Doanh nghiệp thủy sản bị ép giá: Người nuôi và người lao động chịu thiệt

Trong chuỗi cung ứng thủy sản, doanh nghiệp đóng vai trò cầu nối giữa người nuôi và thị trường. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, nhiều doanh nghiệp chế biến thủy sản Việt Nam đang đối mặt với sự chên ép giá từ các chuỗi bán lẻ lớn quốc tế. Và hậu quả không chỉ dừng lại ở mức doanh thu doanh nghiệp bị suy giảm, mà gánh nặng còn trực tiếp chuyển về người nuôi.

Tôm thẻ
Không thể phủ nhận rằng doanh nghiệp chế biến thủy sản Việt Nam cũng đang gắp rất nhiều khó khăn

Sự phụ thuộc vào chuỗi bán lẻ quốc tế

Trong thời đại toàn cầu hóa, các chuỗi siêu thị và nhà bán lẻ quốc tế như Walmart, Carrefour, Costco, hay Aldi nắm quyền lực rất lớn trong việc đặt hàng và quyết định giá. Khi đề cao yêu cầu về chất lượng, nguồn gốc, an toàn thực phẩm, họ đòi hỏi mức giá rất thấp. Trong khi đó, chi phí đầu vào của ngành thủy sản Việt Nam ngày càng tăng do dịch bệnh, thời tiết, và nguồn cung thức ăn, con giống, kháng sinh khó kiểm soát.

Chính vì thế, khi phải cạnh tranh đơn hàng với mức giá thấp từ các nhà bán lẻ quốc tế, nhiều doanh nghiệp không còn lựa chọn nào khác ngoài việc cắt giảm chi phí nguyên liệu – tức là giảm giá thu mua từ người nuôi.

Người nuôi bức xúc khi mất cân bằng

Trong khi người nuôi tôm cá phải đầu tư hàng trăm triệu cho mỗi vụ, họ không có quyền đàm phán giá. Mỗi khi doanh nghiệp giảm giá thu mua, họ phải bán lỗ vốn chỉ để gỡ vốn, hoặc giữ lại thì đối mặt rủi ro dịch bệnh.

Chỉ trong năm 2023, giá tôm xuống thấp kỷ lục, nhiều người nuôi bỏ ao, không dám thả vụ mới vì lỗ quá nhiều, nợ nần cứ kéo dài. Trong khi đó, người tiêu dùng vẫn mua tôm với giá cao do các bên trung gian và nhà bán lẻ kiểm soát mức giá.

Doanh nghiệp cũng không dễ thở

Không thể phủ nhận rằng doanh nghiệp chế biến thủy sản Việt Nam cũng đang gắp rất nhiều khó khăn: chi phí logistics tăng cao, rào cản tiêu chuẩn từ các nước nhập khẩu, và khan hiếm nguồn nguyên liệu. Trong áp lực phải duy trì hợp đồng với khách hàng quốc tế, nhiều doanh nghiệp chọn cách cắt lỗi từ phía người nuôi, thay vì chia sẻ rủi ro.

Tuy nhiên, về lâu dài, điều này gây mất cân bằng trong chuỗi cung ứng. Khi người nuôi bỏ nghề hoặc giảm quy mô, doanh nghiệp cũng sẽ thiếu nguyên liệu, dẫn đến mất đơn hàng và uy tín trên thị trường.

Cá Tăng giá trị sản phẩm nhờ thương hiệu Việt và chứng nhận quốc tế

Giải pháp đề xuất nào cho bài toán giá?

- Phát triển chuỗi giá trị bền vững: Cần hợp tác chặt chẽ giữa doanh nghiệp - người nuôi - nhà bán lẻ, minh bạch cơ chế chia sẻ lợi nhuận.

- Đầu tư truy xuất nguồn gốc & thương hiệu: Tăng giá trị sản phẩm nhờ thương hiệu Việt và chứng nhận quốc tế.

- Hỗ trợ người nuôi tốt hơn: Cần đưa ra các chính sách hỗ trợ người dân và kiểm soát tình trạng ép giá để bảo vệ quyền lợi của họ. Có các quỹ hỗ trợ giá tối thiểu, bảo hiểm dịch bệnh, vay vốn ưu đãi để giảm rủi ro.

Cần những doanh nghiệp lớn thu mua: Khi có sự tham gia của các doanh nghiệp lớn với chính sách thu mua ổn định, giá thủy sản sẽ ít bị biến động và người nuôi sẽ bớt lo bị ép giá. Đây là yếu tố quan trọng để tạo niềm tin, giúp người nuôi mạnh dạn đầu tư lâu dài và phát triển theo hướng bền vững.

Bài toán về giá trong ngành thủy sản không chỉ là vấn đề giữa doanh nghiệp và nhà bán lẻ, mà là bức tranh liên kết giữa người nuôi, doanh nghiệp, thị trường và chính sách. Muốn ngành phát triển bền vững, cần có sự công bằng trong chia sẻ lợi nhuận và trách nhiệm giữa các bên tham gia.

Đăng ngày 13/06/2025
Trà Mi @tra-mi
Kinh tế

TS Nguyễn Thanh Tùng làm Viện trưởng Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản II

Chiều 25/2, tại Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản II, Thứ trưởng Phùng Tiến đã trao Quyết định điều động, bổ nhiệm TS Nguyễn Thanh Tùng giữ chức Viện trưởng Viện này.

Viện Nuôi trồng Thủy sản II
• 10:09 04/03/2022

6 năm “sóng gió” của cộng đồng thủy sản, chỉ vì một quy định

Mới đây, Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản (VASEP) đã có đơn thỉnh nguyện gửi Thủ tướng Chính phủ, cùng một số Bộ, ngành về kiến nghị việc sửa đổi quy định “kiểm dịch” đối với sản phẩm thuỷ sản dùng làm thực phẩm.

chế biến cá hồi
• 13:35 21/12/2021

Đề nghị đưa ngành chế biến thủy sản ra khỏi danh mục có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường

Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) vừa có văn bản gửi Bộ trưởng Bộ TN&MT, góp ý và đề nghị sửa đổi một nội dung quan trọng trong Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo vệ môi trường 2021 đang được Bộ TN&MT hoàn tất.

chế biến cá tra
• 12:52 22/10/2021

Bắt 2 tàu cá vi phạm quy định vùng khai thác

2 tàu cá đang khai thác thủy sản trái quy định vùng khai thác đã bị lực lượng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Cửa Lò - Bến Thủy phát hiện bắt giữ.

tàu cá vi phạm
• 15:10 21/10/2021

Thủy sản Việt thắng lớn nhờ các hiệp định FTA

Kết thúc năm 2025, xuất khẩu thủy sản Việt Nam đạt kỷ lục hơn 11,3 tỷ USD, tăng trưởng 13% so với năm trước. Kết quả ấn tượng này có được là nhờ sự bứt phá tại các thị trường CPTPP và Trung Quốc, bù đắp hiệu quả cho sự chững lại tại Mỹ.

Chế biến cá
• 07:29 05/01/2026

Vượt Mỹ và Nhật Bản, Trung Quốc trở thành thị trường thủy sản số 1 của Việt Nam

Vượt qua giai đoạn khó khăn chưa từng có do dịch Covid-19, xuất khẩu thủy sản sang Trung Quốc đã có cú lội ngược dòng ngoạn mục. Với kim ngạch 11 tháng đầu năm 2025 đạt 2,26 tỷ USD, Trung Quốc đã chính thức vượt qua Mỹ và Nhật Bản, trở thành thị trường nhập khẩu thủy sản lớn nhất của Việt Nam.

Chế biến thủy sản
• 11:37 29/12/2025

Xây dựng tiêu chuẩn phúc lợi đầu tiên cho cá basa Việt Nam

Trong bối cảnh Việt Nam cung cấp tới 90% lượng cá tra nhập khẩu toàn cầu, một quan hệ đối tác mới giữa các chuyên gia quốc tế và trong nước đã được khởi động. Mục tiêu là phát triển và công bố quy trình đánh giá phúc lợi đầu tiên cho cá basa, một bước đi nhằm nâng cao tính bền vững cho ngành hàng tỷ đô này.

Chế biến cá
• 12:52 25/12/2025

Cua lông Trung Quốc giá rẻ tràn chợ Việt

Từng được xem là món ăn cao cấp với giá cả triệu đồng mỗi kg, cua lông Trung Quốc nay đang được bán tràn lan tại các chợ ở Việt-Nam với mức giá rẻ bất ngờ. Sự xuất hiện ồ ạt của mặt hàng này đặt ra nhiều câu hỏi về chất lượng và nguồn gốc sản phẩm.

Cua lông
• 11:36 21/12/2025

Loài cá mập có đôi môi “cỡ đại” đáng sợ như thế nào?

Không một ai tưởng tượng được rằng thủ phạm của những “vết thương bí ẩn” bắt gặp ở ít nhất 48 loài cá mập, cá voi, cá heo lại là một loài cá mập bé nhỏ nhưng sở hữu kỹ năng xử lý con mồi cực kinh khủng.

Cá mập
• 13:27 08/01/2026

Nặng gánh chi phí cho hộ nuôi tôm khi đạt các chứng chỉ quốc tế?

Các quy chuẩn quốc tế hiện nay vừa là yêu cầu thương mại quan trọng, vừa là gánh nặng chi phí đối với những hộ nuôi tôm nhỏ lẻ.

Tôm thẻ
• 13:27 08/01/2026

NOAA giải đáp 9 vấn đề then chốt về quy định MMPA cho thủy sản Việt xuất Mỹ

Trước thềm thời hạn 01/01/2026, Cơ quan Khí quyển và Đại dương Quốc gia Hoa Kỳ (NOAA) đã đưa ra những giải đáp chi tiết về quy định Giấy chứng nhận khả năng nhập khẩu (COA) theo Đạo luật Bảo vệ Động vật Biển có vú (MMPA).

Cá
• 13:27 08/01/2026

VietAGROS 2026 mở ra không gian kết nối cho nông nghiệp và thủy sản xanh

Sáng 6/1, tại thành phố Cần Thơ, diễn ra lễ công bố chương trình Hội chợ Triển lãm Quốc tế Công nghệ Nông nghiệp và Môi trường – VietAGROS 2026, sự kiện xúc tiến thương mại – khoa học – công nghệ quy mô lớn của khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, hướng tới mục tiêu phát triển nông nghiệp xanh, thủy sản xanh và bền vững.

VietAGROS 2026
• 13:27 08/01/2026

Khô tôm càng, sản phẩm độc đáo, sáng tạo

Lâu nay, tôm càng xanh Cà Mau ngon nổi tiếng nhưng chủ yếu chỉ bán tươi, khiến nông dân luôn thấp thỏm nỗi lo rớt giá khi vào vụ thu hoạch rộ. Trăn trở trước thực tế đó, một nữ giám đốc trẻ 9X đã tiên phong sáng tạo ra sản phẩm "khô tôm càng", mở ra hướng đi mới đầy triển vọng để nâng tầm giá trị cho con tôm quê hương.

Tôm càng
• 13:27 08/01/2026
Some text some message..