Bạch đàn và hàng rào miễn dịch bảo vệ cá

Eucalyptol trong bạch đàn sẽ tạo một hàng rào vững chắc bảo vệ sức khỏe cá trước những tác dụng phụ khi sử dụng đồng sunfat trong quá trình nuôi cá.

miễn dịch cá chép
Eucalyptol trong bạch đàn làm giảm đáng kể các tác nhân gây oxy hóa trong tế bào cá chép.

Sản lượng cá ngoài tự nhiên đang bị suy giảm, nguyên nhân chính là do môi trường ngày càng bị ô nhiễm, từ đó thúc đẩy sản lượng cá nuôi ngày một tăng lên liên tục. Tuy nhiên nghề nuôi cá hiện nay cũng gặp vô vàn khó khăn do diễn biến thời tiết thất thường, dịch bệnh hoành hành. Phương pháp sử dụng hóa chất để diệt vi khuẩn, virus, ký sinh trùng là biện pháp được sử dụng nhiều trong quá trình nuôi. Trong khi đa số hóa chất này đều có ảnh hưởng ít nhiều đến cá. Một số chất hóa học thường được dùng diệt khuẩn khử trùng như xanh malachite, KMnO4, formalin, đồng sunfat. Trong đó, đồng sunfat được sử dụng rất rộng rãi để hạn chế các mầm bệnh gây hại đến bề mặt cá, vây, mang, tuy nhiên tác động tiêu cực của đồng đã được ghi nhận trên nhiều loài cá khác nhau.

Một nghiên cứu trước đây cho thấy cho cá chép (Cyprinus carpio) tiếp xúc với đồng sunfat ở nồng độ 0.25mg/l trong 7 ngày đã gây ra các hiện tượng stress, thiếu máu, mất cân bằng áp suất thẩm thấu và tổn thương các mô cơ cá. Một nghiên cứu khác cũng chứng minh đồng vào cơ thể cá sẽ kích thích việc sản sinh các chất oxy hóa có hại cho tế bào và làm cản trở các quá trình sinh lý của cá.

Cá bị viêm là một phản ứng tự nhiên của hệ miễn dịch để cố gắn loại bỏ các mầm bệnh gây hư hại và tổn thương tế bào. Theo lý thuyết thì viêm là phản ứng tích cực đối với cá, tuy nhiên sự viêm không kiểm soát và liên tục có thể dẫn đến sự tổn thương mô, biến dạng cơ thể, hơn nữa gây ra nhiều dị tật. Ở góc nhìn lợi ích về sức khỏe của cá và người nuôi cá thì viêm là phản ứng thể hiện độc tính của hóa chất diệt khuẩn, gây ra vết thương ảnh hưởng đến chất lượng và thể hiện năng suất nuôi.

Một loạt các chiến lược nhằm thay đổi việc sử dụng hóa chất tràn lan, để gia tăng hiệu quả diệt khuẩn nhưng vẫn đảm bảo tốt sức khỏe của vật nuôi và sự ổn định của môi trường là bổ sung các chiết xuất thảo dược trong chế độ ăn hằng ngày. Các chiết xuất này đã được chứng minh như là chất dẫn dụ trong thức ăn bổ sung cho cá, kích thích sự thèm ăn, tăng trưởng và kích hoạt hệ thống miễn dịch, chống oxy hóa và chống viêm trên cá. Hơn nữa người ta cũng chứng minh được là bổ sung thảo dược còn giúp ngăn ngừa độc tính của kim loại nặng trong nước. 

Trong số những thực vật có hương thơm, họ bạch đàn có hơn 700 loài được biết đến trên thế giới, và khám phá được chiết xuất của bạch đàn có chứa chất chống oxy hóa, kháng nấm và chống viêm. Đó là Eucalyptol có khả năng giảm thiểu sự suy giảm miễn dịch ở cá khi tiếp xúc với đồng sunfat. Bên cạnh đó, chiết xuất này cũng hạn chế được sự stress do oxy hóa khi cá tiếp xúc với amoniac. Nếu được cho ăn có bổ sung Eucalyptol thì sẽ có lợi rất nhiều cho sức khỏe cá, đó là lý do nghiên cứu này được tiến hành để tìm hiểu sâu hơn về tác dụng đặc biệt với cá.


Bổ dung chiết xuất Eucalyptol từ bạch đàn có lợi cho sức khỏe cá.

Người ta làm một thí nghiệm để kiểm tra hoạt tính của Eucalyptol trong bạch đàn với cá chép. Chuẩn bị 9 bể dung tích 150l nước, chia đều 108 con cá chép đã chọn trước. Sử dụng đồng sunfat với nồng độ 0,25mg/l, sau đó 7 ngày khi đã làm sạch nước thì bắt đầu bổ sung chiết xuất bạch đàn theo 3 nghiệm thức 0,5%, 1% Eucalyptol trên mỗi khẩu phần ăn và một nhóm đối chứng liên tục trong vòng 14 ngày tiếp theo. 

Tiếp xúc với Cu trong 7 ngày, hoạt động của các enzyme trên cá bị giảm sút đáng kể. Nhưng sau khi bổ sung chiết xuất bạch đàn thì các nhân tố ức chế của enzyme bắt đầu bị loại bỏ dần. Hơn nửa, các gen liên quan đến quá trình miễn dịch, kiểm soát sự stress do oxy hóa tế bào cũng tăng biểu hiện lên đáng kể dù trước đó đã bị ảnh hưởng hiệu suất vì tiếp xúc với đồng. Hai trường hợp đều thể hiện rõ nhất ở nghiệm thức 1% Eucalyptol. Chiết xuất này cũng được nghiên cứu có hiệu quả tương tự với cá hồi khi tiếp xúc với amoniac trong thời gian dài xung quanh môi trường sống của chúng, hay với cá ngựa vằn khi chế độ cho ăn quá nhiều cholesterol.

Mặc dù đồng sunfat có tác dụng phụ đối với cá, tuy nhiên hiệu quả trị liệu của chất này thì không thể phủ nhận được. Vì vậy để giảm thiểu sự stress oxy hóa, chống viêm thì tìm được phương pháp giảm thiểu tác động của đồng với cá là rất quan trọng. Những enzyme chịu trách nhiệm chống oxy hóa cho cá chép được gia tăng đáng kể khi bổ sung chiết xuất bạch đàn. Ngoài ra chiết xuất này còn cho thấy tác dụng chống viêm cực kỳ hiệu quả, kích hoạt hệ miễn dịch của cá làm việc một cách vượt trội hơn.

Eucalyptol là một hợp chất phức tạp, hoạt động như một chất chống oxy hóa chống viêm, làm giảm đáng kể các tác nhân gây nên sự oxy hóa trong tế bào cá chép. Do đó, với chế độ bổ sung trong 2 tuần liên tục chiết xuất Eucalyptol trong bạch đàn (1% khẩu phần ăn) sẽ tạo một hàng rào vững chắc bảo vệ sức khỏe cá trước những tác dụng phụ khi sử dụng đồng sunfat trong quá trình nuôi cá chép.

Đăng ngày 01/05/2020
Hà Tử
Kỹ thuật

Nuôi ghép tôm thẻ với cá nâu theo công nghệ Biofloc

Nuôi tôm thẻ chân trắng kết hợp với cá nâu ở mật độ thích hợp trong hệ thống biofloc là một hướng đi mới giúp tăng tỉ lệ sống, khả năng tăng trưởng tốt và đảm bảo được các yếu tố môi trường nằm trong khoảng thích hợp cho sự phát triển của tôm thẻ chân trắng đặc biệt là TAN, nitrite và bioflocs.

Cá nâu
• 09:44 22/02/2024

Hiện tượng tôm ăn không lên mồi và cách khắc phục

Trong quá trình nuôi tôm, không ít các hộ nuôi gặp phải tình trạng tôm không chịu ăn, khối lượng thức ăn vẫn không tăng đều theo thời gian. Đây chính là hiện tượng tôm ăn không lên mồi. Để hiểu rõ hơn về trường hợp này, mời bạn đọc cùng tham khảo bài viết sau đây từ Tép Bạc nhé!.

Nhá tôm
• 09:45 19/02/2024

Có nên gây màu nước cho ao tôm trước khi thả giống?

Trước khi thả giống, ao nuôi cần được cải tạo và xử lý cẩn thận. Mầm bệnh được diệt sạch bằng các hóa chất chuyên dụng, vì vậy nguồn nước khi đã được xử lý xong cần được gây màu. Nuôi tôm là nuôi nước, qua bài viết dưới đây Tép Bạc sẽ nói về tầm quan trọng của việc gây màu nươc cho ao nuôi.

Ao nuôi tôm
• 08:00 07/02/2024

Tìm hiểu về hiện tượng tôm búng nhiều trên mặt nước

Trong quá trình nuôi tôm, bà con có thể bắt gặp nhiều hiện tượng, sự thay đổi của tôm. Trong đó, tôm búng trên mặt nước đôi khi sẽ xuất hiện trong ao của nhà bạn. Vậy, hiện tượng này có nguy hiểm không? Làm sao để tìm ra nguyên nhân và hướng khắc phục, mời bạn đọc cùng tham khảo ngay bài viết sau đây nhé!.

Nhá tôm
• 09:54 02/02/2024

VietShrimp 2024 - Đến hẹn lại lên!

Theo chủ trương mới nhất, Hội chợ Triển lãm Quốc tế công nghệ ngành tôm Việt Nam (VietShrimp) sẽ diễn ra thường niên, vẫn lấy ĐBSCL làm “trụ sở”. Năm nay, Hội chợ sẽ được tổ chức tại Cà Mau, tỉnh dẫn đầu cả nước về sản lượng cũng như diện tích nuôi tôm.

VietShrimp 2024
• 22:42 23/02/2024

Giá thủy sản sau những ngày tết tăng nhẹ nhưng vẫn hút người mua

Nhu cầu tiêu thụ hải sản sau dịp tết nguyên đán 2024 vẫn còn tăng cao, kéo theo đó là giá hải sản vẫn chưa hạ nhiệt. Đặc biệt, tại các khu chợ thủy sản truyền thống, sức mua của người tiêu dùng ghi nhận tăng từ 20 - 30% so với năm ngoái.

Bán hải sản
• 22:42 23/02/2024

Ương cá nâu giống

Mật độ cũng là một tác nhân ảnh hưởng đến quá trình ương cá nâu giống trong ao đất. Mật độ 20 con/m2 là một lựa chọn làm tăng tỉ lệ sống và tăng trưởng tốt nhất cho cá. Ứng dụng mật độ 20con/m2 trong ương nuôi cá nâu giống đem lại nguồn giống ổn định cho nuôi thương phẩm ở Đồng bằng sông Cửu Long.

Cá nâu
• 22:42 23/02/2024

Vài nét về ao nuôi tôm lót bạt đáy và lưới đáy

Công nghệ gia hóa tôm bố mẹ và sản xuất giống tôm thẻ chân trắng thế hệ mới phát triển đã đưa đến nhiều thay đổi trong ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật nuôi cho hiệu quả cao, điển hình là áo lót bạt đáy và ao lưới đáy.

Ao nuôi tôm lót bạt
• 22:42 23/02/2024

Cá nhà táng bị thương dạt vào biển Quy Nhơn.

Sáng ngày 22.02 tại khu vực biển Xuân Diệu, TP Quy Nhơn (đoạn cuối đường Lê Lợi) xuất hiện một con cá lớn mình đầy thương tích dạt vào bờ .

Cá nhà táng
• 22:42 23/02/2024