Sự thật về hàu: ‘Cỗ máy lọc nước’ siêu việt nhưng cũng là ‘nam châm’ hút chất độc

Hàu từ lâu đã là một trong những “kỹ sư hệ sinh thái” mạnh mẽ nhất đại dương, có thể lọc hàng chục lít nước mỗi ngày và góp phần cứu cả vùng biển ô nhiễm. Nhưng chính khả năng lọc thần kỳ ấy cũng biến chúng thành vật tích tụ độc tố bậc nhất, mang theo rủi ro lớn nếu ăn sống.

Hàu
Hàu là các máy lọc nước “độc nhất vô nhị” ở đại dương

 “Cỗ máy lọc nước” mạnh nhất đại dương

Hàu là một sinh vật phi thường. Bằng cách chụm lại với nhau, chúng tạo ra các rạn san hô phức tạp, cung cấp nơi trú ẩn cho vô số loài sinh vật biển khác. Nhưng vai trò quan trọng nhất của chúng lại nằm ở khả năng lọc nước.

Một con hàu trưởng thành có thể lọc tới 189 lít nước mỗi ngày. Chúng ăn bằng cách hút nước vào, lọc lấy các hạt dinh dưỡng như tảo và trầm tích, sau đó thải ra nước sạch hơn. Quá trình này giúp loại bỏ lượng nitơ dư thừa (từ phân bón, nước thải) ra khỏi môi trường nước, ngăn chặn hiện tượng "tảo nở hoa" gây thiếu oxy và làm chết các sinh vật khác.

Giá trị của chúng lớn đến mức, tại Maryland (Mỹ), các rạn hàu được phục hồi có thể lọc toàn bộ một con lạch chỉ trong vòng chưa đầy 10 ngày. Dịch vụ sinh thái này được định giá tương đương với việc loại bỏ 20.000 bao phân bón khỏi môi trường mỗi năm.

Mặt trái của “siêu năng lực”: Khi hàu trở thành ‘nam châm’ hút độc tố

Tuy nhiên, chính cơ chế lọc nước hiệu quả này lại biến hàu thành một "bộ lọc sống" tích tụ các chất ô nhiễm. Mọi thứ có trong nước đều có thể bị giữ lại trong các mô của chúng. Điều này bao gồm:

- Các loại vi khuẩn nguy hiểm như Vibrio (phát triển mạnh trong nước ấm) dễ dàng được hàu lọc và tích tụ lại.

- Các chất độc hại từ hoạt động công nghiệp như chì, thủy ngân, cadmium...

- Hàu có thể ăn phải các loại tảo độc trong những đợt "thủy triều đỏ".

- Các vi nhựa siêu nhỏ trôi nổi trong đại dương.

Điều này giải thích vì sao những vùng biển ô nhiễm hoặc nhiệt độ cao thường đi kèm nguy cơ cao, vì một con hàu trông tươi ngon và có mùi bình thường vẫn có thể chứa đầy vi khuẩn và độc tố. Nói cách khác, khi ăn một con hàu sống, bạn có thể đang nếm trải những chất ô nhiễm của chính vùng biển nơi nó được thu hoạch.

HàuMột con hàu trông tươi ngon và có mùi bình thường vẫn có thể chứa đầy vi khuẩn và độc tố

Ăn hàu sống: Rủi ro và cách phòng tránh

Hàu sống là món khoái khẩu của nhiều người, nhưng đây cũng là cách dễ làm cơ thể nhiễm khuẩn nhất. Ăn hàu sống, đặc biệt là hàu từ những vùng nước không được kiểm soát, tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc thực phẩm do vi khuẩn Vibrio. Các triệu chứng có thể xuất hiện chỉ sau vài giờ, bao gồm tiêu chảy, nôn mửa, đau bụng và sốt. Những người có hệ miễn dịch yếu, phụ nữ mang thai, người già và trẻ nhỏ tuyệt đối không nên ăn hàu sống.

Vi khuẩn và độc tố không bị tiêu diệt bởi chanh, rượu hay bất cứ gia vị nào. Để giảm rủi ro, hàu phải được lấy từ vùng nước sạch, bảo quản đúng nhiệt độ, và ưu tiên chế biến chín – đặc biệt với người có sức đề kháng yếu hoặc bệnh nền. Một con hàu mở hé mà không tự khép lại khi chạm tay nghĩa là nó đã chết và không còn an toàn. 

Chỉ cần hiểu đúng và xử lý đúng cách, món ăn này vẫn có thể được thưởng thức mà không lo nguy hiểm. Cách duy nhất để đảm bảo an toàn tuyệt đối là nấu chín. Nhiệt độ cao sẽ tiêu diệt vi khuẩn và làm giảm thiểu rủi ro. Nếu bạn vẫn muốn thưởng thức hàu sống, hãy chắc chắn rằng chúng đến từ những vùng nuôi được kiểm soát chất lượng nước nghiêm ngặt, có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng.

Đăng ngày 26/11/2025
Hồng Hà @hong-ha
Lạ

Làm giàu từ nuôi ốc nhồi thương phẩm

Tận dụng khuôn viên lò gạch thủ công đã đóng cửa, ông Cao Tất Thái (thôn Quý Tân, xã Ia Trok, huyện Ia Pa, tỉnh Gia Lai) xây dựng bể nuôi ốc nhồi thương phẩm. Mô hình bước đầu đem lại hiệu quả.

Nuôi ốc nhồi thương phẩm.
• 09:48 14/06/2021

Nuôi hàu trên dòng Nhật Lệ

Đoạn sông Nhật Lệ chảy qua thị trấn Quán Hàu, xã Lương Ninh và Võ Ninh (Quảng Ninh) có chiều dài khoảng 3km, được ví như một mỏ hàu khổng lồ trời cho. Hàu có ở nhiều nơi, nhưng có lẽ không đâu ngon bằng con hàu sống ở đoạn sông Nhật Lệ này. Thế nhưng, thứ đặc sản quý này đang ngày càng bị cạn kiệt bởi khai thác quá mức, cho đến khi một số hộ nông dân nơi đây nghĩ ra cách nuôi chúng.

Hàu nuôi.
• 08:26 08/06/2021

Khai thác nghêu ổn định sau đợt nắng nóng

Sau đợt nắng nóng kéo dài hơn 1 tháng từ đầu tháng 3 đến trung tuần tháng 04/2021 đã gây thiệt hại hơn 70 tấn nghêu, trị giá hơn 1 tỷ đồng tại Hợp tác xã (HTX) thủy sản Rạng Đông, xã Thới Thuận, huyện Bình Đại. Nhờ công tác chăm sóc, bảo vệ, quản lý và khắc phục tốt thiệt hại, không lâu sau đó, HTX đã bắt đầu tổ chức khai thác ổn định trở lại.

Nghêu.
• 10:45 07/06/2021

Nuôi ngao vùng bãi triều: Phát triển nghề nuôi ngao theo hướng bền vững

Thiên nhiên ưu đãi vùng ven biển Kim Sơn bằng việc mỗi năm ban cho vùng đất này hàng trăm ha đất lấn biển, lượng phù sa màu mỡ bồi đắp tạo thành những cồn bãi nuôi ngao lý tưởng.

Nuôi ngao.
• 09:45 26/04/2021

"Quái ngư" miền Trung hình thù kỳ dị, giá tiền triệu vẫn được săn lùng

Sở hữu ngoại hình vuông vức như một chiếc hộp và lớp da cứng như áo giáp, cá bò hòm thường khiến nhiều người lần đầu nhìn thấy phải giật mình. Thế nhưng, trái ngược với vẻ ngoài đáng sợ, loài cá này lại được ví như "gà nước mặn" với hương vị thơm ngon thượng hạng, được giới sành ăn săn lùng dù giá lên tới cả triệu đồng.

Cá bò hòm
• 11:39 19/01/2026

Cá bàng chài vệt xanh - Kẻ duy nhất dám chui vào miệng sát thủ

Trong đại dương đầy rẫy hiểm nguy, việc tự nộp mình vào miệng kẻ săn mồi là điều không tưởng. Tuy nhiên cá bàng chài vệt xanh sở hữu đặc quyền hiếm thấy khiến những sát thủ đại dương gạt bỏ bản năng săn mồi để đổi lấy dịch vụ vệ sinh đặc biệt.

Cá bàng chài vệt xanh
• 12:34 09/12/2025

Bọt biển đàn hạc: Một cư dân độc lạ dưới biển sâu

Ở càng sâu dưới đáy biển, đại dương càng giấu kín những điều vượt ngoài trí tưởng tượng, khơi dậy trong con người khao khát khám phá.

Bọt biển đàn hạc
• 09:00 27/11/2025

Sự thật về hàu: ‘Cỗ máy lọc nước’ siêu việt nhưng cũng là ‘nam châm’ hút chất độc

Hàu từ lâu đã là một trong những “kỹ sư hệ sinh thái” mạnh mẽ nhất đại dương, có thể lọc hàng chục lít nước mỗi ngày và góp phần cứu cả vùng biển ô nhiễm. Nhưng chính khả năng lọc thần kỳ ấy cũng biến chúng thành vật tích tụ độc tố bậc nhất, mang theo rủi ro lớn nếu ăn sống.

Hàu
• 09:00 26/11/2025

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 22:22 15/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 22:22 15/02/2026

6 ông lớn định hình cuộc đua tôm thẻ chân trắng toàn cầu

Ngành tôm thẻ chân trắng (TTCT) thế giới đang bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt với sự dẫn dắt của 6 quốc gia chủ lực gồm Ecuador, Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Thái Lan. Mỗi nước theo đuổi một chiến lược riêng: có quốc gia tập trung mở rộng sản lượng trong khi nhiều bên lựa chọn nâng cấp giá trị gia tăng và phát triển bền vững.

tôm
• 22:22 15/02/2026

Đạt FTA với EU, tôm Ấn Độ gia tăng sức ép cạnh tranh lên tôm Việt Nam

Việc Ấn Độ hoàn tất đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Liên minh châu Âu (EU), cùng lúc được Mỹ điều chỉnh giảm thuế đối ứng,...Những lợi thế mới này giúp tôm Ấn Độ nhanh chóng mở rộng thị phần tại EU, đồng thời đặt ngành tôm Việt Nam trước áp lực cạnh tranh ngày càng rõ nét.

tôm
• 22:22 15/02/2026

Thảo dược tự nhiên trong nuôi trồng thủy sản bà con nên biết

Người nuôi ngày càng quan tâm đến giải pháp an toàn và bền vững, các loại thảo dược tự nhiên đang được ứng dụng nhiều hơn trong chăm sóc và phòng bệnh cho tôm. Không chỉ dễ tìm, những nguyên liệu này còn giúp cải thiện sức khỏe tôm và môi trường ao nuôi một cách tự nhiên.

thảo dược nuôi tôm
• 22:22 15/02/2026
Some text some message..