Loại cá mờm cơm: Từ món ăn bình dân đến đặc sản xuất khẩu

Tại những làng chài ven biển Nam Trung Bộ và Tây Nam Bộ, cá mờm cơm từ lâu đã là món ăn dân dã, gắn bó với đời sống ngư dân. Ít ai ngờ rằng, loài cá nhỏ bé này đang từng bước trở thành mặt hàng xuất khẩu giá trị, được ưa chuộng tại nhiều quốc gia châu Á và châu Âu. Hành trình từ bữa cơm gia đình đến bàn tiệc quốc tế của cá mờm cơm là một câu chuyện đầy thú vị về tiềm năng biển cả Việt Nam.

Cá mờm cơm
Cá mờm cơm có ngoại hình nhỏ, màu trắng trong. Ảnh: Sưu tầm

Cá mờm cơm là cá gì?

Cá mờm cơm là tên gọi dân gian ở miền Tây và duyên hải miền Trung dành cho một số loài cá cơm (thuộc họ Engraulidae), đặc biệt là những con có thân nhỏ, mềm, bụng trắng bạc và thịt ngọt. Đặc điểm nổi bật của cá là xương mảnh, dễ ăn cả con, thịt béo và thơm. Người dân thường gọi là "cá mờm" do cá nhỏ, mềm và có thể tan nhanh khi nấu hoặc phơi khô.

Cá mờm cơm thường xuất hiện theo mùa – đặc biệt là từ tháng 3 đến tháng 7 âm lịch. Mỗi khi vào mùa, từng đàn cá cơm về gần bờ, làng chài lại rộn ràng cảnh thu hoạch, phơi cá trên những dàn lưới lớn phập phồng nắng gió.

Từ món ăn dân dã...

Trong đời sống thường nhật của ngư dân, cá mờm cơm được chế biến thành nhiều món ăn ngon, rẻ mà đậm đà tình quê. Cá mờm kho tiêu, cá mờm chiên giòn, cá mờm rim mặn, hoặc nấu canh rau tập tàng – đều là những món ăn gắn liền với ký ức của bao thế hệ người Việt.

Không chỉ thơm ngon, cá mờm còn giàu dưỡng chất như đạm, canxi, omega-3, rất tốt cho sức khỏe. Đặc biệt, loại cá nhỏ này không cần đánh vảy, ít tạp chất nên tiết kiệm thời gian chế biến, phù hợp cho nhịp sống hiện đại.

...Đến đặc sản xuất khẩu

Nhờ hương vị đặc trưng, dễ chế biến và bảo quản, cá mờm cơm ngày càng được ưa chuộng ở thị trường quốc tế. Các sản phẩm từ cá mờm – đặc biệt là cá mờm khô, cá mờm tẩm gia vị, cá mờm sấy giòn – đã có mặt tại nhiều nước như Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc, Thái Lan và cả châu Âu.

Cá mờm cơm khô là món ăn vô cùng hấp dẫn thực khách ở khắp nơi. Ảnh: Sưu tầm 

Nhiều doanh nghiệp chế biến thủy sản ở Bến Tre, Cà Mau, Nha Trang đã đầu tư công nghệ để đảm bảo quy trình sản xuất khép kín, đạt chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm quốc tế. Cá được sơ chế sạch, sấy lạnh, đóng gói hút chân không – vừa giữ được vị ngon tự nhiên, vừa kéo dài hạn sử dụng.

Không ít Việt kiều và người nước ngoài đã “phải lòng” món cá mờm sấy giòn ăn liền – món ăn vặt có vị mặn ngọt hài hòa, rất hợp dùng cùng bia lạnh hay cơm trắng.

Tiềm năng còn bỏ ngỏ

Dù cá mờm cơm đang được chú ý trên thị trường quốc tế, nhưng sản lượng khai thác và chế biến tại Việt Nam vẫn còn mang tính mùa vụ, nhỏ lẻ. Nhiều làng nghề phơi cá vẫn chưa đáp ứng được các tiêu chuẩn vệ sinh để tiến ra thị trường cao cấp. Đây là một thách thức nhưng cũng là cơ hội cho những mô hình nuôi – chế biến – xuất khẩu khép kín.

Việc xây dựng chỉ dẫn địa lý, thương hiệu vùng miền cho cá mờm cơm – ví dụ như “Cá mờm Ba Tri”, “Cá mờm Cà Mau” – cũng là bước đi cần thiết để nâng cao giá trị và uy tín của sản phẩm.

Cá mờm cơm – từ một món ăn dân dã của ngư dân, giờ đây đã trở thành đại diện tiêu biểu cho sự sáng tạo trong khai thác và chế biến hải sản Việt Nam. Với tiềm năng lớn, giá trị dinh dưỡng cao và khả năng thích ứng đa dạng trong ẩm thực, cá mờm xứng đáng được đầu tư đúng mức để trở thành một trong những đặc sản “vàng” trên bản đồ xuất khẩu thủy sản nước nhà.

Đăng ngày 19/06/2025
Mây @may
Ẩm thực

Nhận biết cá stress bằng chỉ số từ vảy

Trong nhiều năm, các nhà nghiên cứu đã tìm kiếm một cách dễ dàng để xác định thời điểm cá bị căng thẳng. Giờ đây, lần đầu tiên các nhà khoa học tại Đại học Guelph của Canada đã chỉ ra rằng hormone gây căng thẳng là cortisol tích tụ trong vảy cá từ từ và tồn tại trong nhiều tuần.

cá bị căng thẳng
• 18:20 02/11/2021

21 loại cây thủy sinh đẹp cho bể cá tại nhà- Phần 1

Một bể cá cảnh nước ngọt sẽ đẹp và độc đáo hơn rất nhiều khi có những cây thủy sinh sống động. Bài viết này lược dịch từ trang newson6 nhằm gợi ý cho người nuôi cá cảnh 21 loài cây thủy sinh phổ biến và hoàn hảo cho bể cá gia đình.

• 10:31 30/10/2021

Ảnh hưởng của kích thước bể đến hành vi của cá ngựa vằn

Một nghiên cứu mới đây của Abudusaimaiti Maierdiyal và cộng sự 2020 đã cho thấy ảnh hưởng của kích thước bể đến hành vi của cá ngựa vằn (loài cá rất quan trọng trong nghiên cứu khoa học.)

• 14:09 26/10/2021

5 bước để vệ sinh bể cá cảnh đúng cách

Những người nuôi cá cảnh sẽ biết rằng việc vệ sinh không đúng cách không chỉ xáo trộn hệ vi khuẩn có lợi trong bể cá mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe cá. Để hạn chế điều đó bài viết hướng dẫn vệ sinh bể nuôi cá cảnh đúng cách chỉ với những dụng cụ cơ bản.

Cá phượng hoàng
• 17:27 17/09/2021

Độc tố “tử thần” có thể ẩn trong món cá ủ chua quen thuộc

Một trường hợp nghi ngộ độc botulinum sau bữa cơm có món cá ủ chua tại xã Phước Chánh (Đà Nẵng) đang được cơ quan chức năng khẩn trương điều tra. Các chuyên gia cảnh báo đây là loại độc tố thần kinh cực mạnh, có thể gây liệt cơ hô hấp và đe dọa tính mạng nếu không xử trí kịp thời.

cá muối ủ chua
• 12:00 18/02/2026

Cách làm tôm khô tại nhà: Ngọt tự nhiên, để được lâu dù không có nắng

Ngày Tết cận kề, nhiều người băn khoăn không biết chuẩn bị món gì vừa ngon vừa tiện đãi khách thì hãy nghĩ đến món tôm khô - lựa chọn quen thuộc vì dễ bảo quản, dùng được lâu và chế biến nhanh. Thay vì mua sẵn ngoài chợ, bạn có thể tự làm tôm khô tại nhà để đảm bảo vệ sinh và giữ trọn vị ngọt tự nhiên

tom-kho
• 12:00 06/02/2026

Hơn nửa thập kỷ giữ lửa tại làng Vũ Đại với món cá kho trứ danh

Cá kho làng Vũ Đại không chỉ là món ăn truyền thống mà còn là biểu tượng văn hóa ẩm thực đặc sắc của vùng đất Hà Nam. Với quy trình chế biến kỳ công kéo dài hàng chục tiếng đồng hồ, món ăn này đã khẳng định vị thế đặc sản cao cấp trong các dịp lễ Tết.

Cá kho
• 12:13 30/01/2026

Vì sao người Việt chuộng tôm khô ngày Tết?

Khi những cơn gió chướng bắt đầu thổi về trên những cánh đồng miền Tây, mang theo cái se lạnh dịu nhẹ của những ngày cuối năm, cũng là lúc các làng nghề ven biển bước vào mùa rộn ràng nhất.

Tôm khô
• 10:33 26/01/2026

Phụ thu 10% và những điều chỉnh tức thời của thị trường nhập khẩu thủy sản tại Hoa Kỳ

Chính sách phụ thu nhập khẩu 10% của Hoa Kỳ đang tạo ra nhiều biến động đối với thị trường thủy sản toàn cầu, buộc các nhà nhập khẩu phải nhanh chóng điều chỉnh chiến lược kinh doanh, chuỗi cung ứng và cấu trúc chi phí. Diễn biến này được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong năm 2026.

chế biến thủy sản
• 21:09 10/03/2026

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời cử tri TP.HCM về giải pháp ngăn thực phẩm bẩn

Trước lo ngại về tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, thủy sản và thực phẩm không rõ nguồn gốc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách, tăng cường hậu kiểm và xử lý nghiêm vi phạm để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

cá
• 21:09 10/03/2026

Làm Thế Nào Để Một Trang Trại Cá Có Thể Kiếm Được Lợi Nhuận?

Lợi nhuận trong nuôi cá không đến từ việc cắt giảm chi phí bằng mọi giá, mà đến từ khả năng tối ưu biên lợi nhuận trên mỗi kilogram cá bán ra. Điều này phụ thuộc vào ba yếu tố cốt lõi: lựa chọn loài nuôi, phương thức nuôi và chiến lược thức ăn.

• 21:09 10/03/2026

Xung Đột Trung Đông Leo Thang: Chuỗi Cung Ứng Thủy Sản Việt Nam Đối Mặt Rủi Ro Lớn

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP), Trung Đông đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng đáng chú ý của thủy sản Việt Nam.

cảng
• 21:09 10/03/2026

Chuyển giao công nghệ tạo giống tôm kháng bệnh (SPR)

Việc chuyển giao thành công kỹ thuật chọn giống kháng bệnh chính là chìa khóa giải quyết triệt để rủi ro từ gốc rễ, thay vì thụ động chạy chữa bằng hóa chất như trước đây.

tôm
• 21:09 10/03/2026
Some text some message..