Doanh nghiệp FDI chi phối thị trường thức ăn thủy sản: Lỗi quản lý?

Sự phụ thuộc quá nhiều vào một số Cty nước ngoài sản xuất và cung cấp thức ăn thủy sản trên thị trường đã dẫn đến tình trạng người nông dân buộc phải chấp nhận giá tăng cao do không có lựa chọn nào khác.

cho cá tra ăn
Giá thức ăn dành cho tôm trong 3 năm qua đã tăng 30%

Chỉ đạo mới nhất của Chính phủ yêu cầu Bộ Công Thương, Bộ Tài chính cùng các cơ quan có liên quan tham gia vào kiểm tra, xem xét khả năng chuyển giá của các Cty nước ngoài sản xuất thức ăn thủy sản, có thể coi là tín hiệu dứt khoát của chính phủ nhằm bảo vệ người nông dân, trước tình trạng giá thức ăn thủy sản tăng cao.

Thực tế giá thức ăn thủy sản tăng không phải là chuyện mới xảy ra trong năm nay. Hội Nghề cá VN, trong một báo cáo về ngành nuôi tôm hồi đầu tháng này, đã chỉ ra giá thức ăn dành cho tôm trong 3 năm qua đã tăng 30%, trong khi giá bán tôm so với 3 năm về trước lại giảm 30%. Việc giá đầu vào và giá bán tỷ lệ nghịch với nhau đã gây khó khăn không nhỏ cho người nông dân và ngành xuất khẩu thủy sản của VN. Chỉ đạo của chính phủ về điều tra giá bán thức ăn thủy sản của các DN FDI vừa qua cũng có thể coi là một câu hỏi, liệu có sự thao túng hay liên kết tăng giá thức ăn thủy sản trên thị trường? Nhưng tại sao việc kiểm tra lại chỉ nhắm vào các DN FDI.

Theo thống kê của Hiệp hội Thức ăn Chăn nuôi VN, cả nước hiện nay có hơn 200 nhà máy chế biến thức ăn chăn nuôi, chiếm đa số là DN nội. DN ngoại chỉ chiếm số nhỏ, nhưng xét về thị phần thì đang chiếm tới hơn 60% thị phần. Nếu xét riêng phân khúc thức ăn thủy sản, theo ông Nguyễn Việt Thắng, Chủ tịch Hội Nghề cá VN, hiện tại các DN FDI dù có số lượng ít hơn, nhưng lại đang nắm trong tay 80% thị phần trên thị trường thức ăn thủy sản. Trong đó, hầu hết thị phần thuộc về các DN như Uni-President, CP, Tomboy, Cargill hay Green Feed.

Đáng lưu ý, các DN nước ngoài như Cargill, Uni-President hay CP đều liên tục có kế hoạch phát triển, xây dựng thêm nhà máy và mở rộng công suất sản xuất. Tính riêng Uni-President, hiện thức ăn nuôi tôm của Cty trên thị trường VN cũng chiếm khoảng 1/3 thị trường, thức ăn dành cho cá da trơn chiếm gần 10% thị trường. Ngoài 3 nhà máy sản xuất thức ăn thủy sản với sản lượng hàng năm là 300.000 tấn đang có, họ còn đang đầu tư 20 triệu USD để xây dựng thêm một nhà máy nữa ở Quảng Nam, công suất 100.000 tấn một năm. Ở thị trường con giống, Uni-President VN đang có một nhà máy sản xuất từ 1 – 2 tỷ con tôm giống mỗi năm và đang xây dựng thêm một nhà máy tương tự tại Quảng Trị. Cty Green Feed cũng đã tăng vốn đầu tư lên 80 triệu USD, từ 25 triệu USD lúc ban đầu, với kế hoạch ngoài 4 nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi, thức ăn thủy sản hiện nay, họ sẽ đầu tư mạnh vào sản xuất con giống thủy sản chất lượng cao để cung cấp cho thị trường VN trong năm nay.

Với vị trí thống lĩnh thị trường như vậy, các DN FDI đang có lợi thế trong việc chi phối giá cả trên thị trường. Vì nếu như khách hàng không mua sản phẩm của những DN này, thì sự lựa chọn thay thế cũng không có nhiều, khi các DN có năng lực sản xuất kém hơn và chất lượng sản phẩm cũng như dịch vụ cũng kém hơn.

Hội Nghề cá VN, trong báo cáo của mình, cũng nêu rõ sự lỏng lẻo trong quản lý giá cả đã dẫn đến tình trạng giá thức ăn thủy sản liên tục tăng chứ không có giảm. Điều này khiến giá bán thủy sản sẽ phải tăng theo, và hệ quả là xuất khẩu thủy sản của VN như tôm hay các sản phẩm cá da trơn sẽ cao giá hơn giá sản phẩm từ các nước như Ấn Độ hay Indonesia.

Chưa biết kết quả cuộc kiểm tra do các Bộ Tài chính, Công Thương và cơ quan liên quan khác sẽ ra sao, nhưng có một điều chắc chắn rằng nếu không có sự kiểm soát chặt chẽ, các DN FDI sẽ rất dễ lợi dụng vị thế chi phối thị trường của mình để tiếp tục tăng giá.

Diễn Đàn Doanh Nghiệp, 26/10/2015
Đăng ngày 27/10/2015
Như Ngọc
Doanh nghiệp

Giải pháp hồi phục nhanh chóng sức khỏe tôm, cá sau khi nhiễm bệnh

Để tôm cá nhanh chóng hồi phục sức khỏe thì Khoáng chất và Vitamin chính là chìa khóa để giải quyết bài toán hóc búa này

khoáng cho tôm
• 13:00 09/03/2022

Hội chứng zoea 2 – Thách thức của các trại sản xuất giống tôm thẻ chân trắng Litopenaeus vannamei

Nuôi trồng thủy sản ngày càng phát triển kéo theo mức độ thâm canh hóa và thương mại hóa tăng nhanh làm dịch bệnh dễ bùng phát. Dịch bệnh là thách thức lớn đối với các trại sản xuất tôm giống, đặc biệt các bệnh liên quan vi khuẩn có hại như bệnh phát sáng, gây ra thiệt hại kinh tế nghiêm trọng đối với các trại giống (Austin and Zhang, 2006). Gần đây, nhiều trại sản xuất giống tôm thẻ trên thế giới, đặc biệt ở khu vực châu Á trong đó có nước ta đã gặp phải vấn đề về tỷ lệ sống thấp ở giai đoạn zoea 2 do sự suy yếu của ấu trùng trong quá trình lột xác.

Elanco
• 10:34 27/12/2021

Người tìm ra nguyên nhân gây bệnh EMS - Donald Lightner vừa qua đời

Ông Donald Lightner – Nhà nghiên cứu bệnh học thủy sản tìm ra nguyên nhân bệnh EMS, đã qua đời ở tuổi 76 vào ngày 5/5/2021 tại Tucson, Arizona, Mỹ.

Donald Lightner
• 11:08 14/05/2021

Dịch "đốm trắng" bùng khiến người nuôi tôm lao đao

Chưa xuống giống hết diện tích theo kế hoạch thì vụ nuôi xuân hè 2021, hàng chục ha tôm nuôi của huyện Kỳ Anh (Hà Tĩnh) đã bị thiệt hại do bệnh đốm trắng.

Bệnh đốm trắng.
• 09:50 14/05/2021

Chuỗi Hội nghị Quốc tế & Hội thảo Kỹ thuật – Kết nối Công nghệ và Giải pháp cho Ngành Thủy sản tại VietShrimp Asia & Aquaculture Vietnam 2026

VietShrimp Asia 2026 đồng tổ chức cùng Aquaculture Vietnam 2026 được định vị là nền tảng hội tụ tri thức, kết nối B2B và định hướng chiến lược cho ngành thủy sản Việt Nam và khu vực. Triển lãm tập trung thúc đẩy đổi mới công nghệ, hợp tác thương mại và phát triển bền vững trên toàn chuỗi giá trị ngành thuỷ sản.

VietShrimp
• 14:30 09/03/2026

Chính thức mở cổng đăng ký trước Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 kết nối toàn bộ ngành thủy sản

Trong bối cảnh ngành thủy sản Việt Nam đang đứng trước những cơ hội mới về thị trường, công nghệ và phát triển bền vững, nhu cầu tìm kiếm giải pháp toàn diện, từ con giống, dinh dưỡng, công nghệ nuôi, chế biến đến xuất khẩu,trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Nhằm tạo ra một nền tảng kết nối chiến lược cho cộng đồng doanh nghiệp, chuyên gia và người nuôi, VietShrimp Asia 2026 lần đầu tiên tổ chức cùng Aquaculture Vietnam 2026 tạo nên kỳ triển lãm với quy mô mở rộng, toàn diện, quốc tế hơn bao giờ hết.

Vietshrimp
• 11:53 24/02/2026

Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 – Kết nối toàn diện chuỗi giá trị, thúc đẩy tương lai ngành thủy sản bền vững

Năm 2025 đánh dấu một cột mốc quan trọng của ngành thủy sản Việt Nam, với tổng sản lượng đạt gần 10 triệu tấn và kim ngạch xuất khẩu khoảng 11,3 tỷ USD – mức cao nhất từ trước đến nay, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng bền vững giai đoạn 2026. Các sản phẩm chủ lực như tôm và cá tra tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt xuất khẩu, trong khi nuôi biển và đa dạng hóa đối tượng nuôi từng bước mở rộng nguồn cung và gia tăng giá trị chuỗi sản xuất.

• 09:16 18/02/2026

VNF Infographic Series: Chitosan – Chất kích thích sinh học tự nhiên

Bạn có biết chitosan là một chất kích thích sinh học tự nhiên, an toàn, giúp tăng trưởng bền vững không chỉ ở thực vật mà còn ở động vật?

• 10:00 13/02/2026

Phụ thu 10% và những điều chỉnh tức thời của thị trường nhập khẩu thủy sản tại Hoa Kỳ

Chính sách phụ thu nhập khẩu 10% của Hoa Kỳ đang tạo ra nhiều biến động đối với thị trường thủy sản toàn cầu, buộc các nhà nhập khẩu phải nhanh chóng điều chỉnh chiến lược kinh doanh, chuỗi cung ứng và cấu trúc chi phí. Diễn biến này được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong năm 2026.

chế biến thủy sản
• 14:35 17/03/2026

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời cử tri TP.HCM về giải pháp ngăn thực phẩm bẩn

Trước lo ngại về tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, thủy sản và thực phẩm không rõ nguồn gốc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách, tăng cường hậu kiểm và xử lý nghiêm vi phạm để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

cá
• 14:35 17/03/2026

Làm Thế Nào Để Một Trang Trại Cá Có Thể Kiếm Được Lợi Nhuận?

Lợi nhuận trong nuôi cá không đến từ việc cắt giảm chi phí bằng mọi giá, mà đến từ khả năng tối ưu biên lợi nhuận trên mỗi kilogram cá bán ra. Điều này phụ thuộc vào ba yếu tố cốt lõi: lựa chọn loài nuôi, phương thức nuôi và chiến lược thức ăn.

• 14:35 17/03/2026

Xung Đột Trung Đông Leo Thang: Chuỗi Cung Ứng Thủy Sản Việt Nam Đối Mặt Rủi Ro Lớn

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP), Trung Đông đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng đáng chú ý của thủy sản Việt Nam.

cảng
• 14:35 17/03/2026

Chuyển giao công nghệ tạo giống tôm kháng bệnh (SPR)

Việc chuyển giao thành công kỹ thuật chọn giống kháng bệnh chính là chìa khóa giải quyết triệt để rủi ro từ gốc rễ, thay vì thụ động chạy chữa bằng hóa chất như trước đây.

tôm
• 14:35 17/03/2026
Some text some message..