Cẩm nang sống còn mùa mưa: Từ phòng ngừa đến xử lý khẩn cấp bệnh đốm trắng

Mùa mưa là giai đoạn cao điểm của nhiều loại dịch bệnh, nhưng không có mầm bệnh nào lại gây ra nỗi ám ảnh lớn như virus gây bệnh đốm trắng (WSSV). Đây là một trong những dịch bệnh nguy hiểm nhất, có khả năng lây lan cực nhanh và gây chết tôm hàng loạt chỉ trong vài ngày.

Bệnh đốm trắng trên tôm
Bệnh đốm trắng trên tôm. Ảnh: Thủy sản Việt Nam

Điều quan trọng nhất mà mọi người nuôi cần phải ghi nhớ: Hiện nay, bệnh đốm trắng do virus gây ra không có thuốc đặc trị. Do đó, việc hiểu rõ cách ứng phó khi có dấu hiệu bệnh và quan trọng hơn là các biện pháp phòng ngừa từ xa chính là chìa khóa để bảo vệ tài sản.

Tại sao mùa mưa là "thời điểm vàng" của bệnh đốm trắng?

Mùa mưa tạo ra một "tổ hợp" các điều kiện bất lợi, làm suy giảm sức đề kháng của tôm và tạo cơ hội cho virus bùng phát. Những cơn mưa lớn, kéo dài sẽ làm các yếu tố môi trường trong ao như nhiệt độ, độ pH, độ kiềm và độ mặn giảm đột ngột.

Sự biến động này gây ra stress nặng cho tôm, làm hệ miễn dịch của chúng yếu đi. Khi đó, virus đốm trắng, vốn có thể đã tiềm ẩn trong ao hoặc trong đàn tôm, sẽ có cơ hội tấn công và gây bệnh một cách nhanh chóng.

Phác đồ ứng phó khẩn cấp khi phát hiện dấu hiệu bệnh

Khi phát hiện tôm có dấu hiệu nghi ngờ nhiễm bệnh (bơi lờ đờ, dạt vào bờ, ăn yếu, xuất hiện các đốm trắng dưới vỏ đầu ngực), người nuôi cần hành động bình tĩnh và tuân thủ một quy trình xử lý khẩn cấp để kiểm soát thiệt hại.

Phác đồ ứng phó khẩn cấp khi phát hiện dấu hiệu bệnh

Khi phát hiện tôm có dấu hiệu nghi ngờ nhiễm bệnh (bơi lờ đờ, dạt vào bờ, ăn yếu, xuất hiện các đốm trắng dưới vỏ đầu ngực), người nuôi cần hành động bình tĩnh và tuân thủ một quy trình xử lý khẩn cấp để kiểm soát thiệt hại.

Bước 1: Cách ly và xác minh chính xác

Ngay lập tức, phải ngừng toàn bộ hoạt động cấp, xả nước để tránh lây lan virus ra các ao xung quanh và môi trường bên ngoài. Đồng thời, cần nhanh chóng gửi mẫu tôm đến các phòng xét nghiệm uy tín để thực hiện xét nghiệm PCR. Việc này giúp xác nhận chính xác có phải tôm đã nhiễm WSSV hay không, tránh nhầm lẫn với các bệnh khác.

Bước 2: Đánh giá tình hình và thu hoạch "chạy dịch"

Nếu kết quả PCR dương tính với WSSV và tôm đã đạt kích cỡ thương phẩm (dù là size nhỏ), giải pháp duy nhất và hiệu quả nhất là tiến hành thu hoạch khẩn cấp toàn bộ ao nuôi. Việc cố gắng "chữa trị" bằng các loại thuốc không chỉ gây tốn kém vô ích mà còn làm lỡ mất thời điểm vàng để vớt vát lại vốn đầu tư.

Bước 3: Tiêu độc và cải tạo ao triệt để

Sau khi thu hoạch, toàn bộ nước và bùn đáy trong ao phải được xử lý triệt để bằng Chlorine liều cao theo hướng dẫn của cán bộ kỹ thuật để tiêu diệt hoàn toàn mầm bệnh. Tuyệt đối không xả thẳng nước ao bệnh ra môi trường. Ao cần được phơi khô, cải tạo kỹ lưỡng trước khi bắt đầu vụ nuôi mới.

Tôm bị nhiễm ký sinh trùngTôm bị nhiễm ký sinh trùng. Ảnh: Sưu tầm

Phòng bệnh: chiến lược quan trọng nhất

Vì không có thuốc đặc trị, nên phòng bệnh chính là chiến lược quan trọng nhất để chống lại bệnh đốm trắng. Các biện pháp phòng ngừa cần được thực hiện một cách đồng bộ và nghiêm ngặt.

Nền tảng của việc này là an toàn sinh học. Người nuôi cần đầu tư hệ thống ao lắng để xử lý nước đầu vào, sử dụng lưới che để ngăn chặn các vật chủ trung gian mang mầm bệnh (cua, còng...), và khử trùng định kỳ các dụng cụ dùng chung giữa các ao. Bên cạnh đó, việc chọn nguồn giống chất lượng cao, đã qua xét nghiệm PCR âm tính với WSSV là một khoản đầu tư bắt buộc. Một con giống sạch bệnh ngay từ đầu sẽ giảm thiểu đáng kể nguy cơ bùng phát dịch.

Cuối cùng, phải luôn duy trì sức khỏe và sức đề kháng cho đàn tôm. Giữ môi trường ao nuôi ổn định, tránh gây sốc và thường xuyên bổ sung Vitamin C, beta-glucan vào thức ăn sẽ giúp tôm có một "hàng rào" miễn dịch tự nhiên, đủ sức chống chọi lại sự tấn công của virus.

Tôm giống chất lượng đi đến một vụ mùa bội thuTôm giống chất lượng đi đến một vụ mùa bội thu. Ảnh: Sưu tầm

Chìa khóa sống còn trong cuộc chiến với đốm trắng

Bệnh đốm trắng luôn là một rủi ro thường trực, đặc biệt là trong mùa mưa. Cuộc chiến với WSSV không phải là cuộc chiến của thuốc men, mà là cuộc chiến của kỷ luật và sự chuẩn bị. Bằng cách tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình an toàn sinh học và tập trung vào việc nâng cao sức đề kháng cho đàn tôm, người nông dân hoàn toàn có thể chủ động giảm thiểu nguy cơ bùng phát dịch bệnh. Phòng bệnh hơn chữa bệnh – câu nói này đặc biệt đúng trong trường hợp của bệnh đốm trắng.

Đăng ngày 04/08/2025
Yen @yen
Nuôi trồng

FLOCponics: Sự tích hợp hoàn hảo của công nghệ biofloc và cây thủy canh

FLOCponics là một loại Aquaponics thay thế tích hợp công nghệ biofloc (BFT) với sản xuất cây trồng không sử dụng đất.

flocponics
• 15:51 07/03/2022

Mô hình nuôi ba ba lãi 300 triệu đồng/năm

Mô hình nuôi ba ba của ông Lương Thành Kỷ, ở thị trấn Búng Tàu, huyện Phụng Hiệp. Qua 14 năm phát triển, đến nay đàn ba ba sinh sản của ông Kỷ đã phát triển hơn 1.500 con, mỗi năm xuất bán ra thị trường từ 8.000-10.000 con giống, trừ hết các khoản chi phí, lợi nhuận gần 300 triệu đồng/năm.

Ba ba.
• 09:38 14/06/2021

Kinh tế ổn định nhờ nuôi ba ba sinh sản

Hơn 20 năm nuôi ba ba sinh sản, anh Nguyễn Đức Lợi, ấp Phước Thọ B, xã Mỹ Phước, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng có cuộc sống khấm khá. Gắn bó lâu năm với con ba ba một phần cũng vì sự yêu thích loài vật này, ba ba lại dễ nuôi, nhẹ công chăm sóc, thị trường tiêu thụ tốt, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình anh.

• 15:40 03/03/2021

Thu trăm triệu đồng mỗi năm từ nuôi ba ba

Nuôi ba ba gai là một công việc đòi hỏi phải có nguồn vốn lớn và kỹ thuật cao. Nhưng bằng ý chí, nghị lực, sự đam mê tận tụy với công việc cùng với áp dụng các kiến thức khoa học kỹ thuật mà ông Phạm Tất Đạt ở xã Yên Bình, thành phố Tam Điệp đã thành công, vươn lên trở thành triệu phú.

kỹ thuật sản xuất giống baba
• 10:00 30/05/2017

Khác biệt giữa ao tôm lót bạt và ao nuôi tôm truyền thống: Nên chọn mô hình nào?

Trong bối cảnh dịch bệnh và ô nhiễm môi trường nuôi ngày càng gia tăng, mô hình ao tôm lót bạt đang dần thay thế ao đất truyền thống tại nhiều vùng nuôi trọng điểm. Tuy nhiên, việc lựa chọn không chỉ phụ thuộc vào xu hướng mà còn liên quan đến điều kiện kỹ thuật, vốn đầu tư và khả năng quản lý của người nuôi.

ao nuôi
• 14:30 16/02/2026

Nguyên nhân nước ao biến động mạnh sau khi thả giống

Một trong những thách thức lớn nhất trong nuôi tôm là hiện tượng nước ao biến động mạnh ngay sau khi thả giống. Đây là giai đoạn nhạy cảm, khi hệ đệm yếu, độ kiềm thấp và nguồn nước chưa xử lý triệt để dễ khiến môi trường mất ổn định, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và tỷ lệ sống của tôm.

ao tôm
• 12:00 14/02/2026

Đầu tư công nghệ nuôi tôm: Bắt đầu từ đâu khi vốn còn hạn hẹp?

Trong bối cảnh chi phí đầu vào ngày càng tăng, dịch bệnh phức tạp và yêu cầu truy xuất nguồn gốc ngày càng khắt khe, công nghệ được xem là chìa khóa để nâng cao hiệu quả nuôi tôm. Tuy nhiên, với nhiều hộ nuôi quy mô vừa và nhỏ, câu hỏi lớn nhất vẫn là: nên bắt đầu từ đâu khi nguồn vốn còn hạn chế?

Ao nuôi tôm
• 00:00 13/02/2026

Vì sao nhiều ao nuôi không thành công trong tháng đầu?

Không ít vụ nuôi tôm phải kết thúc sớm chỉ sau vài tuần vì tôm ăn kém, chết rải rác hoặc môi trường nước mất ổn định. Trong nhiều trường hợp, nguyên nhân không nằm ở con giống mà xuất phát từ khâu chuẩn bị ao và xây dựng nền môi trường ban đầu chưa đạt yêu cầu.

Ao nuôi tôm
• 12:53 12/02/2026

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 21:41 16/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 21:41 16/02/2026

6 ông lớn định hình cuộc đua tôm thẻ chân trắng toàn cầu

Ngành tôm thẻ chân trắng (TTCT) thế giới đang bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt với sự dẫn dắt của 6 quốc gia chủ lực gồm Ecuador, Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Thái Lan. Mỗi nước theo đuổi một chiến lược riêng: có quốc gia tập trung mở rộng sản lượng trong khi nhiều bên lựa chọn nâng cấp giá trị gia tăng và phát triển bền vững.

tôm
• 21:41 16/02/2026

Đạt FTA với EU, tôm Ấn Độ gia tăng sức ép cạnh tranh lên tôm Việt Nam

Việc Ấn Độ hoàn tất đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Liên minh châu Âu (EU), cùng lúc được Mỹ điều chỉnh giảm thuế đối ứng,...Những lợi thế mới này giúp tôm Ấn Độ nhanh chóng mở rộng thị phần tại EU, đồng thời đặt ngành tôm Việt Nam trước áp lực cạnh tranh ngày càng rõ nét.

tôm
• 21:41 16/02/2026

Thảo dược tự nhiên trong nuôi trồng thủy sản bà con nên biết

Người nuôi ngày càng quan tâm đến giải pháp an toàn và bền vững, các loại thảo dược tự nhiên đang được ứng dụng nhiều hơn trong chăm sóc và phòng bệnh cho tôm. Không chỉ dễ tìm, những nguyên liệu này còn giúp cải thiện sức khỏe tôm và môi trường ao nuôi một cách tự nhiên.

thảo dược nuôi tôm
• 21:41 16/02/2026
Some text some message..