Cú lội ngược dòng sau tháng 12 trầm lắng
Tháng 12/2025 ghi nhận sự chững lại khi kim ngạch chỉ đạt 840 triệu USD, giảm 15% so với tháng trước do tâm lý thận trọng trước rủi ro từ thị trường Mỹ. Tuy nhiên, bức tranh cả năm lại cực kỳ tươi sáng với tổng kim ngạch đạt trên 11,34 tỷ USD, tăng 13% so với 2024.
Trong đó, xuất khẩu tôm vẫn giữ vai trò chủ lực với 4,65 tỷ USD (tăng 20%), đặc biệt là sự bùng nổ của tôm hùm với kim ngạch 817 triệu USD, tăng hơn gấp đôi so với năm trước. Cá tra cũng đạt 2,19 tỷ USD (tăng 8%) nhờ điều kiện thị trường thuận lợi hơn. Nhóm cá biển khác đóng góp 2,16 tỷ USD, tăng trưởng 12,2%.
VASEP đánh giá thành công này dựa trên 3 nền tảng chính: nhu cầu dự trữ lương thực toàn cầu tăng cao do bất ổn địa chính trị; sự chủ động điều chỉnh kế hoạch của doanh nghiệp; và quan trọng nhất là lợi thế từ các FTA.
Trung Quốc, Nhật Bản và EU: Ba điểm tựa vững chắc
Yếu tố then chốt giúp thủy sản Việt vượt khó chính là việc tận dụng triệt để lợi thế từ các Hiệp định Thương mại Tự do (FTA). Trong khi cửa vào Mỹ bị hẹp lại, các thị trường khác đã trở thành cứu cánh.
Số liệu cho thấy, xuất khẩu sang khối CPTPP tăng 22% nhờ sự ổn định của Nhật Bản, Canada và Australia. Thị trường EU cũng phục hồi tích cực với mức tăng 12,5%. Đặc biệt, Trung Quốc và Hồng Kông nổi lên như động lực mạnh mẽ nhất với mức tăng trưởng 29%. Nhu cầu khổng lồ đối với các sản phẩm tươi sống từ thị trường tỷ dân này đã bù đắp hiệu quả cho sự chững lại ở phương Tây.
Tính chung cả năm 2025, xuất khẩu thủy sản Việt Nam đạt trên 11,34 tỷ USD, tăng 13% so với năm 2024. Ảnh minh họa
Chủ động đổi hướng để giảm rủi ro
Theo VASEP, năm 2025 đánh dấu sự dịch chuyển rõ rệt trong chiến lược của doanh nghiệp. Họ đã chủ động giảm sự phụ thuộc vào thị trường Mỹ để chuyển hướng sang các khu vực ổn định hơn.
Tuy nhiên, bước sang năm 2026, cuộc đua sẽ còn gay gắt hơn. Các rào cản từ Mỹ dự kiến vẫn sẽ gây áp lực, trong khi cạnh tranh tại các thị trường thay thế ngày càng nóng. Đồng thời, việc tháo gỡ thẻ vàng IUU vẫn là nhiệm vụ sống còn để khơi thông dòng chảy xuất khẩu vào châu Âu và nâng cao vị thế của thủy sản Việt Nam trên bản đồ thế giới.