Người dân thất thoát trước quy định mới về đánh bắt cá ngừ

Ngư dân lâm vào cảnh khó khăn 

Nhiều ngư dân Việt Nam, đặc biệt tại Bình Định, đang gặp khó khăn nghiêm trọng do quy định mới về kích thước tối thiểu khi khai thác cá ngừ vằn. Quy định yêu cầu cá phải đạt chiều dài từ 50cm trở lên, trong khi kích thước này rất hiếm trong tự nhiên. Thực tế, số lượng cá ngừ vằn đạt kích thước này chiếm tỷ lệ rất nhỏ, chỉ khoảng 10 - 20% sản lượng khai thác. Điều này buộc ngư dân phải loại bỏ phần lớn cá ngừ nhỏ hơn, chiếm phần lớn sản lượng khai thác, làm giảm mạnh năng suất và thu nhập. 

Nhiều tàu cá đã phải nằm bờ vì không thể đảm bảo hiệu quả kinh tế, khi chi phí ra khơi rất cao mà lượng cá đủ kích thước lại quá ít. Các ngư dân cho biết, nếu bắt trúng luồng cá ngừ, có thể thu hoạch được 10 - 20 tấn, nhưng chỉ có khoảng 2 - 3 tạ cá đạt kích thước quy định. Giá bán cá ngừ cũng giảm, làm tăng nguy cơ lỗ lớn. Một số ngư dân phải đối mặt với việc không đủ tiền trả công cho bạn thuyền, khiến họ ngưng ra khơi. 

Tại địa phương như Bình Định, nghề lưới vây đánh bắt cá ngừ có khoảng 650 tàu, sản lượng hàng năm đạt khoảng 55.000 tấn. Tuy nhiên, chỉ khoảng 10 - 15% cá ngừ vằn đạt kích thước tối thiểu, dẫn đến việc nhiều tàu cá không dám vươn khơi vì sợ thua lỗ, khiến hàng ngàn ngư dân thất nghiệp​ 

Doanh nghiệp lao đao về quy định mới 

Quy định mới về kích thước tối thiểu 50 cm trong khai thác cá ngừ vằn không chỉ gây khó khăn cho ngư dân mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến các doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu. Các doanh nghiệp đang gặp phải tình trạng thiếu nguyên liệu trầm trọng vì lượng cá đạt tiêu chuẩn rất ít.  

Nếu doanh nghiệp thu mua cá không đạt tiêu chuẩn, họ sẽ không được cấp giấy chứng nhận S/C để xuất khẩu. Ngược lại, nếu không mua cá, doanh nghiệp thiếu nguyên liệu sản xuất, dẫn đến khó khăn trong việc duy trì đơn hàng và hoạt động kinh doanh, gây ảnh hưởng đến công nhân và thị trường xuất khẩu​. Các công ty chế biến không có đủ nguyên liệu để sản xuất, dẫn đến nguy cơ không thể đáp ứng đơn hàng xuất khẩu, làm công nhân thiếu việc làm và thị trường bị thu hẹp. 

Ngư dân gặp khó khi phải phân loại cá ngay trên biển, vì phần lớn cá ngừ vằn đánh bắt được có kích thước dưới 50cm. Điều này làm giảm năng suất và tăng nguy cơ thua lỗ cho ngư dân​. 

Các doanh nghiệp và Hiệp hội Cá ngừ Việt Nam đã kiến nghị lên Bộ NN & PTNT để điều chỉnh quy định này, với hy vọng phù hợp hơn với thực tế sản xuất và kinh doanh.

Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) đã kiến nghị lên chính phủ nhằm điều chỉnh quy định này để giảm thiểu thiệt hại cho ngành khai thác và chế biến cá ngừ.