Sự tăng trưởng và vươn lên của cá da trơn toàn cầu (P.2)

Theo FAO, trong vài năm qua, cá da trơn đã vượt qua cá rô phi để chiếm vị trí số hai sau loài được nuôi nhiều nhất trên toàn cầu là cá chép bởi số lượng loài đa dạng và được nuôi rộng rãi ở nhiều quốc gia.

cá da trơn
Châu Á dẫn đầu trong sản xuất cá da trơn.

Phần 1 chúng ta đã tìm hiểu một số loài có đóng góp lớn trong sản lượng thu hoạch toàn cầu. Ở phần 2 sẽ tiếp tục khai thác về cá trê Phi, cá da trơn Nam Mỹ và cá nheo bạc- số lượng loài đa dạng và được nuôi rộng rãi ở nhiều quốc gia.

Cá trê và các giống lai

Mặc dù có một số loài cá trê được nuôi trên khắp thế giới, nhưng loài được công nhận nhiều nhất là C. gariepinus còn được gọi là cá trê phi. Loài này xuất hiện trên hầu hết châu Phi, Trung Đông và về phía bắc vào Đông Âu. Nó được mô tả là có phạm vi vĩ độ rộng nhất (khoảng 70 độ) so với bất kỳ loài cá nước ngọt nào. Nhờ khả năng thích nghi cao, cá trê Phi đã được nuôi rộng rãi ở nhiều quốc gia như Bangladesh, Brazil, Trung Quốc, Cuba, Nepal, Hà Lan và Philippines.

Mặc dù mối quan tâm đến việc nuôi cá trê Phi đã phổ biến ở châu Phi và châu Âu vào những năm 1970, nhưng các phương pháp sản xuất cá giống đáng tin cậy đã không được phát triển cho đến gần một thập kỷ sau đó. Trong những năm gần đây, khi thông tin kỹ thuật và các chất kích thích sinh sản có sẵn trên thị trường, cá trê Phi trở nên dễ tiếp cận hơn trên khắp Châu Phi. Sự sẵn có của cá giống không còn là rào cản lớn đối với sự tăng trưởng trong tương lai của ngành, mặc dù chất lượng cá giống vẫn còn nhiều vấn đề.

cá da trơn giống
Nguồn cung cấp cá giống chất lượng cao vẫn là một thách thức đối với người nuôi cá trê Phi. Ảnh Fishing BD.

Phương pháp truyền thống để nuôi cá trê Phi là trong ao, loài này cho phép sản xuất mật độ cao trong hệ thống tuần hoàn hoặc các ao tĩnh (với một đến hai lần thay nước hàng tuần). Điều này do cá trê phi có một cơ quan hô hấp phụ. Sản lượng trong các bể tĩnh được báo cáo là đạt tới 40 kg/m3 trong chu kỳ 6 tháng (80 kg/m3 hàng năm), nhưng với hệ thống tuần hoàn có thể hơn 1.000 kg/m3 mỗi năm (thu hoạch từng phần thường xuyên).
Khi mức sống và số lượng người tiêu dùng tăng lên, ngành sản xuất cá da trơn của châu Phi dự kiến sẽ mở rộng đáng kể trong thập kỷ tới. Sự sẵn có của nguồn thức ăn thương mại sẽ giúp thúc đẩy sự tăng trưởng ngành này.
Một loài cá Trê khác, cá trê trắng (C. batrachus), được nuôi rộng rãi ở Thái Lan và các vùng lân cận. Cá trê trắng có thể chịu lạnh kém hơn so với cá trê Phi, nhưng nó phát triển mạnh khắp vùng nhiệt đới Đông Nam Á. 

Cá da trơn ở Nam Mỹ

Một số loài cá da trơn có tiềm năng nuôi trồng thủy sản có thể được tìm thấy ở Nam Mỹ. Hầu hết là vùng nhiệt đới, và nhiều loài có tốc độ tăng trưởng nhanh và có thể sinh sản nhân tạo.
Chi Pseudoplatystoma (một chi cá da trơn) đã được thương mại hóa rộng rãi và các nghiên cứu đang diễn ra đang giúp ngành công nghiệp này phát triển nhanh chóng. Gần đây, chế độ ăn cho cá nheo hổ râu dài (Pseudoplatystoma fasciatum) trong gia đoạn ấu trùng và vị thành niên được tối ưu hóa bởi các nhà nghiên cứu ở Peru. Loài này cũng quan trọng ở một số quốc gia khác, đặc biệt là Brazil. Các loài liên quan khác được quan tâm bao gồm Pseudoplatystoma reticulatum ở Colombia, Venezuela và Pseudoplatystoma corruscans ở Brazil.
Chi Pseudoplatystoma
Chi Pseudoplatystoma được nuôi rộng rãi ở Caribê và Nam Mỹ. Ảnh Gallery CCG.
Một số loài lai giữa các Pseudoplatystoma với Leiarius marmoratus được nuôi và những con cá này thường tăng trưởng đến 1,5 đến 2 kg trong 12 tháng. Việc lai tạo tương các loài này đối dễ vì các phương pháp sinh sản nhân tạo đã được ghi chép đầy đủ và dễ dàng thực hiện. Pseudoplatystoma là loài cá ăn thịt nên có nhu cầu về protein cao trong chế độ ăn. Hầu hết sản lượng cá được nuôi trong ao, nhưng những con cá này có thể thích nghi với điều kiện nuôi thương phẩm trong lồng cũng như các bể ương tuần hoàn.
Cá nheo bạc (Rhamdia quelen) đang là trọng tâm của nghiên cứu, phát triển ở Argentina, Uruguay và cả miền nam Brazil. Loài này dễ chấp nhận protein có nguồn gốc thực vật hơn và có thể thích nghi với nhiệt độ thay đổi.
Tương lai cho ngành nuôi cá da trơn?
Giống như trường hợp của cá chép, cá da trơn là một nhóm loài đa dạng và nhiều loài trong số chúng thích hợp nuôi quy mô thương mại. Cũng như cá rô phi và nhiều loài khác, khi thức ăn thương mại trở nên phổ biến hơn ở những nơi như Châu Phi và Nam Mỹ, chúng ta có thể mong đợi ngày càng nhiều cá da trơn được nuôi ở những vùng này. 
Nguồn:  Prof C Greg Lutz. The rise and rise of global catfish culture, The Fish Site, 27/10/2021.
Đăng ngày 16/11/2021
Lệ Thủy
Nuôi trồng

FLOCponics: Sự tích hợp hoàn hảo của công nghệ biofloc và cây thủy canh

FLOCponics là một loại Aquaponics thay thế tích hợp công nghệ biofloc (BFT) với sản xuất cây trồng không sử dụng đất.

flocponics
• 15:51 07/03/2022

Mô hình nuôi ba ba lãi 300 triệu đồng/năm

Mô hình nuôi ba ba của ông Lương Thành Kỷ, ở thị trấn Búng Tàu, huyện Phụng Hiệp. Qua 14 năm phát triển, đến nay đàn ba ba sinh sản của ông Kỷ đã phát triển hơn 1.500 con, mỗi năm xuất bán ra thị trường từ 8.000-10.000 con giống, trừ hết các khoản chi phí, lợi nhuận gần 300 triệu đồng/năm.

Ba ba.
• 09:38 14/06/2021

Kinh tế ổn định nhờ nuôi ba ba sinh sản

Hơn 20 năm nuôi ba ba sinh sản, anh Nguyễn Đức Lợi, ấp Phước Thọ B, xã Mỹ Phước, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng có cuộc sống khấm khá. Gắn bó lâu năm với con ba ba một phần cũng vì sự yêu thích loài vật này, ba ba lại dễ nuôi, nhẹ công chăm sóc, thị trường tiêu thụ tốt, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình anh.

• 15:40 03/03/2021

Thu trăm triệu đồng mỗi năm từ nuôi ba ba

Nuôi ba ba gai là một công việc đòi hỏi phải có nguồn vốn lớn và kỹ thuật cao. Nhưng bằng ý chí, nghị lực, sự đam mê tận tụy với công việc cùng với áp dụng các kiến thức khoa học kỹ thuật mà ông Phạm Tất Đạt ở xã Yên Bình, thành phố Tam Điệp đã thành công, vươn lên trở thành triệu phú.

kỹ thuật sản xuất giống baba
• 10:00 30/05/2017

Nghịch lý tận diệt cá nhỏ để nuôi cá lớn

Sự phát triển của ngành nuôi trồng thủy sản ao đất đang phụ thuộc quá mức vào nguồn đạm từ biển khơi qua việc khai thác ồ ạt các loài cá mồi tự nhiên. Thực trạng này tạo ra một vòng lặp kém bền vững khi con người phải đánh đổi một lượng lớn sinh vật biển cỡ nhỏ chỉ để thu về số lượng khiêm tốn tôm cá thương phẩm.

Đánh bắt cá
• 09:00 16/03/2026

Chuẩn bị các điều kiện nuôi trồng thủy sản vụ xuân hè

Để chủ động mùa vụ và thực hiện hiệu quả kế hoạch phát triển nuôi trồng thủy sản năm 2026, thời điểm này các địa phương trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa đang tích cực cải tạo ao, đầm, đồng thời chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cho vụ nuôi thủy sản xuân – hè. Sự chủ động ngay từ đầu vụ được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao năng suất, hiệu quả nuôi trồng, hướng tới một vụ sản xuất đạt kết quả cao.

ao nuôi
• 10:00 15/03/2026

Tái sử dụng nước trong nuôi tôm có khả thi không

Tái sử dụng nước ao nuôi là giải pháp được nhiều hộ nuôi tôm áp dụng nhằm tiết kiệm chi phí và thời gian chuẩn bị vụ mới. Tuy nhiên, nếu không xử lý đúng cách, nguồn nước cũ có thể tiềm ẩn nhiều rủi ro về ô nhiễm và dịch bệnh cho tôm nuôi.

ao nuôi dùng quạt
• 09:00 14/03/2026

Cách kéo lưới thu hoạch không làm đục bùn, tránh tôm cá bị đen mang

Kéo lưới sai kỹ thuật làm sục bùn đáy ao là nguyên nhân chính gây ra hiện tượng đen mang ở thủy sản. Việc áp dụng các thao tác thu hoạch chuẩn xác sẽ giúp giải quyết triệt để vấn đề và bảo vệ trọn vẹn giá trị thương phẩm.

cảnh thu hoạch
• 14:00 12/03/2026

Phụ thu 10% và những điều chỉnh tức thời của thị trường nhập khẩu thủy sản tại Hoa Kỳ

Chính sách phụ thu nhập khẩu 10% của Hoa Kỳ đang tạo ra nhiều biến động đối với thị trường thủy sản toàn cầu, buộc các nhà nhập khẩu phải nhanh chóng điều chỉnh chiến lược kinh doanh, chuỗi cung ứng và cấu trúc chi phí. Diễn biến này được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong năm 2026.

chế biến thủy sản
• 03:48 17/03/2026

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời cử tri TP.HCM về giải pháp ngăn thực phẩm bẩn

Trước lo ngại về tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, thủy sản và thực phẩm không rõ nguồn gốc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách, tăng cường hậu kiểm và xử lý nghiêm vi phạm để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

cá
• 03:48 17/03/2026

Làm Thế Nào Để Một Trang Trại Cá Có Thể Kiếm Được Lợi Nhuận?

Lợi nhuận trong nuôi cá không đến từ việc cắt giảm chi phí bằng mọi giá, mà đến từ khả năng tối ưu biên lợi nhuận trên mỗi kilogram cá bán ra. Điều này phụ thuộc vào ba yếu tố cốt lõi: lựa chọn loài nuôi, phương thức nuôi và chiến lược thức ăn.

• 03:48 17/03/2026

Xung Đột Trung Đông Leo Thang: Chuỗi Cung Ứng Thủy Sản Việt Nam Đối Mặt Rủi Ro Lớn

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP), Trung Đông đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng đáng chú ý của thủy sản Việt Nam.

cảng
• 03:48 17/03/2026

Chuyển giao công nghệ tạo giống tôm kháng bệnh (SPR)

Việc chuyển giao thành công kỹ thuật chọn giống kháng bệnh chính là chìa khóa giải quyết triệt để rủi ro từ gốc rễ, thay vì thụ động chạy chữa bằng hóa chất như trước đây.

tôm
• 03:48 17/03/2026
Some text some message..