Gỏi cá xương xương

Mỗi khi được ăn món gỏi cá xương xương, nhiều người thường đọc hai câu thơ dân gian: “Ăn cá xương xương anh thương về phía biển/Em đi rồi biết trò chuyện với ai” để nhớ về xóm chài, nhớ về những cô gái vùng biển dễ thương đã cất công làm món gỏi cá đậm đà này.

gỏi cá xương xương
Ảnh: Mỹ Tuyết

Cá có nhiều tên gọi khác nhau (có nơi gọi là cá sơn trắng), riêng ngư dân Phú Yên gọi loại cá bé nhỏ này là xương xương. Cá có thân hình thoi, nhỏ bằng ngón tay người lớn, màu trắng trong suốt, da có vảy nhỏ. Cá sống theo từng đàn, những ngày gió nam bắt đầu thổi, cá xuất hiện nhiều ở gần bờ biển. Do cá nhỏ nên ngư dân dùng lưới mành để đánh bắt. Nếu hôm nào phát hiện đúng luồng cá đi, ngư dân có thể đánh bắt được rất nhiều.

Cá xương xương được đưa đi tiêu thụ nhiều nơi. Cá nhỏ nhưng đắt giá vì thịt chắc ngọt, kho, nấu canh hay làm món gì cũng ngon. Nếu được cá xương xương nhiều, ngư dân biển chắc chắn sẽ không bỏ qua món gỏi. Nhiều người cho rằng, trong tất cả các loại cá biển làm gỏi, chắc rằng không có loại nào “địch” nổi xương xương.

Làm món gỏi xương xương cũng công phu. Chọn cá mới đánh về thật tươi, dùng dao đánh vảy, cắt bỏ phần lườn và đầu, ngâm xả nước muối, rửa thật sạch rồi cho vào tủ lạnh. Nếu chưa dùng có thể để ngăn đông, nếu dùng liền thì tiến hành chế biến. Cũng giống như những món gỏi cá khác, ăn gỏi cá xương xương cũng phải có đủ bộ gia vị đi kèm gồm: chanh tươi, nước mắm ngon, ớt, tỏi, chanh, đường, rau thơm các loại, lá cải non, hành tây, lá đinh lăng, đậu phụng rang, khế chua, nếu thích thì thêm xì dầu ớt tương pha mù tạt và bánh tráng nướng.

Chế nước chanh tươi vào phần cá đã chuẩn bị, đợi vài phút rồi dùng tay vắt cho khô nước chanh trong cá. Gỏi cá ăn lạnh mới ngon nên ta đem cá đó bỏ vào tủ lạnh. Khi ăn tiến hành trộn đều gia vị gồm nước mắm đã chuẩn bị, đường, chanh, đậu phụng, ớt, hành tây cùng ít rau thơm xắt nhỏ vào cá. Trộn tới đâu ăn tới đó.

Ăn gỏi cá xương xương ta cứ thế mà gắp vào chén rồi thêm gia vị tùy khẩu vị từng người. Nhiều người cho rằng, ăn gỏi cá nói chung không nên từ tốn mà phải ăn mạnh vào, càng nhiều rau thơm, nhiều bánh tráng nướng mới ngon. Thêm cái ngon của món gỏi chính bởi cái sừn sựt của loại xương nhỏ trong thân cá. Có thể khẳng định, ăn gỏi xương xương không ngại vì loại cá này ở biển khơi, nước có độ mặn cao, lại được người chế biến công phu sạch sẽ. Hơn nữa, ngoài cảm nhận được vị ngon lạ miệng, có lẽ “dòng họ” với cá cơm nên cá xương xương cho nhiều dinh dưỡng làm con người thấy khỏe khoắn hơn.

Báo Thanh Niên
Đăng ngày 20/07/2013
mỹ tuyết
Ẩm thực

Nhận biết cá stress bằng chỉ số từ vảy

Trong nhiều năm, các nhà nghiên cứu đã tìm kiếm một cách dễ dàng để xác định thời điểm cá bị căng thẳng. Giờ đây, lần đầu tiên các nhà khoa học tại Đại học Guelph của Canada đã chỉ ra rằng hormone gây căng thẳng là cortisol tích tụ trong vảy cá từ từ và tồn tại trong nhiều tuần.

cá bị căng thẳng
• 18:20 02/11/2021

21 loại cây thủy sinh đẹp cho bể cá tại nhà- Phần 1

Một bể cá cảnh nước ngọt sẽ đẹp và độc đáo hơn rất nhiều khi có những cây thủy sinh sống động. Bài viết này lược dịch từ trang newson6 nhằm gợi ý cho người nuôi cá cảnh 21 loài cây thủy sinh phổ biến và hoàn hảo cho bể cá gia đình.

• 10:31 30/10/2021

Ảnh hưởng của kích thước bể đến hành vi của cá ngựa vằn

Một nghiên cứu mới đây của Abudusaimaiti Maierdiyal và cộng sự 2020 đã cho thấy ảnh hưởng của kích thước bể đến hành vi của cá ngựa vằn (loài cá rất quan trọng trong nghiên cứu khoa học.)

• 14:09 26/10/2021

5 bước để vệ sinh bể cá cảnh đúng cách

Những người nuôi cá cảnh sẽ biết rằng việc vệ sinh không đúng cách không chỉ xáo trộn hệ vi khuẩn có lợi trong bể cá mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe cá. Để hạn chế điều đó bài viết hướng dẫn vệ sinh bể nuôi cá cảnh đúng cách chỉ với những dụng cụ cơ bản.

Cá phượng hoàng
• 17:27 17/09/2021

Cách làm tôm khô tại nhà: Ngọt tự nhiên, để được lâu dù không có nắng

Ngày Tết cận kề, nhiều người băn khoăn không biết chuẩn bị món gì vừa ngon vừa tiện đãi khách thì hãy nghĩ đến món tôm khô - lựa chọn quen thuộc vì dễ bảo quản, dùng được lâu và chế biến nhanh. Thay vì mua sẵn ngoài chợ, bạn có thể tự làm tôm khô tại nhà để đảm bảo vệ sinh và giữ trọn vị ngọt tự nhiên

tom-kho
• 12:00 06/02/2026

Hơn nửa thập kỷ giữ lửa tại làng Vũ Đại với món cá kho trứ danh

Cá kho làng Vũ Đại không chỉ là món ăn truyền thống mà còn là biểu tượng văn hóa ẩm thực đặc sắc của vùng đất Hà Nam. Với quy trình chế biến kỳ công kéo dài hàng chục tiếng đồng hồ, món ăn này đã khẳng định vị thế đặc sản cao cấp trong các dịp lễ Tết.

Cá kho
• 12:13 30/01/2026

Vì sao người Việt chuộng tôm khô ngày Tết?

Khi những cơn gió chướng bắt đầu thổi về trên những cánh đồng miền Tây, mang theo cái se lạnh dịu nhẹ của những ngày cuối năm, cũng là lúc các làng nghề ven biển bước vào mùa rộn ràng nhất.

Tôm khô
• 10:33 26/01/2026

Đặc sản khô lên ngôi những ngày cận tết

Không khí Tết đang len lỏi vào từng nếp nhà, cũng là lúc các làng nghề biển truyền thống bước vào mùa vụ sôi động nhất trong năm. Từ cực Nam Tổ quốc đến dải đất miền Trung, những đặc sản trứ danh đang được người tiêu dùng săn đón để làm quà biếu và thưởng thức trong dịp sum vầy.

Phơi khô
• 12:03 21/01/2026

Thống nhất dữ liệu – chìa khóa mở đường cho thủy sản Việt Nam ra biển lớn

Ngành thủy sản Việt Nam không thiếu tàu lớn, không thiếu chính sách, cũng không thiếu quyết tâm từ Trung ương đến địa phương. Thế nhưng, sau nhiều năm nỗ lực, hành trình gỡ “thẻ vàng” IUU vẫn còn lắm chông gai. Ngư dân ra khơi vẫn thấp thỏm vì thủ tục, vì tín hiệu giám sát, vì những án phạt có thể ập đến bất cứ lúc nào.

tàu cá
• 17:57 10/02/2026

Cách phân biệt tôm nuôi và tôm tự nhiên

Tôm là món ăn quen thuộc trong bữa cơm gia đình Việt, không chỉ ngon mà còn giàu dinh dưỡng như canxi, sắt, photpho và nhiều vitamin cần thiết cho cơ thể. Tuy nhiên, trên thị trường hiện nay có rất nhiều loại tôm với hình dáng khá giống nhau, khiến không ít người tiêu dùng khó phân biệt đâu là tôm nuôi, đâu là tôm tự nhiên.

tôm
• 17:57 10/02/2026

Những nguyên tắc nền tảng trong nuôi tôm

Nuôi tôm không phải là việc dễ dàng – nhưng việc thực hiện đúng các bước căn bản có thể giúp ao nuôi của bạn đạt năng suất cao và sạch bệnh.

tôm
• 17:57 10/02/2026

Kytos mở ra bước đột phá trong kiểm soát bệnh vi bào tử trên tôm

Kytos vừa chính thức ra mắt chỉ thị EHP – nền tảng thuật toán đầu tiên trong lĩnh vực quản lý vi sinh, cho phép người nuôi tôm phát hiện và kiểm soát nguy cơ nhiễm EHP với độ chính xác cao và tốc độ gần như tức thời.

kytos
• 17:57 10/02/2026

Xuất khẩu thủy sản Hoa Kỳ gặp khó vì vướng thủ tục COA

Từ đầu năm 2026, nhiều doanh nghiệp thủy sản Việt Nam gặp trở ngại khi xin cấp giấy chứng nhận COA để xuất khẩu sang Hoa Kỳ. Việc triển khai chưa đồng bộ tại các địa phương khiến hàng loạt lô hàng bị chậm thông quan, buộc cơ quan quản lý phải vào cuộc tháo gỡ.

chung nhan COA
• 17:57 10/02/2026
Some text some message..