Độc tố “tử thần” có thể ẩn trong món cá ủ chua quen thuộc

Một trường hợp nghi ngộ độc botulinum sau bữa cơm có món cá ủ chua tại xã Phước Chánh (Đà Nẵng) đang được cơ quan chức năng khẩn trương điều tra. Các chuyên gia cảnh báo đây là loại độc tố thần kinh cực mạnh, có thể gây liệt cơ hô hấp và đe dọa tính mạng nếu không xử trí kịp thời.

cá muối ủ chua
Các loại thực phẩm muối chua tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc botulinum. Ảnh: Suckhoecong.vn

Nhập viện với biểu hiện tổn thương thần kinh

Theo thông tin ban đầu, sau khi dùng bữa với món cá ủ chua – đặc sản phổ biến tại nhiều địa phương – một người dân xuất hiện các triệu chứng bất thường như đau vùng thượng vị, buồn nôn và mệt nhiều. Tình trạng nhanh chóng chuyển nặng với biểu hiện nhìn mờ, đồng tử giãn hai bên và không đáp ứng ánh sáng.

Bệnh nhân được đưa đi cấp cứu và hiện đang được điều trị tích cực tại Bệnh viện Đa khoa khu vực miền núi phía Bắc Quảng Nam. Các bác sĩ theo dõi sát chức năng hô hấp và thần kinh do nguy cơ suy hô hấp – biến chứng nghiêm trọng nhất của ngộ độc botulinum.

Ngay sau vụ việc, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã yêu cầu Sở Y tế Đà Nẵng khẩn trương xác minh, điều tra nguyên nhân, đồng thời tăng cường giám sát sức khỏe những người cùng ăn bữa cơm. Nếu xuất hiện các dấu hiệu như nhìn mờ, yếu cơ, khó nuốt, khó thở, người dân cần đến cơ sở y tế ngay để được xử trí kịp thời.

Vì sao botulinum được xem là “độc tố tử thần”?

Theo các chuyên gia an toàn thực phẩm, botulinum là độc tố thần kinh do vi khuẩn Clostridium botulinum sinh ra. Đây được xem là một trong những chất độc mạnh nhất từng được ghi nhận trong y văn.

Vi khuẩn này phát triển trong môi trường yếm khí – tức môi trường thiếu oxy. Khi thực phẩm được ủ kín, bảo quản trong hộp đậy chặt hoặc hút chân không nhưng không qua quy trình thanh trùng đúng cách, điều kiện thuận lợi sẽ hình thành để vi khuẩn sinh sôi và tiết độc tố.

Độc tố botulinum tác động trực tiếp lên hệ thần kinh vận động, làm gián đoạn đường truyền tín hiệu từ thần kinh đến cơ. Hậu quả là người bệnh có thể bị yếu cơ, sụp mí, nhìn đôi, khó nuốt, nói khó và trong trường hợp nặng là liệt cơ hô hấp, không thể tự thở.

Các triệu chứng thường xuất hiện sau 12–36 giờ kể từ khi ăn phải thực phẩm nhiễm độc. Đáng lưu ý, chỉ một lượng rất nhỏ độc tố cũng có thể gây hậu quả nghiêm trọng nếu không được phát hiện và điều trị sớm.

Thực phẩm muối chua bảo quản trong hộp thủy tinh vặn chặt có thể điều kiện yếm khí, thuận lợi cho cho vi khuẩn Clostridium Botulinum phát triển và gây độc tố cho người ăn. Ảnh: Instructables.

Nguy cơ từ thực phẩm tự ủ, bảo quản kín

Giới chuyên môn cho biết botulinum không gắn với riêng một loại thực phẩm cụ thể. Trong lịch sử, vi khuẩn này từng được phát hiện trong xúc xích nên còn được gọi là “ngộ độc thịt”. Tuy nhiên, thực tế cho thấy độc tố có thể xuất hiện trong nhiều loại thực phẩm giàu đạm như thịt, cá, pate, hải sản, thậm chí cả rau củ nếu điều kiện chế biến và bảo quản không đảm bảo.

Các món lên men, ủ chua truyền thống nếu thực hiện đúng quy trình và kiểm soát tốt nhiệt độ, độ mặn, thời gian ủ thường an toàn. Tuy nhiên, khi quá trình ủ không đảm bảo vệ sinh, môi trường yếm khí kéo dài có thể tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển.

Chuyên gia khuyến cáo người dân không nên tự ý hút chân không hoặc bảo quản thực phẩm trong hộp kín khi chưa nắm rõ quy trình an toàn. Thực phẩm có dấu hiệu phồng nắp, mùi lạ, biến màu hoặc nghi ngờ hư hỏng cần được loại bỏ ngay, không nên tiếc rẻ sử dụng.

Tăng cường cảnh giác với thực phẩm chế biến tại nhà

Vụ việc tại xã Phước Chánh là lời cảnh báo về nguy cơ tiềm ẩn trong các món ăn quen thuộc nếu chủ quan trong khâu chế biến và bảo quản. Trong khi cơ quan chức năng tiếp tục điều tra nguyên nhân cụ thể, ngành y tế khuyến cáo người dân tuân thủ nguyên tắc ăn chín, uống chín; sử dụng thực phẩm mới chế biến; bảo quản ở nhiệt độ phù hợp và thận trọng với thực phẩm ủ, lên men trong điều kiện kín khí.

Việc nhận diện sớm các dấu hiệu bất thường sau khi ăn và nhập viện kịp thời có ý nghĩa quyết định trong giảm thiểu biến chứng nặng do ngộ độc botulinum.

Đăng ngày 18/02/2026
Hồng Hà @hong-ha
Ẩm thực

Nhận biết cá stress bằng chỉ số từ vảy

Trong nhiều năm, các nhà nghiên cứu đã tìm kiếm một cách dễ dàng để xác định thời điểm cá bị căng thẳng. Giờ đây, lần đầu tiên các nhà khoa học tại Đại học Guelph của Canada đã chỉ ra rằng hormone gây căng thẳng là cortisol tích tụ trong vảy cá từ từ và tồn tại trong nhiều tuần.

cá bị căng thẳng
• 18:20 02/11/2021

21 loại cây thủy sinh đẹp cho bể cá tại nhà- Phần 1

Một bể cá cảnh nước ngọt sẽ đẹp và độc đáo hơn rất nhiều khi có những cây thủy sinh sống động. Bài viết này lược dịch từ trang newson6 nhằm gợi ý cho người nuôi cá cảnh 21 loài cây thủy sinh phổ biến và hoàn hảo cho bể cá gia đình.

• 10:31 30/10/2021

Ảnh hưởng của kích thước bể đến hành vi của cá ngựa vằn

Một nghiên cứu mới đây của Abudusaimaiti Maierdiyal và cộng sự 2020 đã cho thấy ảnh hưởng của kích thước bể đến hành vi của cá ngựa vằn (loài cá rất quan trọng trong nghiên cứu khoa học.)

• 14:09 26/10/2021

5 bước để vệ sinh bể cá cảnh đúng cách

Những người nuôi cá cảnh sẽ biết rằng việc vệ sinh không đúng cách không chỉ xáo trộn hệ vi khuẩn có lợi trong bể cá mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe cá. Để hạn chế điều đó bài viết hướng dẫn vệ sinh bể nuôi cá cảnh đúng cách chỉ với những dụng cụ cơ bản.

Cá phượng hoàng
• 17:27 17/09/2021

Độc tố “tử thần” có thể ẩn trong món cá ủ chua quen thuộc

Một trường hợp nghi ngộ độc botulinum sau bữa cơm có món cá ủ chua tại xã Phước Chánh (Đà Nẵng) đang được cơ quan chức năng khẩn trương điều tra. Các chuyên gia cảnh báo đây là loại độc tố thần kinh cực mạnh, có thể gây liệt cơ hô hấp và đe dọa tính mạng nếu không xử trí kịp thời.

cá muối ủ chua
• 12:00 18/02/2026

Cách làm tôm khô tại nhà: Ngọt tự nhiên, để được lâu dù không có nắng

Ngày Tết cận kề, nhiều người băn khoăn không biết chuẩn bị món gì vừa ngon vừa tiện đãi khách thì hãy nghĩ đến món tôm khô - lựa chọn quen thuộc vì dễ bảo quản, dùng được lâu và chế biến nhanh. Thay vì mua sẵn ngoài chợ, bạn có thể tự làm tôm khô tại nhà để đảm bảo vệ sinh và giữ trọn vị ngọt tự nhiên

tom-kho
• 12:00 06/02/2026

Hơn nửa thập kỷ giữ lửa tại làng Vũ Đại với món cá kho trứ danh

Cá kho làng Vũ Đại không chỉ là món ăn truyền thống mà còn là biểu tượng văn hóa ẩm thực đặc sắc của vùng đất Hà Nam. Với quy trình chế biến kỳ công kéo dài hàng chục tiếng đồng hồ, món ăn này đã khẳng định vị thế đặc sản cao cấp trong các dịp lễ Tết.

Cá kho
• 12:13 30/01/2026

Vì sao người Việt chuộng tôm khô ngày Tết?

Khi những cơn gió chướng bắt đầu thổi về trên những cánh đồng miền Tây, mang theo cái se lạnh dịu nhẹ của những ngày cuối năm, cũng là lúc các làng nghề ven biển bước vào mùa rộn ràng nhất.

Tôm khô
• 10:33 26/01/2026

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 18:50 16/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 18:50 16/02/2026

6 ông lớn định hình cuộc đua tôm thẻ chân trắng toàn cầu

Ngành tôm thẻ chân trắng (TTCT) thế giới đang bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt với sự dẫn dắt của 6 quốc gia chủ lực gồm Ecuador, Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Thái Lan. Mỗi nước theo đuổi một chiến lược riêng: có quốc gia tập trung mở rộng sản lượng trong khi nhiều bên lựa chọn nâng cấp giá trị gia tăng và phát triển bền vững.

tôm
• 18:50 16/02/2026

Đạt FTA với EU, tôm Ấn Độ gia tăng sức ép cạnh tranh lên tôm Việt Nam

Việc Ấn Độ hoàn tất đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Liên minh châu Âu (EU), cùng lúc được Mỹ điều chỉnh giảm thuế đối ứng,...Những lợi thế mới này giúp tôm Ấn Độ nhanh chóng mở rộng thị phần tại EU, đồng thời đặt ngành tôm Việt Nam trước áp lực cạnh tranh ngày càng rõ nét.

tôm
• 18:50 16/02/2026

Thảo dược tự nhiên trong nuôi trồng thủy sản bà con nên biết

Người nuôi ngày càng quan tâm đến giải pháp an toàn và bền vững, các loại thảo dược tự nhiên đang được ứng dụng nhiều hơn trong chăm sóc và phòng bệnh cho tôm. Không chỉ dễ tìm, những nguyên liệu này còn giúp cải thiện sức khỏe tôm và môi trường ao nuôi một cách tự nhiên.

thảo dược nuôi tôm
• 18:50 16/02/2026
Some text some message..