Bảo quản hải sản bằng công nghệ lạng thấm: Công nghệ mới, nhưng tiền đầu tư quá cao

Ông Phạm Công Thanh Hà, cán bộ phụ trách hải sản, thị trấn Long Hải (huyện Long Điền) cho biết, hàng năm, bình quân sản lượng hải sản khai thác của ngư dân địa phương đạt khoảng 14 ngàn tấn. Sản lượng đánh bắt tương đối cao, tuy nhiên tỷ lệ hư hỏng sau thu hoạch còn vẫn lớn, nhất là hải sản đánh bắt xa bờ, do thiếu trang thiết bị bảo quản sản phẩm. Hải sản đánh bắt chủ yếu được bảo quản bằng nước đá, một số ngư dân vẫn bảo quản bằng ướp muối… Ngoài ra, quy trình khai thác hải sản thường không ổn định, có những chuyến biển của ngư dân chỉ kéo dài 15 – 20 ngày, cũng có chuyến biển kéo dài cả tháng, thậm chí 2 tháng nên chất lượng sản phẩm không cao.

Mới đây, Công ty CP Tư vấn đầu tư Việt Đức phối hợp cùng Trung tâm Khuyến nông – Khuyến ngư tỉnh tổ chức buổi giới thiệu sản phẩm bảo quản hải sản mới bằng công nghệ lạnh thấm cho gần 50 ngư dân ở thị trấn Long Hải. Theo ông Nguyễn Minh Đức, Giám đốc Công ty CP Tư vấn đầu tư Việt Đức, công nghệ lạnh thấm này có tác dụng giữ cho nước đá không bị tan chảy trong suốt quá trình đánh bắt, giúp bảo quản sản phẩm tốt hơn, đồng thời giảm lượng nước đá, tiết kiệm nhiên liệu. Công nghệ là một hệ thống phát lạnh, gồm một máy lạnh công suất 30 mã lực, được lai trực tiếp từ máy chính của tàu. Riêng hệ thống thống trao đổi nhiệt được lắp đặt xung quanh thân và đáy của hầm lạnh nhằm duy trì cho nước đá không tan chảy trong suốt quá trình tàu hoạt động trên biển. “Điểm đặc biệt của hệ thống này là dễ dàng điều chỉnh nhiệt độ trong khoảng 00C đến -40C, lắp đặt đơn giản, không chiếm nhiều không gian trên tàu và nhất là không cần thay đổi hay chỉnh sửa bất kỳ một kết cấu nào trên tàu” - ông Nguyễn Minh Đức nhấn mạnh.

Được biết, sản phẩm công nghệ lạnh thấm đã được đưa vào vận hành lần đầu tiên trên tàu Nhật Nam, công suất 1.600 CV – chiếc tàu dịch vụ hậu cần nghề cá vỏ gỗ lớn nhất nước ta hiện nay và mang lại hiệu quả rất tích cực. Với sản lượng trung bình mỗi chuyến biển là 40-50 tấn cá, nếu bảo quản theo cách truyền thống, tỷ lệ cá phân của tàu Nhật Nam chiếm khoảng 10-15%, sau khi lắp đặt hệ thống công nghệ lạnh thấm, gần 100% sản phẩm đều đạt chất lượng tốt, đồng thời tiết kiệm được gần 50% số lượng nước đá mang theo.

Theo ông Nguyễn Minh Đức, mức đầu tư để lắp đặt một hệ thống công nghệ lạnh thấm nêu trên có giá từ 400 – 500 triệu đồng, tùy vào diện tích hầm chứa và công suất máy. “Theo thông tin được chia sẻ thì sản phẩm công nghệ này có nhiều ưu điểm và rất hứa hẹn. Tuy nhiên, chi phí để lắp đặt quá cao, gần nửa tỷ đồng, vượt quá mức thu nhập của ngư dân, nên chúng tôi rất phân vân” - ông Lê Văn Hôm (khu phố Hải Sơn, thị trấn Long Hải) cho biết.

Ông Phạm Công Thanh Hà cũng cho rằng, mức chi phí để lắp đặt hệ thống bảo quản mới này là quá cao. Mặc dù Công ty CP Tư vấn đầu tư Việt Đức hứa hỗ trợ vay vốn ngân hàng cho ngư dân trong thời hạn 5 năm, nhưng chỉ 2 năm đầu là không tính lãi, còn 3 năm sau bắt đầu tính lãi. Hơn nữa, sản phẩm này chỉ có tuổi thọ trong vòng 3 năm, trong khi đó ngư dân chưa ai từng sử dụng nên họ không dám mạo hiểm đầu tư. Mặt khác, từ trước tới nay ngư dân đã quen với cách bảo quản hải sản truyền thống là sử dụng hầm ướp đá, mỗi tàu có từ 4 – 6 hầm, tùy công suất. Chi phí để xây dựng các hầm này chỉ dao động ở mức từ 100 – 160 triệu đồng, thời gian sử dụng có thể lên tới 5 – 7 năm. Vì vậy, sản phẩm công nghệ lạnh thấm tuy có nhiều ưu điểm nhưng vốn đầu tư quá cao, nên ngư dân không mặn mà.