng thu nhập không cải thiện. Cho đến một lần nghe các bậc cao niên nhắc đến cá Dốc – loài cá đặc sản có thịt thơm, ăn được cả vảy và có giá trị kinh tế cao – ông quyết định tìm bắt về nuôi thử.

Mỗi chuyến đi bộ 5 km ra sông Mã là một hành trình vất vả. Ông phải đi vào mùa cạn, lội xuống những hố nước nông để bắt cá. Lần đầu tiên, sau nhiều giờ bì bõm, ông mang về 30 con, nhưng chỉ còn 14 con sống sót. Từ số cá hiếm hoi ấy, ông kiên nhẫn mày mò, tự học cách ấp trứng, chăm cá bột bằng lòng đỏ trứng gà và cám gạo.

Lứa cá Dốc giống sắp được xuất bán tại ao nuôi nhà ông KhườngLứa cá Dốc giống sắp được xuất bán tại ao nuôi nhà ông Khường (Ảnh: Thanh Tùng)

Từ ao nhỏ thành trang trại bạc tỷ

Những lứa cá đầu tiên sinh sản thành công mang lại số tiền đủ lớn để ông mở đường vào bản, đào thêm ao và mở rộng quy mô. Đến cuối những năm 2000, nguồn cá giống từ trang trại nhà ông đã mang về hàng trăm triệu đồng mỗi năm. Chỉ trong vòng vài năm, thu nhập tăng vọt, có năm cán mốc 600 triệu đồng.

Hiện nay, ông Khường sở hữu 14 ao nuôi, gồm ao dành riêng cho đàn cá bố mẹ và ao cá giống, cá thịt. Bình quân mỗi năm, lợi nhuận từ cá Dốc dao động 400–800 triệu đồng. Từ thu nhập này, gia đình ông đã thoát nghèo, xây được nhà mới, mua ô tô và hỗ trợ các con khởi nghiệp.

Cá đặc sản giúp cả bản vươn lên

Cá Dốc là loài ưa nước sạch, có thể sinh sản quanh năm, mỗi con cái đẻ khoảng 8.000 cá con một lứa. Dù tốc độ lớn chậm, nhưng thịt chắc, thơm, da giòn, được thị trường ưa chuộng. Nhờ áp dụng chế độ nuôi phối hợp giữa cỏ, lá cây và bột dinh dưỡng, thời gian nuôi rút ngắn còn khoảng một năm là đạt trọng lượng 1 kg/con.

Đàn cá bố mẹ của ông Khường đến nay đã hơn 30 năm tuổi, vẫn sinh sản đều. Với lợi thế này, mỗi năm ông không chỉ bán cá thịt mà còn cung cấp hàng vạn con giống cho bà con trong và ngoài tỉnh. Nhiều hộ nghèo trong bản được ông cấp giống trước, thu hoạch mới hoàn vốn, thậm chí có hộ được ông hỗ trợ cả vốn đầu tư ao nuôi. Nhờ đó, cá Dốc đã trở thành sinh kế giúp nhiều gia đình vươn lên.

Ao nuôi cá bố mẹ tại trại cá của gia đình ông KhườngAo nuôi cá bố mẹ tại trại cá của gia đình ông Khường (Ảnh: Thanh Tùng)

Câu lạc bộ nuôi cá Dốc của xã Trung Sơn hiện đã ra đời, với ông Hà Văn Khường giữ vai trò Trưởng câu lạc bộ. Không chỉ làm kinh tế giỏi, ông còn truyền lại kinh nghiệm, kỹ thuật cho các hộ khác, góp phần bảo tồn và nhân rộng loài cá đặc sản địa phương.

Từ một người nông dân chân chất, chỉ học hết lớp 3, ông Khường đã viết nên câu chuyện đổi đời nhờ kiên trì và sáng tạo. Từ ao cá nhỏ bên chân núi Pha Đanh, giờ đây cả một vùng quê đã tìm thấy hướng đi mới, bền vững hơn, dựa trên chính nguồn lợi đặc sản sông Mã.

Theo Thanh Tùng, Báo Dân Trí

Đăng ngày 19/08/2025
T.N.T.D @t-n-t-d
Nông thôn

Top 5 doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản năm 2021, Minh Phú tiếp tục giữ ngôi vương

Vượt qua 800 doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản, Tập đoàn Thủy sản Minh Phú giành ngôi vương xuất khẩu thủy sản và xuất khẩu tôm của cả nước, với 395 triệu USD, chiếm gần 4,5% tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản.

xuất khẩu tôm
• 15:39 09/02/2022

Quảng Ninh dừng tiếp nhận hoa quả, thủy sản qua cửa khẩu

Từ ngày 17/1, Quảng Ninh tạm dừng tiếp nhận phương tiện chở hoa quả, thủy sản đông lạnh đến cửa khẩu, lối mở biên giới của tỉnh này để xuất khẩu.

cửa khẩu Bắc Luân II
• 10:12 17/01/2022

Đùi ếch đông lạnh bị châu Âu cảnh báo, mức độ rủi ro nghiêm trọng.

Văn phòng SPS Việt Nam lại tiếp tục nhận được cảnh báo về an toàn thực phẩm và thức ăn chăn nuôi của Liên minh châu Âu (EU) đối với sản phẩm đùi ếch đông lạnh xuất xứ từ Việt Nam.

đùi ếch đông lạnh
• 15:21 14/10/2021

Xuất khẩu thủy sản tiếp tục lao dốc

Xuất khẩu thủy sản tháng 9/2021 chỉ đạt trên 628 triệu USD, giảm 23% so với cùng kỳ năm 2020. Trong đó, xuất khẩu sang Trung Quốc sụt giảm tới 50%. Đây là tháng thứ hai liên tiếp xuất khẩu thuỷ sản lao dốc.

chế biến tôm xuất khẩu
• 10:15 08/10/2021

Nguồn cung cá nước ngọt dồi dào dịp Tết

Cận Tết Nguyên đán, nhu cầu tiêu thụ thủy sản tăng cao khiến người nuôi cá nước ngọt kỳ vọng vào một vụ thu hoạch khởi sắc. Tuy nhiên, trong bối cảnh nguồn cung dồi dào và sức mua thị trường còn chậm, giá nhiều mặt hàng cá vẫn neo ở mức thấp, buộc người nuôi tiếp tục chờ đợi cao điểm Tết để cải thiện đầu ra.

cá
• 00:00 06/02/2026

Ngành thủy sản Gia Lai duy trì ổn định sản xuất, tăng cường giải pháp chống khai thác IUU

Trong tháng 01, hoạt động khai thác thủy sản tỉnh Gia Lai chịu tác động lớn của gió mùa Đông Bắc, thường xuyên xuất hiện gió mạnh và biển động, gây không ít khó khăn cho ngư dân.

Tàu cá
• 14:16 31/01/2026

Vượt sóng gió đầu năm, khai thác thủy sản biển Gia Lai đạt 19.000 tấn

Trong tháng 01, hoạt động khai thác thủy sản trên biển chịu tác động mạnh của gió mùa Đông Bắc.

Cá ngừ
• 12:06 28/01/2026

Nhiều chính sách hỗ trợ nuôi biển xa bờ

Để khuyến khích phát triển nuôi biển công nghệ cao, tỉnh Khánh Hòa vừa ban hành nghị quyết hỗ trợ 100% kinh phí mua bảo hiểm tai nạn cho người lao động làm việc trên các lồng bè và phương tiện phục vụ nuôi trồng. Chính sách này được ví như "lá chắn" an toàn, giúp ngư dân yên tâm đầu tư vươn ra các vùng biển xa.

Nuôi biển
• 11:21 16/01/2026

VNF Infographic Series: Chitosan – Khả năng tạo màng/tạo gel

Bạn có biết chitosan không chỉ là một polymer tự nhiên thân thiện với môi trường, mà còn có khả năng tạo gel/ màng film với đặc tính kháng khuẩn/kháng nấm, giữ ẩm và phân hủy sinh học?

Chitosan
• 08:07 07/02/2026

VietShrimp Asia: Hành Trình 10 Năm – Bước Ngoặt Mới cùng Aquaculture Vietnam

VietShrimp Asia: Hành Trình 10 Năm – Bước Ngoặt Mới cùng Aquaculture Vietnam

vietshrimp
• 08:07 07/02/2026

Nguồn cung cá nước ngọt dồi dào dịp Tết

Cận Tết Nguyên đán, nhu cầu tiêu thụ thủy sản tăng cao khiến người nuôi cá nước ngọt kỳ vọng vào một vụ thu hoạch khởi sắc. Tuy nhiên, trong bối cảnh nguồn cung dồi dào và sức mua thị trường còn chậm, giá nhiều mặt hàng cá vẫn neo ở mức thấp, buộc người nuôi tiếp tục chờ đợi cao điểm Tết để cải thiện đầu ra.

cá
• 08:07 07/02/2026

Khuyến cáo khi nuôi tôm nước lợ năm 2026

Trước dự báo thời tiết năm 2026 diễn biến phức tạp với nắng nóng kéo dài, mưa trái mùa và xâm nhập mặn gia tăng, ngành nông nghiệp TP Cần Thơ khuyến cáo người nuôi tôm nước lợ tuân thủ khung lịch thời vụ, chủ động quản lý môi trường ao nuôi nhằm hạn chế rủi ro và nâng cao hiệu quả sản xuất.

nuoi-tom
• 08:07 07/02/2026

Điều chỉnh môi trường nuôi tôm để có màu sắc đẹp nhằm nâng giá trị khi thu hoạch

Trong nuôi tôm thương phẩm, kích cỡ chỉ là một phần. Màu sắc vỏ và thịt tôm mới là yếu tố quyết định lớn đến giá bán. Tôm có màu sáng, thân trong, vỏ bóng thường được thương lái ưu tiên hơn, trong khi tôm xỉn màu, đỏ sậm hoặc đục thân dễ bị ép giá, dù trọng lượng đạt chuẩn.

tom
• 08:07 07/02/2026
Some text some message..