Triển vọng từ mô hình nuôi ốc hương kết hợp hải sâm

Nông dân TX Sông Cầu đang kiểm tra ốc hương nuôi ở khu vực vịnh Xuân Đài - Ảnh: A.NGỌC

Từ đầu năm đến nay, TX Sông Cầu đã có gần 440ha ao, đìa và hơn 20.000ha mặt nước biển được đưa vào nuôi thủy sản. Trên địa bàn thị xã hiện có khoảng 22.000 lồng tôm hùm thương phẩm, 3.500 lồng tôm hùm ươm, hơn 1.500 lồng cá mú và khoảng 40ha diện tích nuôi ốc hương… Tuy nhiên, thời gian qua, nghề nuôi trồng thủy sản ở đây mang tính tự phát, chưa đa dạng hóa loài nuôi và chưa xác định chính xác cơ cấu loài nuôi phù hợp đã làm nảy sinh nhiều vấn đề gây bất lợi cho người nuôi như môi trường ngày càng ô nhiễm và dịch bệnh xuất hiện như bệnh sữa ở tôm hùm, bệnh chui ra khỏi vỏ và sưng vòi ở ốc hương, bệnh đốm trắng ở tôm sú và tôm thẻ chân trắng…

Để khắc phục các hạn chế và tiếp tục đẩy mạnh phát triển quản lý nuôi trồng thủy sản, Phòng Kinh tế thị xã Sông Cầu đã xây dựng mô hình ứng dụng công nghệ nuôi kết hợp ốc hương với hải sâm theo hướng bền vững cho các vùng nông thôn ven vịnh Xuân Đài. Mô hình nuôi kết hợp ốc hương với hải sâm đã có 20 hộ đăng ký tham gia, thực hiện tại vùng nuôi thuộc xã Xuân Phương với diện tích khoảng 5ha. Ông Nguyễn Thái Hải Anh, cán bộ Phòng Kinh tế thị xã, cho biết: “Kỹ thuật ươm và nuôi thương phẩm ốc hương được chia làm 2 giai đoạn: Giai đoạn ươm có mật độ 1.300 con/m2, cỡ giống 12.000-18.000 con/kg. Giai đoạn nuôi thương phẩm là sau 2 tháng nuôi khi ốc đạt kích thước khoảng 700-800 con/kg, mật độ thả nuôi khoảng 100 con/m2. Song song với giai đoạn nuôi ươm ốc hương thì tiến hành nuôi hải sâm. Hải sâm thả trực tiếp trong ao đất, mật độ thả nuôi 3 con/m2, kích cỡ hải sâm thả nuôi là 100g/con. Thức ăn cho ốc hương gồm cá, cua, ghẹ, don… cho ăn hàng ngày bằng 5-10% khối lượng ốc nuôi. Trong quá trình nuôi, Viện Nghiên cứu nuôi trồng thủy sản III cử cán bộ tập huấn và hướng dẫn cho bà con với phương châm “cầm tay chỉ việc”.

Theo ông Nguyễn Thái Hải Anh, công nghệ nuôi từ trước đến nay chủ yếu là nuôi đơn loài, nuôi thâm canh mà các chất thải từ hoạt động nuôi trồng thủy sản vẫn chưa quản lý được. Nuôi kết hợp ốc hương với hải sâm sẽ thông qua quá trình lọc nước của hải sâm, giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường. Công nghệ này có nhiều tiến bộ và ưu điểm là không sử dụng hóa chất, chất thải từ nuôi ốc hương được hải sâm tái sử dụng nhờ quá trình lọc nước của chúng. Đã có nhiều nghiên cứu trong nước và nước ngoài chứng minh rằng khi nuôi động vật thân mềm hai mảnh vỏ trong các vùng nuôi tôm, cá… thì tốc độ sinh trưởng của chúng nhanh hơn 1,5-2 lần so với các vùng nuôi khác, vì thức ăn dư thừa của tôm, cá là nguồn thức ăn giàu dinh dưỡng cho hải sâm.

Ông Trần Ngọc Hà, Phó chủ tịch UBND xã Xuân Phương (TX Sông Cầu), cho biết: “Rất nhiều hộ dân ở địa phương đăng ký tham gia mô hình nuôi ốc hương kết hợp với hải sâm nhưng dự án chỉ chọn 20 hộ. Địa phương rất ủng hộ mô hình sản xuất này, vì đã ứng dụng tiến bộ của khoa học kỹ thuật vào đời sống sản xuất để vừa tăng hiệu quả sản xuất, vừa ổn định môi trường và giúp nghề nuôi ốc hương thương phẩm phát triển bền vững. Nếu mô hình này thành công sẽ góp phần cải thiện và nâng cao đời sống người dân, tạo điều kiện phát triển kinh tế xã hội vùng nông thôn, nâng cao thu nhập cho người dân, phát triển kinh tế thủy sản theo hướng sản xuất hàng hóa tập trung”.

Mô hình Ứng dụng công nghệ nuôi kết hợp ốc hương với hải sâm theo hướng bền vững cho các vùng nông thôn ven vịnh Xuân Đài là đề tài nghiên cứu cấp Nhà nước do KS Nguyễn Thái Hải Anh (cán bộ Phòng Kinh tế TX Sông Cầu) làm chủ nhiệm, Viện Nghiên cứu nuôi trồng thủy sản III là đơn vị chuyển giao về công nghệ đã được Hội đồng Khoa học và công nghệ tỉnh Phú Yên thông qua.