Cơ cấu xuất khẩu thủy sản Q1/2026: Cá rô phi trở thành động lực tăng trưởng mới

Cá tra: Giữ vai trò nền tảng, tăng trưởng ổn định ngay từ đầu năm

Cá tra tiếp tục là một trong hai trụ cột của xuất khẩu thủy sản Việt Nam trong Q1/2026. Riêng tháng 1/2026, kim ngạch cá tra đạt khoảng 212 triệu USD, tăng 59% so với cùng kỳ; hai tháng đầu năm đạt khoảng 331 triệu USD, tăng 28%.

Thị trường dẫn dắt của cá tra vẫn là Trung Quốc, bên cạnh ASEAN, Nhật Bản và các nước CPTPP, cho thấy nhu cầu tiêu thụ vẫn tương đối ổn định. VASEP dự báo cả năm 2026, xuất khẩu cá tra có thể đạt khoảng 2,3 tỷ USD, cao hơn mức gần 2,2 tỷ USD của năm 2025.

Đà tăng của cá tra đến từ nhu cầu phi lê đông lạnh tại Trung Quốc và châu Á, nguồn cung nuôi ổn định và giá thu mua khá tốt, khoảng 34.000 đồng/kg đối với cá đạt chuẩn xuất khẩu. Đây là mức giá đủ để giúp doanh nghiệp và vùng nuôi duy trì biên lợi nhuận tích cực trong bối cảnh thị trường còn nhiều biến động.

Tôm: Mặt hàng chủ lực số 1 của ngành

Tôm tiếp tục giữ ngôi đầu trong cơ cấu xuất khẩu thủy sản. Riêng tháng 1/2026, kim ngạch tôm đạt 379,6 triệu USD, tăng 22% so với cùng kỳ năm trước và chiếm khoảng 38-40% tổng kim ngạch thủy sản.

Trong đó, tôm chân trắng dẫn dắt tăng trưởng với 216,9 triệu USD, tăng 31%, còn tôm hùm cũng tăng mạnh nhờ nhu cầu từ thị trường Trung Quốc. Các thị trường quan trọng của tôm gồm Trung Quốc, Nhật Bản và Mỹ, với Trung Quốc tăng 15% và Nhật Bản tăng 31%, trong khi Mỹ vẫn ổn định nhưng chưa tạo được đột phá lớn.

Tôm vẫn giữ vai trò trụ cột vì giá trị cao, danh mục sản phẩm chế biến sâu đa dạng và khả năng thích ứng tốt với thay đổi nhu cầu quốc tế. Đây là mặt hàng có độ bền thị trường cao nhất của ngành trong nhiều năm gần đây.

Cá rô phi: Ngôi sao mới của Q1/2026

Nếu cá tra và tôm là nền móng thì cá rô phi đang nổi lên như câu chuyện tăng trưởng đáng chú ý nhất của ngành thủy sản Việt Nam đầu năm 2026. Trong Q1/2026, xuất khẩu cá rô phi ước đạt 35 triệu USD, tăng khoảng 190% so với cùng kỳ; riêng 2 tháng đầu năm đạt 23 triệu USD, tăng 242%.

Diễn biến theo tháng cũng rất ấn tượng: tháng 1/2026 đạt khoảng 15 triệu USD, tăng 334%, còn tháng 2/2026 đạt khoảng 8,4 triệu USD, tăng 148%. Năm 2025, xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam đã đạt gần 99 triệu USD, tăng 141% so với năm 2024, cho thấy đây không còn là xu hướng ngắn hạn mà đang hình thành một phân khúc xuất khẩu mới.

Brazil hiện là thị trường lớn nhất, chiếm khoảng 54% kim ngạch trong 2 tháng đầu năm. Mỹ chiếm khoảng 17-21% và tăng rất nhanh, trong khi EU tăng 276% ở tháng 1/2026; một số khu vực khác như Trung Đông còn tăng trên 1.200%. VASEP cũng ghi nhận Mỹ đang thúc đẩy chuỗi cung ứng cá rô phi Việt Nam với khoản đầu tư khoảng 15,2 triệu USD trong 5 năm tới, mở ra dư địa tăng trưởng dài hạn.