Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), từ 0 giờ 01 phút ngày 24/2/2026 (giờ miền Đông Hoa Kỳ), chính phủ nước này chính thức áp dụng phụ thu nhập khẩu tạm thời 10% đối với hầu hết hàng hóa nhập khẩu từ các quốc gia. Biện pháp được thực hiện theo Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974 và dự kiến kéo dài trong 150 ngày, đến ngày 24/7/2026.
Chính sách này được ban hành trong bối cảnh Hoa Kỳ đồng thời chấm dứt cơ chế thu thuế bổ sung theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) sau khi Tòa án Tối cao bác bỏ thẩm quyền áp thuế theo đạo luật này. Việc thay đổi nhanh chóng cơ chế thuế đã khiến nhiều doanh nghiệp nhập khẩu thủy sản tại Hoa Kỳ phải chuyển sang trạng thái quản trị rủi ro liên tục, theo dõi sát các thông báo chính sách và chuẩn bị kịch bản điều chỉnh hợp đồng.
Một trong những phản ứng tức thời của các doanh nghiệp là đẩy nhanh thủ tục thông quan để tận dụng khoảng thời gian miễn phụ thu đối với các lô hàng đã lên tàu trước thời điểm chính sách có hiệu lực. Đồng thời, các bộ phận khai báo hải quan cũng phải cập nhật hệ thống theo mã phụ thu mới trong Biểu thuế quan hài hòa, bởi sai sót trong khai báo có thể dẫn đến truy thu hoặc chậm thông quan.
Theo VASEP, năm 2025 kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam sang Hoa Kỳ đạt gần 1,9 tỷ USD, chiếm khoảng 16,7% tổng giá trị xuất khẩu toàn ngành. Vì vậy, bất kỳ thay đổi nào về chính sách thuế tại thị trường này đều có thể ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động xuất khẩu.
Trong bối cảnh Hoa Kỳ nhập khẩu khoảng 80% lượng thủy sản tiêu thụ trong nước, phụ thu 10% có thể làm tăng chi phí nhập khẩu và tác động đến giá bán trên thị trường nội địa. Đối với các nhà nhập khẩu và doanh nghiệp xuất khẩu, bài toán hiện nay không chỉ là thích ứng với chi phí tăng, mà còn phải tái cấu trúc chuỗi cung ứng và phân bổ lại gánh nặng thuế giữa các bên trong chuỗi giá trị.
Các chuyên gia nhận định nếu phụ thu chỉ mang tính tạm thời, chuỗi cung ứng có thể phục hồi sau khi chính sách kết thúc. Tuy nhiên, nếu biện pháp này được kéo dài hoặc mở rộng, doanh nghiệp thủy sản sẽ phải chuẩn bị cho một giai đoạn điều chỉnh dài hạn trong thương mại với thị trường Hoa Kỳ.