Gỏi cá chuồn

Ảnh: Trần Cao Duyên

Chỉ cần một anh xách xâu cá tươi rói dưới bến đi vào xóm, vừa đi vừa hú “gỏi bây ơi” là lập tức nhóm bạn rật rật hưởng ứng. Xung quanh món gỏi cá chuồn có nhiều chuyện để “tám”. Món này có thể gọi là món “hú” vì nếu không gọi nhau cho đông vui, ngồi một mình (thậm chí hai mình) trước đĩa gỏi thì đúng là hổng giống ai. Có anh võ vẽ tiếng Anh, du khách nước ngoài chỉ món gỏi cá chuồn hỏi món gì, anh nói “gocachu”.

Ông khách đọc gọn trơn, còn lấy sổ ra ghi chép nữa. Gỏi cá chuồn, khi đã tham gia thì chẳng ai “chuồn” cả, ngồi từ đầu đến lúc đáy đĩa sạch tưng mới chịu nơ bụng đi về. Có anh quả quyết nói chỉ có làm gỏi thì cá chuồn mới có... cá tính. Vì chỉ con dao thôi cũng phải nhiều kích cỡ. Chẳng hạn, để làm sạch mang, chặt vi thì dao phay. Để đánh vảy thì dùng dao nhỏ hơn một chút. Nhưng để lóc thịt, xắt mỏng từng lát cho sắc sảo thì phải là dao mỏng, nhỏ như lá tre, bén không thua dao lam. Gỏi cá chuồn nếu làm một mình thì cả tiếng mới xong. Còn khi đã “hú” thì chỉ mất khoảng mười lăm phút. Gian bếp rộn ràng tiếng nói cười vui vẻ. Các công đoạn làm cá, lóc thịt, xắt cá, vắt bớt nước, rồi cho cá ra đĩa, vắt chanh, rải hành, rang đậu phộng, nhặt rau, làm nước chấm... mỗi đứa mỗi tay chút xíu là xong. Mâm bát vừa bưng lên thì người mua bánh tráng và chai rượu cũng vừa về.

Ăn gỏi cũng có “cẩm nang” nữa đấy. Trải bánh tráng ra, rải lên một lớp mỏng rau sống, cho năm sáu lát cá chuồn vào. Lại cho ít rau phủ lên lớp cá. Vừa quấn vừa tém hai đầu sao cho cái cuốn nhỏ nhắn, thon thả. Giờ thì chỉ việc chấm vào hỗn hợp tương ớt - xì dầu - đậu phộng giã nhuyễn để cảm nhận rất nhiều cái “đã”. Người ăn nghe miếng cá chuồn ngòn ngọt được ôm ấp trong các loại rau thoảng thơm hương vị đất lành. Thỉnh thoảng gặp lát hành kèm hạt đậu phộng giòn, nghe dậy mùi thơm, cay nồng, beo béo.

Cùng với ít rượu quê nhà (rượu gạo) khiến từng miếng gỏi vốn đã đậm đà lại càng ý vị hơn. Mình đang viết bài này thì anh bạn điện thoại hú: “Có mớ cá chuồn tươi đây, ông đến ngay nhé”. Bài để mai tính, mình xách áo chạy ngay. Nhanh vậy mà tới nơi đã thấy ba bốn thằng bạn động dao động thớt rồi.