Nuôi tôm bền vững: Không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu sống còn

Việt Nam đã và đang khẳng định vị thế là một cường quốc xuất khẩu tôm. Tuy nhiên, đằng sau những con số tăng trưởng ấn tượng là một thách thức ngày càng lớn: sự bền vững. Mô hình nuôi thâm canh truyền thống đang dần chạm đến giới hạn, và việc chuyển dịch sang hướng nuôi thân thiện với môi trường không còn là một lựa chọn, mà đã trở thành một yêu cầu sống còn.

Nuôi tồm bền vững đang là một xu hướng tất yếu của thị trường hiện nay
Nuôi tồm bền vững đang là một xu hướng tất yếu của thị trường hiện nay. Ảnh: Tép Bạc

Bối cảnh chuyển dịch

Trong nhiều năm, mục tiêu chính của ngành là tối đa hóa sản lượng. Điều này dẫn đến việc thâm canh hóa quá mức, lạm dụng hóa chất và xả thải không qua xử lý, gây ra những hệ lụy nghiêm trọng về ô nhiễm môi trường và bùng phát dịch bệnh.

Ngày nay, áp lực chuyển đổi đến từ hai phía. Từ bên ngoài, các thị trường nhập khẩu khó tính như châu Âu, Mỹ, Nhật Bản ngày càng đặt ra những yêu cầu khắt khe về các tiêu chuẩn bền vững như ASC. Từ bên trong, chính người nông dân cũng nhận ra rằng một môi trường nước suy thoái sẽ làm tăng chi phí sản xuất và rủi ro thất bại.

Các trụ cột của mô hình nuôi tôm bền vững

Nuôi tôm thân thiện với môi trường không phải là một khái niệm trừu tượng, mà được xây dựng dựa trên những trụ cột kỹ thuật cụ thể.

Trụ cột đầu tiên là quản lý nước tuần hoàn và ít thay nước. Thay vì liên tục xả bỏ, các mô hình tiên tiến như RAS (hệ thống tuần hoàn) hoặc các mô hình ứng dụng công nghệ sinh học (sử dụng probiotics) tập trung vào việc xử lý và tái sử dụng nước ngay tại ao, giảm thiểu tối đa tác động ra môi trường bên ngoài.

Trụ cột thứ hai là quản lý thức ăn bền vững. Điều này bao gồm việc tối ưu hóa hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR) để giảm lãng phí và tìm kiếm các nguồn đạm thay thế cho bột cá như đạm thực vật, đạm côn trùng.

Trụ cột thứ ba là tích hợp hệ sinh thái. Các mô hình như nuôi tôm dưới tán rừng ngập mặn hoặc luân canh tôm - lúa là những ví dụ điển hình. Chúng không chỉ tạo ra sản phẩm sạch mà còn góp phần bảo vệ và tái tạo hệ sinh thái tự nhiên.

Mô hình nuôi tôm theo công nghệ RASMô hình nuôi tôm theo công nghệ RAS. Ảnh: Thủy sản Việt Nam

Lợi ích kép: Kinh tế và thương hiệu

Việc chuyển đổi sang mô hình bền vững mang lại một lợi ích kép. Về mặt kinh tế, một môi trường nuôi trong sạch, cân bằng sẽ giúp tôm khỏe mạnh hơn, giảm rủi ro dịch bệnh, qua đó giảm chi phí thuốc men và tăng tỷ lệ sống, mang lại lợi nhuận ổn định hơn.

Về mặt thương hiệu, tính bền vững chính là "tấm vé thông hành" quyền lực nhất. Các sản phẩm tôm được chứng nhận hữu cơ hoặc ASC có thể dễ dàng thâm nhập vào các thị trường cao cấp và được bán với giá cao hơn đáng kể, xây dựng nên một thương hiệu tôm Việt Nam có giá trị và trách nhiệm.

ASC trở thành công cụ giúp cải thiện sinh kế nông dânASC trở thành công cụ giúp cải thiện sinh kế nông dân, hướng họ tới canh tác an toàn, sạch và có trách nhiệm. Ảnh: Sưu tầm

Con đường phía trước

Hành trình chuyển đổi sang nuôi tôm bền vững đòi hỏi một sự đầu tư nghiêm túc về cả kiến thức, công nghệ và hạ tầng. Nó không phải là con đường dễ dàng, nhưng là con đường tất yếu phải đi.

Đây không chỉ là câu chuyện về bảo vệ môi trường. Đây là chiến lược để bảo vệ chính tương lai, sự ổn định và khả năng cạnh tranh của toàn bộ ngành tôm Việt Nam trên trường quốc tế.

Đăng ngày 12/09/2025
Yen @yen
Nuôi trồng

FLOCponics: Sự tích hợp hoàn hảo của công nghệ biofloc và cây thủy canh

FLOCponics là một loại Aquaponics thay thế tích hợp công nghệ biofloc (BFT) với sản xuất cây trồng không sử dụng đất.

flocponics
• 15:51 07/03/2022

Mô hình nuôi ba ba lãi 300 triệu đồng/năm

Mô hình nuôi ba ba của ông Lương Thành Kỷ, ở thị trấn Búng Tàu, huyện Phụng Hiệp. Qua 14 năm phát triển, đến nay đàn ba ba sinh sản của ông Kỷ đã phát triển hơn 1.500 con, mỗi năm xuất bán ra thị trường từ 8.000-10.000 con giống, trừ hết các khoản chi phí, lợi nhuận gần 300 triệu đồng/năm.

Ba ba.
• 09:38 14/06/2021

Kinh tế ổn định nhờ nuôi ba ba sinh sản

Hơn 20 năm nuôi ba ba sinh sản, anh Nguyễn Đức Lợi, ấp Phước Thọ B, xã Mỹ Phước, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng có cuộc sống khấm khá. Gắn bó lâu năm với con ba ba một phần cũng vì sự yêu thích loài vật này, ba ba lại dễ nuôi, nhẹ công chăm sóc, thị trường tiêu thụ tốt, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình anh.

• 15:40 03/03/2021

Thu trăm triệu đồng mỗi năm từ nuôi ba ba

Nuôi ba ba gai là một công việc đòi hỏi phải có nguồn vốn lớn và kỹ thuật cao. Nhưng bằng ý chí, nghị lực, sự đam mê tận tụy với công việc cùng với áp dụng các kiến thức khoa học kỹ thuật mà ông Phạm Tất Đạt ở xã Yên Bình, thành phố Tam Điệp đã thành công, vươn lên trở thành triệu phú.

kỹ thuật sản xuất giống baba
• 10:00 30/05/2017

Khuyến cáo khi nuôi tôm nước lợ năm 2026

Trước dự báo thời tiết năm 2026 diễn biến phức tạp với nắng nóng kéo dài, mưa trái mùa và xâm nhập mặn gia tăng, ngành nông nghiệp TP Cần Thơ khuyến cáo người nuôi tôm nước lợ tuân thủ khung lịch thời vụ, chủ động quản lý môi trường ao nuôi nhằm hạn chế rủi ro và nâng cao hiệu quả sản xuất.

nuoi-tom
• 15:46 05/02/2026

Điều chỉnh môi trường nuôi tôm để có màu sắc đẹp nhằm nâng giá trị khi thu hoạch

Trong nuôi tôm thương phẩm, kích cỡ chỉ là một phần. Màu sắc vỏ và thịt tôm mới là yếu tố quyết định lớn đến giá bán. Tôm có màu sáng, thân trong, vỏ bóng thường được thương lái ưu tiên hơn, trong khi tôm xỉn màu, đỏ sậm hoặc đục thân dễ bị ép giá, dù trọng lượng đạt chuẩn.

tom
• 00:00 05/02/2026

Nuôi tôm ao đất truyền thống hay ao nổi lót bạt mật độ cao

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp và dịch bệnh trên tôm ngày càng khó lường, người nuôi tôm Việt Nam đang đứng trước ngã rẽ quan trọng về việc lựa chọn mô hình canh tác.

Tôm thẻ
• 12:06 30/01/2026

Vì sao tôm cần ánh sáng nhưng lại sợ nắng gắt trong ao nuôi thâm canh?

Trong quản lý ao nuôi, ánh sáng là yếu tố kép tác động trực tiếp đến sự phát triển của tảo và chu kỳ sinh lý của tôm.

Tôm thẻ
• 11:46 29/01/2026

VNF Infographic Series: Chitosan – Khả năng tạo màng/tạo gel

Bạn có biết chitosan không chỉ là một polymer tự nhiên thân thiện với môi trường, mà còn có khả năng tạo gel/ màng film với đặc tính kháng khuẩn/kháng nấm, giữ ẩm và phân hủy sinh học?

Chitosan
• 09:42 08/02/2026

VietShrimp Asia: Hành Trình 10 Năm – Bước Ngoặt Mới cùng Aquaculture Vietnam

VietShrimp Asia: Hành Trình 10 Năm – Bước Ngoặt Mới cùng Aquaculture Vietnam

vietshrimp
• 09:42 08/02/2026

Nguồn cung cá nước ngọt dồi dào dịp Tết

Cận Tết Nguyên đán, nhu cầu tiêu thụ thủy sản tăng cao khiến người nuôi cá nước ngọt kỳ vọng vào một vụ thu hoạch khởi sắc. Tuy nhiên, trong bối cảnh nguồn cung dồi dào và sức mua thị trường còn chậm, giá nhiều mặt hàng cá vẫn neo ở mức thấp, buộc người nuôi tiếp tục chờ đợi cao điểm Tết để cải thiện đầu ra.

cá
• 09:42 08/02/2026

Khuyến cáo khi nuôi tôm nước lợ năm 2026

Trước dự báo thời tiết năm 2026 diễn biến phức tạp với nắng nóng kéo dài, mưa trái mùa và xâm nhập mặn gia tăng, ngành nông nghiệp TP Cần Thơ khuyến cáo người nuôi tôm nước lợ tuân thủ khung lịch thời vụ, chủ động quản lý môi trường ao nuôi nhằm hạn chế rủi ro và nâng cao hiệu quả sản xuất.

nuoi-tom
• 09:42 08/02/2026

Điều chỉnh môi trường nuôi tôm để có màu sắc đẹp nhằm nâng giá trị khi thu hoạch

Trong nuôi tôm thương phẩm, kích cỡ chỉ là một phần. Màu sắc vỏ và thịt tôm mới là yếu tố quyết định lớn đến giá bán. Tôm có màu sáng, thân trong, vỏ bóng thường được thương lái ưu tiên hơn, trong khi tôm xỉn màu, đỏ sậm hoặc đục thân dễ bị ép giá, dù trọng lượng đạt chuẩn.

tom
• 09:42 08/02/2026
Some text some message..