Ứng dụng GPS và GIS trong quản lý và giám sát khai thác thủy sản

GPS (Global Positioning System) và GIS (Geographic Information System) là hai công nghệ quan trọng trong việc quản lý và giám sát khai thác thủy sản. Cả hai công nghệ này đều cung cấp các giải pháp hiệu quả để theo dõi vị trí, phân tích không gian và tối ưu hóa các hoạt động khai thác thủy sản, từ đó bảo vệ nguồn lợi thủy sản và quản lý môi trường biển bền vững.

Ứng dụng công nghệ trong quản lý và giám sát hoạt động khai thác thủy sản
Ứng dụng công nghệ trong quản lý và giám sát hoạt động khai thác thủy sản. Ảnh: baoquangtri.vn

GPS (Hệ thống định vị toàn cầu) trong khai thác thủy sản

Công dụng của GPS trong khai thác thủy sản

- Xác định vị trí tàu cá: GPS giúp xác định chính xác vị trí của tàu cá trong thời gian thực. Điều này giúp ngư dân xác định tọa độ chính xác của các ngư trường, từ đó đưa ra quyết định về việc đánh bắt.

- Giảm rủi ro: Trong những khu vực đánh bắt xa bờ hoặc có điều kiện thời tiết xấu, GPS giúp tàu cá tránh bị lạc hoặc gặp phải tình huống nguy hiểm, nhờ vào việc cung cấp thông tin về vị trí và hướng di chuyển.

- Đảm bảo an toàn: GPS giúp giám sát và quản lý hành trình tàu cá, đồng thời hỗ trợ trong việc cứu hộ và tìm kiếm tàu cá khi có sự cố xảy ra.

Lợi ích của GPS trong khai thác thủy sản

- Dễ dàng tìm kiếm các ngư trường hiệu quả: Ngư dân có thể theo dõi và xác định các khu vực đánh bắt có nhiều cá, từ đó tiết kiệm thời gian và công sức trong quá trình khai thác.

- Giảm thiểu việc khai thác bất hợp pháp: GPS giúp kiểm soát tàu cá khai thác trong khu vực cấm hoặc trong những ngư trường đang bị bảo vệ.

- Theo dõi tàu cá từ xa: Các cơ quan quản lý có thể giám sát hành trình và vị trí của tàu cá, giúp phát hiện sớm các hành vi vi phạm.

GPS giám sát và quản lý hành trình tàu cá, giúp ngư dân kiểm soát tốt từng chuyến biểnGPS giám sát và quản lý hành trình tàu cá, giúp ngư dân kiểm soát tốt từng chuyến biển. Ảnh – vov.vn

GIS (Hệ thống thông tin địa lý) trong khai thác thủy sản

Công dụng của GIS trong khai thác thủy sản

- Phân tích và quản lý không gian: GIS giúp tích hợp và phân tích các dữ liệu không gian như vị trí ngư trường, sự phân bố của các loài thủy sản, các khu vực bảo tồn biển, và các yếu tố môi trường như độ sâu biển, nhiệt độ nước, dòng chảy.

- Quản lý ngư trường: GIS giúp đánh giá sự thay đổi của các ngư trường theo thời gian, dựa trên các yếu tố như sự suy giảm hoặc phục hồi của nguồn lợi thủy sản, từ đó đưa ra các kế hoạch bảo vệ và phát triển bền vững.

- Dự báo ngư trường: GIS kết hợp với các dữ liệu về môi trường có thể giúp dự báo vị trí của các đàn cá, từ đó tối ưu hóa hoạt động đánh bắt của ngư dân.

Quản lý đánh bắt và khai thác thủy sản bằng các ứng dụng GIS giúp bảo vệ môi trưởng biển, hệ sinh thái biểnQuản lý đánh bắt và khai thác thủy sản bằng các ứng dụng GIS giúp bảo vệ môi trưởng biển, hệ sinh thái biển. Ảnh - ekgis.com.vn

Lợi ích của GIS trong quản lý thủy sản

- Quản lý khu bảo tồn biển: GIS cho phép vẽ bản đồ các khu bảo tồn biển và theo dõi hoạt động khai thác trong các khu vực này, giúp ngăn ngừa tình trạng khai thác trái phép.

- Tối ưu hóa khai thác thủy sản: Với GIS, các ngư dân và cơ quan quản lý có thể phân tích các khu vực có mật độ cá cao nhất, từ đó lập kế hoạch khai thác hiệu quả, bảo vệ các khu vực đang bị cạn kiệt tài nguyên.

- Hỗ trợ ra quyết định chính sách: Các cơ quan quản lý có thể sử dụng GIS để đánh giá tác động của các chính sách khai thác, phát triển bền vững và các chương trình phục hồi nguồn lợi thủy sản.

Ứng dụng kết hợp GPS và GIS trong quản lý thủy sản

Xây dựng bản đồ ngư trường

Kết hợp dữ liệu GPS về vị trí tàu cá và dữ liệu môi trường, GIS có thể tạo ra các bản đồ ngư trường, giúp ngư dân xác định các khu vực có mật độ cá cao hoặc những khu vực bị khai thác quá mức.

Giám sát hoạt động tàu cá

Dữ liệu từ GPS có thể được tích hợp vào hệ thống GIS để giám sát hành trình tàu cá, từ đó giúp cơ quan chức năng phát hiện các tàu cá hoạt động ngoài khu vực cho phép, tránh tình trạng khai thác bất hợp pháp.

Dự báo và bảo vệ nguồn lợi thủy sản

GIS có thể kết hợp với dữ liệu từ các cảm biến vệ tinh để dự báo các khu vực có tiềm năng khai thác thủy sản, đồng thời giúp xây dựng các chiến lược bảo vệ, phục hồi các ngư trường bị suy thoái.

Quản lý nguồn lực biển

GIS cung cấp một cái nhìn tổng quan về tất cả các nguồn lực biển, từ các khu vực đánh bắt cá cho đến các khu bảo tồn biển, giúp quản lý tài nguyên biển một cách khoa học và bền vững.

Thách thức khi ứng dụng GPS và GIS trong khai thác thủy sản

Chi phí và hạ tầng kỹ thuật

Việc triển khai hệ thống GPS và GIS yêu cầu đầu tư ban đầu về thiết bị và cơ sở hạ tầng, điều này có thể gặp khó khăn đối với các ngư dân quy mô nhỏ hoặc các khu vực thiếu điều kiện hạ tầng.

Kỹ năng và đào tạo

Ngư dân và cán bộ quản lý cần được đào tạo để sử dụng các công nghệ này. Việc thiếu kỹ năng có thể làm giảm hiệu quả của hệ thống.

Vấn đề về dữ liệu và kết nối

Việc thu thập và truyền tải dữ liệu từ các khu vực xa bờ có thể gặp khó khăn, đặc biệt ở những khu vực không có kết nối mạng ổn định hoặc tín hiệu vệ tinh yếu.

Bảo mật và quyền riêng tư

Dữ liệu về vị trí tàu cá cần được bảo mật để tránh bị lạm dụng, đồng thời phải tuân thủ các quy định về quyền riêng tư và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Ứng dụng GPS và GIS trong quản lý và giám sát khai thác thủy sản là bước tiến quan trọng trong việc bảo vệ nguồn lợi thủy sản và phát triển bền vững ngành thủy sản. Các công nghệ này giúp nâng cao hiệu quả khai thác, giảm thiểu vi phạm và đảm bảo an toàn cho ngư dân. Tuy nhiên, để triển khai thành công, cần có sự đầu tư về cơ sở hạ tầng, đào tạo kỹ năng cho ngư dân và cải thiện kết nối thông tin.

Đăng ngày 03/09/2025
Nuôi trồng

FLOCponics: Sự tích hợp hoàn hảo của công nghệ biofloc và cây thủy canh

FLOCponics là một loại Aquaponics thay thế tích hợp công nghệ biofloc (BFT) với sản xuất cây trồng không sử dụng đất.

flocponics
• 15:51 07/03/2022

Mô hình nuôi ba ba lãi 300 triệu đồng/năm

Mô hình nuôi ba ba của ông Lương Thành Kỷ, ở thị trấn Búng Tàu, huyện Phụng Hiệp. Qua 14 năm phát triển, đến nay đàn ba ba sinh sản của ông Kỷ đã phát triển hơn 1.500 con, mỗi năm xuất bán ra thị trường từ 8.000-10.000 con giống, trừ hết các khoản chi phí, lợi nhuận gần 300 triệu đồng/năm.

Ba ba.
• 09:38 14/06/2021

Kinh tế ổn định nhờ nuôi ba ba sinh sản

Hơn 20 năm nuôi ba ba sinh sản, anh Nguyễn Đức Lợi, ấp Phước Thọ B, xã Mỹ Phước, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng có cuộc sống khấm khá. Gắn bó lâu năm với con ba ba một phần cũng vì sự yêu thích loài vật này, ba ba lại dễ nuôi, nhẹ công chăm sóc, thị trường tiêu thụ tốt, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình anh.

• 15:40 03/03/2021

Thu trăm triệu đồng mỗi năm từ nuôi ba ba

Nuôi ba ba gai là một công việc đòi hỏi phải có nguồn vốn lớn và kỹ thuật cao. Nhưng bằng ý chí, nghị lực, sự đam mê tận tụy với công việc cùng với áp dụng các kiến thức khoa học kỹ thuật mà ông Phạm Tất Đạt ở xã Yên Bình, thành phố Tam Điệp đã thành công, vươn lên trở thành triệu phú.

kỹ thuật sản xuất giống baba
• 10:00 30/05/2017

Ứng dụng công nghệ Nano Bubble trong nuôi trồng thủy sản

Trong bối cảnh nuôi trồng thủy sản thâm canh đối mặt với rủi ro dịch bệnh và chi phí năng lượng tăng cao, công nghệ Nano Bubble (bong bóng nano) đang nổi lên như một giải pháp đột phá. Không chỉ tối ưu hóa nồng độ oxy hòa tan, công nghệ này còn hỗ trợ xử lý ô nhiễm đáy ao, mở ra hướng đi bền vững cho ngành thủy sản.

Tôm
• 13:14 09/01/2026

Cẩn thận bẫy lợi nhuận khi nuôi tôm về size lớn

Người nuôi tôm thường có tâm lý rằng tôm càng to thì sẽ càng được giá tuy nhiên thực tế lại không dễ dàng như vậy khi ép tôm phát triển khiến chi phí tăng cao nhưng độ lớn của tôm lại chậm đi đáng kể và cuối cùng là đẩy người nuôi vào những rủi ro không đáng có.

Tôm sú
• 10:44 05/01/2026

Vai trò của protein sốc nhiệt trong cơ chế thích nghi nhiệt độ của tôm nuôi

Mùa nắng nóng không chỉ làm gia tăng khí độc hay thiếu hụt oxy, mà còn tấn công trực tiếp vào từng mô cơ của con tôm. Trong cuộc chiến sinh tồn này, sự sống sót của tôm không chỉ dựa vào máy quạt nước, mà còn nhờ vào một hệ thống phòng thủ tự nhiên bên trong cơ thể.

Ao tôm
• 07:48 05/01/2026

Vì sao tôm sau thu hoạch bị đen đầu rất nhanh?

Trong chuỗi giá trị thủy sản, hiện tượng đen đầu (Melanosis) trên tôm sau thu hoạch là một trong những nguyên nhân hàng đầu làm giảm giá trị kinh tế.

Tôm thẻ
• 11:29 02/01/2026

Kiểm soát Ethoxyquin trong thức ăn tôm để đáp ứng tiêu chuẩn nhập khẩu Nhật

Việc kiểm soát hoạt chất Ethoxyquin hiện là yêu cầu bắt buộc và khắt khe nhất đối với tôm Việt Nam khi xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản.

Tôm
• 00:54 10/01/2026

Tại sao cá lóc hay ăn thịt lẫn nhau? Kỹ thuật lọc cỡ để không bị hao hụt số lượng

Tập tính ăn thịt đồng loại ở cá lóc là nguyên nhân hàng đầu gây hao hụt đầu con trong nuôi thâm canh. Hiểu rõ bản năng săn mồi và áp dụng kỹ thuật lọc cỡ đúng thời điểm là chìa khóa giúp người nuôi bảo vệ lợi nhuận trong bối cảnh giá thức ăn tăng cao.

Cá lóc
• 00:54 10/01/2026

Xâm nhập mặn 2026: Mưa trái mùa nhưng mặn vẫn lấn sâu

Khác với quy luật hạn hán khốc liệt của những năm El Niño, đầu năm 2026, khu vực Đồng bằng sông Cửu Long lại vướng phải thách thức nghịch lý La Niña: Nước thượng nguồn đổ về nhiều, mưa trái mùa nhưng mặn vẫn lấn sâu vào nội đồng do triều cường cực đoan.

Tôm
• 00:54 10/01/2026

Nuôi sạch để tôm khỏe, tôm chuẩn để ăn ngon

Không dừng lại ở khái niệm ngon hay bổ, giá trị của con tôm hiện đại đang có sự chuyển dịch mạnh mẽ. Đó là hành trình tìm kiếm sự an tâm, nơi việc lựa chọn thực phẩm không chỉ để nạp năng lượng mà là khởi đầu cho một chuỗi cảm xúc tích cực.

Tôm ngon
• 00:54 10/01/2026

Loài cá mập có đôi môi “cỡ đại” đáng sợ như thế nào?

Không một ai tưởng tượng được rằng thủ phạm của những “vết thương bí ẩn” bắt gặp ở ít nhất 48 loài cá mập, cá voi, cá heo lại là một loài cá mập bé nhỏ nhưng sở hữu kỹ năng xử lý con mồi cực kinh khủng.

Cá mập
• 00:54 10/01/2026
Some text some message..