Kiểm soát rong đáy ao tôm

Nguyên nhân rong đáy xuất hiện

- Cải tạo ao chưa kỹ: Sự tích tụ chất hữu cơ từ thức ăn thừa, xác tảo, bào tử rong và các tàn dư sinh học từ vụ nuôi trước, nếu không được xử lý triệt để, sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho rong đáy phát triển mạnh. Hiện tượng này thường xảy ra tại các ao nuôi tôm ít cải tạo, cải tạo không triệt để hoặc môi trường ao ô nhiễm.

- Tảo tàn: Nước ao trong do tảo tàn tạo điều kiện cho ánh sáng mặt trời chiếu xuống đáy ao, kích thích rong phát triển. Bên cạnh đó, tảo tàn cũng làm giảm lượng oxy trong nước, ảnh hưởng đến sức khỏe tôm.

- Mực nước ao nuôi quá thấp: Mực nước ao nuôi quá thấp (dưới 0,8 mét) kết hợp với hiện tượng tảo tàn làm cho nước trở nên trong, tạo điều kiện để ánh sáng chiếu xuống đáy ao, kích thích rong đáy phát triển mạnh.

Bên cạnh đó, việc kiểm soát khẩu phần cho ăn chưa hợp lý dẫn đến dư thừa và tích tụ chất thải hữu cơ trong ao. Nếu không thực hiện xiphong đáy định kỳ và bổ sung chế phẩm vi sinh kịp thời, lượng hữu cơ này sẽ làm suy giảm chất lượng nước, tạo điều kiện thuận lợi cho rong đáy phát triển. Ngoài ra, các yếu tố môi trường như pH, độ mặn không phù hợp, cùng với việc quản lý ao nuôi chưa hiệu quả (thay nước, sục khí không đầy đủ) cũng góp phần làm rong đáy phát triển.

Rong đáy gây nên những hậu quả gì?

Ảnh hưởng đến hoạt động của tôm

Khi rong đáy xuất hiện trong ao sẽ ảnh hưởng đến quá trình phát triển của tôm. Tảo dày đặc trong ao sẽ cản trở hoạt động bắt mồi của tôm, tôm di chuyển khó khăn sẽ không thể tiếp cận thức ăn, dẫn đến suy dinh dưỡng, giảm sức đề kháng và dễ mắc bệnh.

Biến động môi trường

Rong đáy phân hủy tạo khí độc NH₃, H₂S,...làm pH, độ kiềm, độ trong,... thay đổi thất thường, ảnh hưởng đến môi trường ao nuôi. Môi trường ao nuôi không ổn định sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe và khả năng sinh trưởng của tôm.

Vệ sinh và cải tạo đáy ao nuôi ở đầu vụ để hạn chế ô nhiễm đáy ao

Cạnh tranh dinh dưỡng

Tảo là nguồn thức ăn quan trọng cho tôm nuôi, khi rong đáy phát triển quá mức sẽ dẫn đến tình trạng cạnh tranh dinh dưỡng với tảo trong ao, làm tảo khó phát triển, thiếu tảo sẽ khiến tôm thiếu hụt dinh dưỡng, chậm lớn và dễ mắc bệnh làm giảm chất lượng tôm.

Giảm chất lượng nước

Khi rong đáy ao phát triển quá nhiều, đến một giai đoạn nào đó rong sẽ chết và nổi lên mặt nước, nếu người nuôi không xử lý kịp thời thì xác rong sẽ phân hủy sinh ra khí độc, gây ô nhiễm môi trường nước và ảnh hưởng đến sức khỏe của tôm nuôi trong ao.

Giải pháp khắc phục 

Trong trường hợp ao nuôi tôm đã có rong đáy phát triển thì không nên dung hóa chất để diệt rong. Bởi nếu dùng các loại hóa chất này diệt tảo chỉ có hiệu quả ngay lúc đó nhưng rong vẫn tiếp tục phát triển sau này. Hơn nữa, khi dùng hóa chất thì rong sẽ chết hàng loạt, bị phân hủy trong ao gây thối nước, từ đó ảnh hưởng đến sức khỏe tôm nuôi nếu không có biện pháp xử lý tốt.

Để khắc phục được nhược điểm này thì phương pháp xử lý rong đáy hiệu quả nhất là dùng phương pháp cơ học.

Đầu tiên dùng lưới viền chì kéo rong đáy ra khỏi ao và vớt rong còn sót nổi trên mặt nước để tránh rong phân hủy trong ao tôm. Ngày hôm sau tiến hành cấp nước vào ao tôm. Trong quá trình xử lý rong cần chống sốc cho tôm bằng cách bổ sung Vitamin C vào thức ăn và sử dụng men vi sinh để xử lý nền đáy ao tôm.

Lưu ý: Để tránh tình trạng rong đáy phát triển trong ao cần giữ mực nước cao trên 1m bằng cách bổ sung nước đã xử lý trong ao lắng, cải tạo ao nuôi kỹ trước vụ nuôi mới. Sau khi lấy nước, diệt tạp và diệt khuẩn nước ao cần dùng phân vô cơ, phân hữu cơ hoặc hỗn hợp cám gạo – bột cá theo tỷ lệ nhất định để gây màu nước giúp tảo phát triển sao cho độ trong nằm trong khoảng 30 – 40 cm để giúp các yếu tố môi trường luôn ổn định.