Quảng Nam, Quảng Ngãi: Tàu giã cào cày nát bờ biển

Lộng hành ở Quảng Nam, cày nát biển ở Quảng Ngãi

Ngư dân Huỳnh Kim Nhựt (ở Núi Thành, Quảng Nam) bức xúc: "Các tàu giã cào hoành hành liên tục, nó không chỉ cào phăng ngư, lưới cụ của chúng tôi, mà với cách đánh bắt hủy diệt thì nguồn lợi thủy sản sẽ cạn kiệt, ảnh hưởng đến sinh kế của ngư dân bãi ngang Quảng Nam”.

Mới đây nhất, Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thủy sản phối hợp cùng lực lượng Bộ đội Biên phòng (BĐBP) Quảng Nam tuần tra, bắt giữ đôi tàu giã cào cao tốc QNg-92023TS và QNg-92618TS có công suất trên 300CV của ông Võ Hết ở huyện Tư Nghĩa, tỉnh Quảng Ngãi, đánh bắt hải sản trên khu vực sát bờ biển huyện Thăng Bình. Trước đó 10 ngày, đôi tàu này cũng đã bị bắt khi đang hành nghề giã cào trên vùng biển ven bờ của tỉnh Quảng Nam và bị lực lượng chức năng xử phạt 20 triệu đồng. Chỉ tính riêng khu vực biển ven bờ của xã Bình Nam, huyện Thăng Bình, từ ngày 25-5 đến nay, trên vùng biển này mỗi ngày có hơn 20 tàu giã cào của tỉnh Quảng Ngãi vào khai thác, làm mất, hỏng gần 70 tấm lưới với tổng giá trị hàng trăm triệu đồng của ngư dân các thôn Phương Tân, Vịnh Giang.

Còn tại Quảng Ngãi, theo thống kê của Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thủy sản thì hiện nay cả tỉnh có khoảng 1.000 tàu thuyền công suất lớn hành nghề giã cào. Một bộ phận trong số này thường xuyên lén lút, bất chấp quy định tiến vào khu vực gần bờ để khai thác. Như tại huyện Mộ Đức, nhiều năm nay, ngư dân ven bờ liên tục phản ảnh tình trạng giã cào cuốn mất ngư, lưới cụ của họ. Bởi tại địa phương này luôn có những đội tàu giã cào cày nát vùng ven biển. Có những hộ dân phản ánh do đội tàu này cày xới mà từ đầu năm đến nay họ đã bị hư hại gần 10 bộ lưới đánh cá. Như hộ ông Nguyễn Đức Bút chẳng hạn, từ đầu năm đến nay gia đình ông đã mất 6 bộ lưới và gần chục bộ lưới khác bị rách. Không riêng gì ông Bút mà hầu hết ngư dân làm ăn bãi ngang đều bị mất, rách, nát lưới. Ngư dân Nguyễn Thanh còn cho rằng: "Với cách đánh bắt tận diệt như thế này các hộ ngư dân làm ăn bằng thuyền nhỏ như chúng tôi chỉ còn nước treo lưới!”

Chứng minh cho việc đánh bắt hủy diệt, ông Nguyễn Văn Khánh - Cán bộ thanh tra của Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thủy sản Quảng Nam cho biết: "Đôi tàu giã cào QNgơ-92023TS và QNg-92618TS bị bắt giữ khi họ vừa kéo lưới và có khoảng 4 tấn hải gồm có cả san hô, rong tảo, cá nhỏ, cá to, tôm, ghẹ, những con cá hố dài bằng sải tay. Như vậy rõ ràng kiểu đánh bắt như thế chẳng khác nào đang tận diệt nguồn lợi hải sản”.

Cần sớm có biện pháp ngăn chặn quyết liệt

Do bức xúc cách làm ăn của những cạp tàu giã cào nói trên, nhiều hộ dân ven biển đã tìm cách tấn công những người hành nghề giã cào bằng thuốc nổ. Như vụ tấn công bằng thuốc nổ nhằm vào tàu giã cào bay của ông Phạm Tân, Võ Văn Tuy và ông Võ Mạnh ở huyện Sơn Tịnh, Quảng Ngãi năm 2010. Các tàu này đã bị tấn công bằng thuốc nổ nhiều lần trong năm. Vụ tấn công nói trên, tuy 3 người trên tàu thoát chết nhưng chiếc tàu trị giá trên 200 triệu đồng thì bị chìm. Tất nhiên các cơ quan chức năng Quảng Ngãi cũng đã bắt và xử lý 7 người theo pháp luật. Nhưng qua đó cho thấy, nguyên nhân của vụ việc là do quá bức xúc vì nhiều lần bị các tàu làm nghề giã cào làm mất lưới đánh cá của họ.

Thời gian qua, ngư dân bãi ngang ven biển trên địa bàn tỉnh Quảng Nam bức xúc và đã có đơn thư gửi đến UBND tỉnh và các cơ quan chức năng liên quan của 2 tỉnh để phản ánh việc tàu giã cào hoành hành phá hoại nguồn lợi thủy sản, phá vỡ hệ sinh thái môi trường gần bờ, mà còn phá hoại ngư lưới cụ của ngư dân đánh bắt ở vùng biển bãi ngang. Trong khi đó, từ cuối tháng 5 đến nay, Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thủy sản phối hợp với BĐBP tỉnh Quảng Nam đã tổ chức lực lượng tuần tra 7 đợt, bắt giữ 18 phương tiện giã cào của tỉnh Quảng Ngãi, xử phạt 180 triệu đồng. Thế nhưng tình hình vẫn chưa yên được.

Theo Nghị định số 33/CP/2010 của Chính phủ về quản lý các hoạt động khai thác thủy, hải sản, những tàu cá có công suất từ 90CV trở lên không được khai thác thủy sản tại vùng biển ven bờ và vùng lộng... Tuy nhiên, do đánh bắt ven bờ ít chi phí đầu tư nên những đội tàu giã cào vẫn bất chấp. Có điều sự xử lý của các cơ quan chức năng chưa đủ kiên quyết để ngăn chặn vấn nạn này. Bởi lực lượng làm nhiệm vụ bảo vệ nguồn lợi thủy sản không có phương tiện trên biển để tuần tra, xử lý trực tiếp những tàu cá vi phạm. Tàu giã cào có công suất lớn, ngư dân khó đuổi bắt được họ. Những ngư dân bị bắt chống chế bằng cách không biết những quy định của pháp luật.

Với tình hình trên, nếu các ngành chức năng không sớm có biện pháp ngăn chặn quyết liệt, thì hậu quả của việc tàu giã cào hoành hành sẽ vô cùng nghiêm trọng. Vì chắc chắn nguồn thủy, hải sản ven bờ sẽ cạn kiệt, đe dọa môi trường tự nhiên ven bờ, ảnh hưởng đến trật tự xã hội và đời sống của một bộ phận ngư dân với nghề đánh bắt ven bờ ở các xã bãi ngang ven biển của các địa phương nói trên.