Mô hình luân canh lúa-tôm giúp nông dân vượt khó

Luân canh trồng lúa kết hợp với nuôi tôm theo mô hình 1 vụ lúa vào mùa mưa và 1 vụ tôm vào mùa khô hạn là cách làm đầy sáng tạo.

Mô hình luân canh lúa-tôm giúp nông dân vượt khó
Mô hình tôm - lúa Sóc Trăng. Ảnh: STO

Luân canh trồng lúa kết hợp với nuôi tôm theo mô hình 1 vụ lúa vào mùa mưa và 1 vụ tôm vào mùa khô hạn là cách làm đầy sáng tạo, giúp cho nông dân Hà Văn Hải, cư ngụ tại xã Phú Tân, huyện Tân Phú Đông, tỉnh Tiền Giang nhiều năm nay để dựng nên cơ nghiệp vững vàng nơi vùng quê đầy khó khăn.

Ông Hải cho biết, xã Phú Tân là xã ven biển của huyện Tân Phú Đông, nằm kẹp giữa hai cửa sông lớn của sông Tiền là Cửa Tiểu và Cửa Đại.

Nơi đây, mỗi năm có từ 6 đến 9 tháng bị nhiễm mặn còn khô hạn, thiếu nước gay gắt là chuyện thường ngày vào mùa khô. Trong tình hình như vậy, nông dân địa phương từng chọn nuôi tôm nước lợ là mô hình chủ lực.

Thế nhưng nuôi tôm nước lợ theo mô hình thâm canh và bán thâm canh đòi hỏi vốn lớn, kỹ thuật cao và nhiều rủi ro.

Để thích ứng với biến đổi khí hậu và phù hợp với điều kiện cũng như khả năng thực tế của gia đình, sau nhiều đắn đo, ông Hà Văn Hải chọn chuyển đổi từ trồng lúa 1 vụ sang luân vụ một vụ lúa và một vụ tôm trong năm. Diện tích áp dụng mô hình là 5 ha canh tác.

Theo ông Hà Văn Hải, thực hiện mục tiêu sản xuất mới, ông phải cải tạo đất đai, gia cố đê bao, trong thửa ruộng đào một hệ thống ao mương chạy cặp theo đê bao để tôm cá có chỗ ẩn trú, phần đất còn lại thì tu sửa, san phẳng và cày trục xuống giống lúa. Về giống, chọn các giống lúa phù hợp, chịu được hạn mặn và thiên nhiên khắt nghiệt.

Thời điểm xuống giống thường vào đầu mùa mưa tại Tân Phú Đông, tức là khoảng cuối tháng 6 âm lịch và thu hoạch vào độ cuối tháng 10 âm lịch hàng năm.

Hết vụ lúa, ông chuyển sang sản xuất một vụ tôm trong thời gian mùa khô hạn, xâm nhập mặn hàng năm. Cụ thể, khi thu hoạch lúa xong thì tu sửa bờ bao, nạo vét ao mương chuẩn bị thả tôm vào đầu tháng 12 âm lịch.

Vụ tôm sẽ kéo dài đến tận đầu mùa mưa năm sau. Tôm nuôi theo hình thức quảng canh cải tiến.

Nghĩa là thả mật độ thưa, kết hợp với lấy nguồn tôm cá tự nhiên ngoài môi trường theo cống bọng vào sinh sống trong ao tôm.

Ông chú ý kiện toàn hệ thống cống bọng chắc chắn làm sao cho tôm cá con vào ao nhưng không thể thoát trở ra ngoài tự nhiên được và được nuôi vỗ béo thêm bằng nguồn thức ăn viên bổ sung mua trên thị trường.

Thông thường, trước khi thả tôm giống thì phải xử lý bằng cách xổ cạn nước trong hệ thống ao mương nhằm tận thu nguồn thủy sản còn sót trong ao bán tăng thu nhập vừa không để cá dữ sót lại ăn tôm giống. Xử lý ao đầm xong thì lấy nước vào.

Chừng 10 ngày sau, nguồn nước trong ao đã ổn định, bắt đầu thả tôm sú giống với mật độ từ 3 đến 5 con/m2 mặt nước.

Khoảng 2 tháng sau thì thả thêm tôm thẻ giống với mật độ từ 2 đến 3 con/m2 mặt nước. Tiếp theo, chừng 1 tháng sau thả bổ sung thêm cua giống với số lượng từ 3.000 con đến 4.000 con.

Trong ao, tôm, cua giống và tôm cá tự nhiên chung sống cùng nhau và cùng lớn lên theo thời gian. Khi tôm, cá trong ao đạt kích cở thương phẩm thì thu hoạch.

Hình thức thu hoạch cũng rất đơn giản, nhẹ nhàng và hiệu quả. Cứ đến con nước rong hàng tháng ông Hải xổ cống bọng để thu hoạch tôm, cá, cua. Tôm, cá, cua lớn theo nước ra bị giữ lại trong lưới.

Mỗi tháng có 2 kỳ nước rong nên coi như ông thu hoạch 2 lần/ tháng. Đến khi mùa mưa bắt đầu mới thu hoạch dứt vụ tôm, chuẩn bị tiếp cho vụ lúa mới trong năm.

Nói về hiệu quả kinh tế, ông Hà Văn Hải cho biết, với 5 ha canh tác, mỗi năm, gia đình ông thu lãi ròng khoảng 300 triệu đồng từ nguồn lợi thủy sản trong vụ nuôi tôm, Đối với vụ lúa, trung bình đạt năng suất 50 tạ/ ha và sản lượng cả vụ 250 tạ (25 tấn lúa hàng hóa). Bán với giá bình quân 5.000 đồng/kg, ông thu thêm 125 triệu đồng, trừ chi phí còn lãi khoảng 60 triệu đồng.

Vị chi với 5 ha áp dụng mô hình một vụ lúa và một vụ tôm, ông Hải thu lãi ròng khoảng 360 triệu đồng.

Không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế cao, cách làm của ông Hà Văn Hải còn mở ra hướng đi mới cho nông dân vùng đất nhiễm mặn ven biển huyện cù lao Tân Phú Đông.

Theo gương ông, bà con xung quanh cùng hưởng ứng áp dụng mô hình sản xuất thích ứng biến đổi khí hậu, diện tích mô hình ngày càng mở rộng đồng thời liên kết sản xuất làm ăn tập thể kiểu mới để chia sẻ kinh nghiệm, khắc phục khó khăn, cùng làm giàu bền vững.

Tại đây đã hình thành Tổ hợp tác nuôi trồng thủy sản xã Phú Tân với 31 hộ nông dân tham gia trên diện tích 115 ha do ông Hà Văn Hải làm tổ trưởng áp dụng mô hình luân vụ lúa - tôm.

Ông Nguyễn Hữu Đức, Phó Chủ tịch thường trực Hội Nông dân tỉnh Tiền Giang đánh giá cao mô hình và cách làm của nông dân Hà Văn Hải nơi ven biển hạ lưu sông Tiền đầu sóng ngọn gió.

Ông Đức cho biết, ông Hà Văn Hải được vinh danh là nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi tiêu biểu nhiều năm liền của tỉnh Tiền Giang.

Cách làm của ông đã góp phần vào sự đa dạng hóa các mô hình làm giàu của nông dân Tiền Giang trên cơ sở chủ động phát huy những tiềm năng đất đai, lao động và đặc biệt là thích hợp với những điều kiện sản xuất ngày càng khó khăn, phức tạp theo hướng “chung sống với lũ”, “chung sống với hạn, mặn”.

TTXVN
Đăng ngày 11/06/2018
Minh Trí

Thay đổi mô hình nuôi tôm để đáp ứng với thời cuộc

Việc áp dụng các công nghệ hiện đại trong nuôi tôm thẻ chân trắng và tôm sú đang mang lại nhiều lợi ích. Những hệ thống tuần hoàn khép kín giúp kiểm soát môi trường nuôi tốt hơn, giảm thiểu ô nhiễm và rủi ro.

Ao tôm
• 10:53 13/07/2024

Khái niệm hệ đệm trong ao nuôi là gì?

Hệ đệm trong ao nuôi thủy sản là một khái niệm quan trọng giúp duy trì môi trường sống ổn định cho các loài thủy sản như cá, tôm và các loại động vật thủy sinh khác.

Ao tôm
• 10:19 12/07/2024

Thay đổi tư duy và quy trình nuôi để trụ vững và phát triển trong nuôi trồng thủy sản

Ngành này đang phải đối mặt với nhiều thách thức như biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, và sự bùng phát của các dịch bệnh. Để trụ vững và phát triển, người nuôi cần thay đổi tư duy và quy trình nuôi trồng thủy sản nhiều hơn để tiếp tục duy trì.

Tôm thẻ chân trắng
• 08:00 12/07/2024

Giải quyết hiện tượng tôm bị stress

Hiện tượng tôm bị stress là một vấn đề lớn có thể gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng. Khi tôm bị stress, khả năng phát triển của chúng giảm sút, sức đề kháng kém đi và dễ bị mắc bệnh.

Tôm thẻ
• 10:03 11/07/2024

Thay đổi mô hình nuôi tôm để đáp ứng với thời cuộc

Việc áp dụng các công nghệ hiện đại trong nuôi tôm thẻ chân trắng và tôm sú đang mang lại nhiều lợi ích. Những hệ thống tuần hoàn khép kín giúp kiểm soát môi trường nuôi tốt hơn, giảm thiểu ô nhiễm và rủi ro.

Ao tôm
• 15:07 14/07/2024

Dịch bệnh đe dọa, nhiều hộ nuôi ngậm ngùi bán "tôm non"

Năm 2024, đã đi được nửa chặng đường, tuy nhiên giá thủy sản vẫn cứ giậm chân tại chỗ, đặc biệt là đối với ngành nuôi tôm. Thêm vào đó, dịch bệnh trên tôm trực tiếp đe dọa, khiến nhiều hộ dân phải ngậm ngùi xuất bán tránh lỗ, mặc dù tôm vẫn trong giai đoạn lớn.

Tôm thẻ
• 15:07 14/07/2024

Khái niệm hệ đệm trong ao nuôi là gì?

Hệ đệm trong ao nuôi thủy sản là một khái niệm quan trọng giúp duy trì môi trường sống ổn định cho các loài thủy sản như cá, tôm và các loại động vật thủy sinh khác.

Ao tôm
• 15:07 14/07/2024

Phúc lợi động vật và vấn đề cắt mắt tôm trong sinh sản nhận tạo

Trong sản xuất giống, đặc biệt là nhóm giáp xác 10 chân, cắt cuống mắt là một phương pháp phổ biến. Kỹ thuật này bao gồm loại bỏ một hoặc hơn một cuống mắt của con vật bằng cách dập, cắt, đốt, hoặc thắt chặt bằng dây. Điều này sẽ kích thích đẻ trứng và rút ngắn thời gian thành thục sinh dục. Tuy nhiên, hiên nay vấn đề này được chú ý đến nhiều hơn khi trong ngành đề cập về phúc lợi động vật.

Mắt tôm thẻ chân trắng
• 15:07 14/07/2024

Thay đổi tư duy và quy trình nuôi để trụ vững và phát triển trong nuôi trồng thủy sản

Ngành này đang phải đối mặt với nhiều thách thức như biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, và sự bùng phát của các dịch bệnh. Để trụ vững và phát triển, người nuôi cần thay đổi tư duy và quy trình nuôi trồng thủy sản nhiều hơn để tiếp tục duy trì.

Tôm thẻ chân trắng
• 15:07 14/07/2024
Some text some message..