Tôm càng đột biến tự nhân bản xâm chiếm châu Âu

Tai nạn ở bể thủy cung Đức khiến một loài tôm xâm hại tự nhân bản lan khắp châu Âu và châu Phi, phá hủy nhiều hệ sinh thái.

Tôm càng đột biến tự nhân bản xâm chiếm châu Âu
Tôm càng đột biến tự nhân bản xâm chiếm châu Âu

Loài tôm xâm hại mang tên "tôm càng cẩm thạch" hay "Marmokrebs", là loài giáp xác duy nhất được biết đến có khả năng sinh sản vô tính, International Business Times hôm 6/2 đưa tin. Năm 1995, một cửa hàng thú cảnh mua vài con tôm càng từ Texas và đột biến ở một trong số những con tôm đó đã tạo ra một loài hoàn toàn mới có thể tự nhân bản.

Đột biến này khiến tất cả tôm ra đời đều là con cái, mỗi con có thể sản sinh những bản sao chính xác của nó và tạo dựng cả quần thể. Sau khi trốn thoát vào tự nhiên, tôm càng cẩm thạch nhanh chóng xâm chiếm những vùng sông hồ ở Đức, từ đó phân bố khắp châu Âu và thậm chí vươn đến châu Phi trong 25 năm. "Chúng ăn bất cứ thứ gì, lá mục, ốc sên, trứng cá, cá nhỏ, côn trùng nhỏ", Frank Lyko, nhà di truyền học phân tử ở Trung tâm Nghiên cứu Ung thư Đức tại Heidelberg, cho biết.

tôm càng, tôm càng đột biến, tôm càng cẩm thạch, tôm, sinh học, sinh vật xâm lấn

Ảnh: Scientific American Blog Network

Nhiều người Đức tỏ ra thích thú trước kích thước lớn của tôm càng cẩm thạch và số lượng trứng lên tới hàng trăm quả mỗi lần đẻ. Vấn đề duy nhất là trứng chỉ cho ra đời con cái. Tôm càng cẩm thạch không bao giờ ghép đôi. Mọi cá thể trưởng thành sẵn sàng đẻ trứng và có bộ gene giống nhau hoàn toàn.

Lúc đầu, tôm càng cẩm thạch xuất hiện trong những lạch nước và đường dẫn nước, đôi khi di chuyển hàng trăm mét để định cư ở vùng nước mới. Chúng nhanh chóng tràn đến Croatia, Cộng hòa Czech, Hungary và Ukraine. Chúng thậm chí được tìm thấy ở Nhật Bản và Madagascar sau đó. Các nhà nghiên cứu phát hiện tại Madagascar, nơi có khí hậu tương tự Florida, số lượng tôm càng tăng gấp 100 lần trong vòng 10 năm, lấn át quần thể tôm càng bản xứ.

Các nhà khoa học mất 15 năm để sắp trình tự bộ gene của tôm càng cẩm thạch. Họ nhận thấy loài vật này tiến hóa từ loài tôm đầm lầy Procambarus fallax trên sông Satilla ở Florida và Georgia, Mỹ.

Đột biến là kết quả từ sự ghép đôi của hai con tôm đầm lầy, một con trong số đó có bất thường ở tế bào sinh dục. Tế bào sinh dục bình thường chỉ có một nhiễm sắc thể, nhưng con tôm này có hai chuỗi. Tế bào sinh dục tạo ra một con tôm càng cái hoàn chỉnh không có bất kỳ bất thường hay dị dạng nào và sau này sinh ra ba con non có cùng nhiễm sắc thể. Chúng trưởng thành, phát triển khả năng đẻ trứng và thụ tinh cùng lúc.

Nhóm tôm càng cẩm thạch đầu tiên không thể ghép đôi với tôm đầm lầy bởi chúng không cùng loài. Chúng tự sinh sản với tốc độ chóng mặt. Ngay cả khi tôm đầm lầy đực ghép đôi với tôm càng cẩm thạch cái, chúng cũng không phải là bố của con non. Trứng được chính con cái thụ tinh và trở thành bản sao hoàn hảo của nó. "Chúng có thể sống sót 100.000 năm", tiến sĩ Lyko nói.

VnExpress
Đăng ngày 08/02/2018
Phương Hoa
Sinh học

Nuôi trồng thủy sản thân thiện với môi trường

Thủy sản được coi là nguồn thực phẩm quan trọng cho tương lai do sự gia tăng dân số toàn cầu và diện tích đất cho nông nghiệp ngày càng hạn chế.

nuôi cá bớp
• 10:24 10/02/2022

50 tấn cá chẽm chết cóng

Hàng trăm ngàn con cá chẽm nuôi tại một trại cá ở Hy Lạp chết vì lạnh, sau trận bão tuyết lớn làm tê liệt toàn quốc gia này trong tuần.

cá chết hàng loạt
• 19:47 28/01/2022

Chất diệt khuẩn an toàn thân thiện với môi trường đến 95%

Người ta nói nuôi thủy sản là nuôi nước. Môi trường nước có sạch thì thủy sản nuôi ở dưới mới sống tốt và lớn lên được. Vậy mới nói khâu diệt khuẩn khử trùng ao là rất quan trọng.

chất diệt khuẩn
• 10:01 10/11/2021

Giải cứu cá voi nặng 3 tấn mắc cạn ở Huế

Người dân ở cửa biển Tư Hiền, xã Vinh Hiền, huyện Phú Lộc, tỉnh Thừa Thiên - Huế vừa giải cứu thành công một con cá voi nặng 3 tấn, dài hơn 5m mắc cạn do sóng biển đánh dạt bờ trong lúc triều cường dâng cao, biển động mạnh.

Cá voi mắc cạn
• 16:16 21/10/2021

Phương pháp xử lý tảo bằng Enzyme sinh học

Sử dụng enzyme sinh học để kiểm soát tảo đang trở thành xu hướng tất yếu trong nuôi tôm an toàn sinh học, giúp hạn chế rủi ro sốc môi trường và bảo vệ sức khỏe đàn tôm. Phương pháp này được xem là lời giải thay thế cho các biện pháp cắt tảo hóa học vốn tiềm ẩn nhiều hệ lụy dài hạn.

Tảo ao tôm
• 12:20 12/01/2026

Quorum sensing là gì? Khi vi khuẩn phối hợp gây bệnh

Liệu vi khuẩn có khả năng “giao tiếp” và phối hợp hành động để hạ gục tôm chỉ sau một đêm? Hãy cùng khám phá cơ chế Quorum Sensing để giải hiện tượng này.

Tôm
• 11:18 16/12/2025

Tìm hiểu cơ chế hoạt động trong đầu tôm

Tôm là minh chứng cho sự tối giản tàn nhẫn của tự nhiên, loại bỏ cổ, loại bỏ lồng ngực, ép tim và não vào chung một chỗ để tối ưu hóa phản xạ. Cấu trúc này tạo ra một cỗ máy sinh tồn siêu tốc độ nhưng không có đường lùi. Hiểu được sự chật chội bên trong khối đầu-ngực này chính là chìa khóa để hiểu tại sao tôm luôn là loài nhạy cảm nhất trong ao nuôi.

Đầu tôm
• 09:00 24/11/2025

Ứng dụng một số công nghệ trong chế biến và bảo quản thủy sản

Công nghệ chế biến và bảo quản thủy sản đóng vai trò quan trọng trong việc giữ gìn chất lượng, kéo dài thời gian sử dụng, và nâng cao giá trị thương mại của các sản phẩm thủy sản.

Thủy sản
• 10:34 18/02/2025

Quạt vẫn chạy nhưng tôm vẫn rớt đáy: Vấn đề nằm ở đâu?

Quạt nước là thiết bị quen thuộc trong ao nuôi tôm, nhưng cũng là nơi người nuôi dễ mắc sai lầm nhất. Không ít ao đầu tư rất nhiều quạt, tiền điện tăng cao, nhưng oxy đáy vẫn thiếu và môi trường ngày càng mất ổn định.

Quạt nước
• 17:59 18/01/2026

Kinh tế tuần hoàn trong nghề cá

Trong tư duy truyền thống, cá chỉ có giá trị ở phần thịt phi lê, còn lại bị xem là phế phẩm gây ô nhiễm. Tuy nhiên, mô hình kinh tế tuần hoàn đang đảo ngược hoàn toàn định kiến này.

Nghề cá
• 17:59 18/01/2026

Nhiều chính sách hỗ trợ nuôi biển xa bờ

Để khuyến khích phát triển nuôi biển công nghệ cao, tỉnh Khánh Hòa vừa ban hành nghị quyết hỗ trợ 100% kinh phí mua bảo hiểm tai nạn cho người lao động làm việc trên các lồng bè và phương tiện phục vụ nuôi trồng. Chính sách này được ví như "lá chắn" an toàn, giúp ngư dân yên tâm đầu tư vươn ra các vùng biển xa.

Nuôi biển
• 17:59 18/01/2026

Hành trình chuẩn hóa thủy sản vào siêu thị

Đưa sản phẩm thủy sản vào kênh bán lẻ hiện đại là xu hướng tất yếu để nâng cao giá trị kinh tế và khẳng định thương hiệu. Tuy nhiên, để trụ vững trên kệ hàng siêu thị, doanh nghiệp và người nuôi buộc phải giải quyết bài toán về sự đồng nhất chất lượng và năng lực cung ứng ổn định.

Tôm
• 17:59 18/01/2026

Cách xử lý khi tôm bị đóng rong và bám bẩn đuôi trong ao nuôi cũ

Trong những cái ao đã nuôi qua nhiều năm, lớp bùn thải tích tụ dưới đáy chính là nguyên nhân chính khiến tôm dễ bị đóng rong hoặc bám bẩn ở phần đuôi.

Tôm
• 17:59 18/01/2026
Some text some message..