Mới chỉ giải quyết phần ngọn!

Nguyên nhân khiến đối tác nước ngoài bắt lỗi thì nhiều: có lô hàng bị cảnh báo chủ yếu xuất phát từ công đoạn nuôi trồng do cơ sở nuôi chưa tuân thủ đúng thời gian ngừng sử dụng thuốc trước khi thu hoạch đối với một số hóa chất, kháng sinh được phép sử dụng. Hay một số đại lý thu mua nguyên liệu đã thu gom từ nhiều cơ sở nuôi khác nhau và gộp chung thành một lô nguyên liệu để cung cấp cho các cơ sở chế biến, nhưng lại không cung cấp đầy đủ thông tin, khiến việc lấy mẫu thẩm tra của doanh nghiệp khó phản ánh được hiện trạng sử dụng thuốc...

Thực trạng kim ngạch giảm và vi phạm tăng trong lĩnh vực thủy sản xuất khẩu là hệ quả tất yếu của việc buông lỏng quản lý chất lượng hàng hóa, khiến ngành thủy sản xuất khẩu đã và đang phải đối diện với nguy cơ ngày càng bị co hẹp, mất dần thị trường, mất bạn hàng, ảnh hưởng lớn đến uy tín, thương hiệu trên thị trường thế giới.

Để ngăn chặn tình trạng nêu trên, ngành nông nghiệp vừa phát động đợt cao điểm kiểm tra, kiểm soát chất lượng đối với thực phẩm xuất khẩu với nhiều giải pháp như: công bố đường dây nóng tiếp nhận thông tin về những đường dây buôn lậu và kinh doanh chất cấm, kháng sinh ở cơ sở; đề nghị các địa phương phối hợp chặt chẽ với ngành chức năng và khuyến khích người dân tham gia vào việc tố giác, cung cấp thông tin liên quan đến đường dây buôn lậu chất cấm, kháng sinh. Đồng thời, lập danh mục những doanh nghiệp bị cảnh báo ở thị trường nước ngoài để phân loại và tăng tần suất kiểm tra đối với những đơn vị vi phạm nhiều lần. Các địa phương cung cấp thủy sản nguyên liệu cho chế biến đã bị nước nhập khẩu cảnh cáo, trả hàng về cũng sẽ đưa vào diện tăng cường kiểm tra, kiểm soát…

Thiết nghĩ những biện pháp nêu trên là cần thiết, nhưng vẫn chỉ mới giải quyết phần ngọn. Để bảo đảm có được một ngành công nghiệp chế biến thủy, hải sản xuất khẩu phát triển bền vững, điều cốt tử là chúng ta phải tổ chức lại toàn bộ quy trình sản xuất - kinh doanh khép kín: từ khâu ươm giống nuôi trồng, sản xuất đến chế biến - kinh doanh - phân phối, khâu kiểm tra, kiểm soát chất lượng an toàn thực phẩm, tạo ra những sản phẩm đầu cuối có chất lượng cao, đáp ứng một cách hoàn hảo những yêu cầu khắt khe về “hàng rào kỹ thuật” của các quốc gia, thị trường nhập khẩu. Có vậy, mới khắc phục tận gốc tình trạng hàng xuất khẩu “hồ hởi ra đi” rồi lại “trở về”!