Bảo vệ cá chép trước tác hại của của ammonia

Các nhà khoa học vừa phát triển một cách để tăng sức đề kháng và giảm tác hại của khí độc ammonia đối với cá chép.

Cá chép
Nghiên cứu phát triển phụ giá để tăng khả năng kháng ammonia ở cá chép.

Một trong những vấn đề phổ biến mà các trang trại nuôi cá gặp phải là sự ô nhiễm nguồn nước với sự hiện diện của ammonia (NH3). Hợp chất này xâm nhập vào nguồn nước nước do các hoạt động của con người: từ các nhà máy xử lý nước thải, nước thải trang trại chăn nuôi và các cánh đồng nơi sử dụng phân bón nitơ. Ammonia làm giảm khả năng liên kết với oxy của máu, tác động lên hệ thần kinh, ảnh hưởng đến các tế bào hồng cầu và có thể khiến cá chết. Ngoài ra ammonia ở nồng độ thấp còn làm giảm tăng trưởng, chuyển hóa thức ăn và làm giảm khả năng miễn dịch ở cá.

Yuri Vatnikov và các cộng sự của ông, đã phát triển một cách sử dụng phụ gia để tăng khả năng kháng ammonia ở cá chép (Cyprinus carpio), một loài có giá trị kinh tế.

Arginine là một acid amin α được sử dụng trong quá trình sinh tổng hợp protein - một loại axit amin kích thích giải phóng hormone tăng trưởng. Ở người arginine được biết đến loại một loại thuốc có tác dụng bổ gan, cụ thể: hỗ trợ tình trạng suy gan, điều trị tình trạng gan nhiễm mỡ, viêm gan.

Tác dụng của arginine trên cá chép

Các nhà khoa học đã tiến hành hai thí nghiệm trong đó họ kiểm tra tác dụng của arginine để đánh giá hiệu quả bảo vệ cá chép trước độc tính của ammonia.

Thí nghiệm đầu tiên: Cá chép được cho ăn một trong bốn nghiệm thức: với việc bổ sung arginine theo tỷ lệ 0% (nhóm đối chứng), 0,25% (0,25Arg), 0,5% (0,5Arg) hoặc 1% (1Arg) trong 14 ngày và được thử thách với 0.7; 0.8; 0.9; 1.1; 1.3 mg ammonia/L trong 3 giờ.

Thí nghiệm thứ 2: 60 cá chép được nuôi trong 6 bể cá. Trong 14 ngày tiếp theo, một nửa số cá được cho ăn một loại thức ăn không chứa arginine và nửa còn lại được cho ăn chế độ ăn bổ sung 0,5% arginine. Sau đó, một dung dịch ammonia 0,7 mg/l đã được thêm vào tất cả các bể nhằm đánh giá khả năng bảo vệ cá.

Kết quả

Trong thí nghiệm đầu tiên, cá tiếp xúc với nước có ammonia khi tăng liều ammonia dẫn đến một số cá chết và với nồng độ ammonia tối đa là 1,3 mg/l thì tất cả cá trong bể đều chết. 

Việc tiếp xúc với ammonia làm tăng urê huyết tương và ammonia, nhưng làm giảm nồng độ axit amin. Bổ sung arginine giúp cung cấp ornithine cho cá nuôi để chuyển đổi ammonia thành urê sau khi nhiễm độc ammonia từ đó giúp giảm ammonia trong huyết tương và giảm độc tính của nó đối với cá chép. Trong nhóm có bổ sung arginine 0,25%, tỷ lệ tử vong thấp hơn 5-10%. Với việc tăng liều arginine 0,5%, tỷ lệ tử vong giảm đáng kể khoảng 35%.

Độc tính của ammonia có tầm quan trọng lớn trong nuôi trồng thủy sản. Nông dân nuôi cá quan tâm đến việc ngăn chặn ảnh hưởng của ammonia. Tăng cường giải độc ammonia bằng arginine dường như góp phần vào khả năng kháng ammonia trên cá. Nghiên cứu mới đã đưa ra một phương pháp mới với việc chỉ thêm 0,5% arginine vào thức ăn cho cá chép giúp giảm 35% tỷ lệ tử vong của cá khi tiếp xúc với ammonia.

Theo Yuri Vatnikov và cộng sự.

Đăng ngày 05/11/2019
VĂN THÁI Lược dịch
Kỹ thuật

Tổng quan về công nghệ MBBR trong nuôi trồng thủy sản

MBBR là Moving Bed Biofilm Reactor, hứa hẹn là công nghệ xử lý nước thải ưu việt trong nuôi trồng thủy sản.

công nghệ MBBR
• 18:17 25/09/2021

Xử lý nước thải chế biến thủy sản bằng công nghệ SNAP

Xử lý nước thải chế biến thủy sản bằng công nghệ SNAP không chỉ loại bỏ hiệu quả nồng độ Ammonium mà còn xử lý đến 90% chất hữu cơ.

Chế biến cá tra
• 07:00 22/04/2020

Quan trắc nước nuôi trồng thủy sản bằng cảm biến nano

Sử dụng được cả trên bờ, dưới nước để quan trắc chất lượng nước, hệ thống cảm biến nano do Viện Công nghệ nano (INT) thuộc Đại học Quốc gia TPHCM nghiên cứu giúp người nuôi trồng thủy sản yên tâm khi chất lượng nước nuôi được cảnh báo tự động kịp thời khi có sự cố.

Quan trắc nước nuôi trồng thủy sản
• 14:35 05/02/2020

Lưu ý về môi trường trong ao nuôi tôm nước lợ

Quản lý môi trường ao nuôi tôm nước lợ là khâu quan trọng, đòi hỏi người nuôi có sự hiểu biết cần thiết về mối quan hệ giữa các yếu tố môi trường và biến động của chúng.Từ đó, có biện pháp điều chỉnh phù hợp, giảm nguy cơ thiệt hại, góp phần vào thành công của vụ nuôi.

Lưu ý về môi trường trong ao nuôi tôm nước lợ
• 08:46 30/10/2019

Hiệu quả nuôi cá mú trân châu thương phẩm: Từ giống đến thu hoạch

Cá mú trân châu (cá mú lai) đang trở thành đối tượng nuôi biển có giá trị kinh tế cao tại nhiều địa phương ven biển Việt Nam. Nhờ tốc độ sinh trưởng nhanh, tỷ lệ sống cao và chất lượng thịt ngon, loài cá này được nhiều hộ nuôi lựa chọn phát triển trong các hệ thống nuôi lồng bè trên biển và ao đất ven bờ.

cá mú trân châu
• 19:15 11/03/2026

Giảm phụ thuộc Artemia trong sản xuất tôm giống: Xu hướng mới của các trại giống

Artemia từ lâu được xem là nguồn thức ăn sống quan trọng trong sản xuất giống tôm và cá biển. Tuy nhiên, chi phí cao, biến động chất lượng và rủi ro an toàn sinh học đang khiến nhiều trại giống tìm kiếm các giải pháp thay thế hoặc giảm phụ thuộc vào nguồn thức ăn này.

tôm
• 12:00 11/03/2026

Ao nổi lót bạt HDPE cùng rốn xả xi-phông giải pháp chủ động phòng ngừa dịch bệnh

Sự chuyển dịch từ ao đất truyền thống sang mô hình ao nổi lót bạt kết hợp rốn xả xi-phông đang trở thành cuộc cách mạng công nghệ trong ngành chăn nuôi thủy sản. Hệ thống thiết kế khép kín này không chỉ giải quyết triệt để bài toán ô nhiễm môi trường nước mà còn là chìa khóa vàng giúp người nông dân kiểm soát hoàn toàn rủi ro dịch bệnh.

ao bạc
• 19:00 10/03/2026

Nắng nóng mùa hè: Cảnh giác bệnh vểnh mang ở tôm nuôi

Bước vào mùa hè, nhiều vùng nuôi tôm ở Việt Nam bắt đầu đối mặt với những đợt nắng nóng kéo dài. Nhiệt độ nước ao có thể tăng lên trên 32–34°C vào buổi trưa, trong khi hàm lượng oxy hòa tan giảm mạnh.

tôm bị vểnh mang
• 15:00 07/03/2026

Phụ thu 10% và những điều chỉnh tức thời của thị trường nhập khẩu thủy sản tại Hoa Kỳ

Chính sách phụ thu nhập khẩu 10% của Hoa Kỳ đang tạo ra nhiều biến động đối với thị trường thủy sản toàn cầu, buộc các nhà nhập khẩu phải nhanh chóng điều chỉnh chiến lược kinh doanh, chuỗi cung ứng và cấu trúc chi phí. Diễn biến này được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong năm 2026.

chế biến thủy sản
• 18:17 12/03/2026

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời cử tri TP.HCM về giải pháp ngăn thực phẩm bẩn

Trước lo ngại về tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, thủy sản và thực phẩm không rõ nguồn gốc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách, tăng cường hậu kiểm và xử lý nghiêm vi phạm để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

cá
• 18:17 12/03/2026

Làm Thế Nào Để Một Trang Trại Cá Có Thể Kiếm Được Lợi Nhuận?

Lợi nhuận trong nuôi cá không đến từ việc cắt giảm chi phí bằng mọi giá, mà đến từ khả năng tối ưu biên lợi nhuận trên mỗi kilogram cá bán ra. Điều này phụ thuộc vào ba yếu tố cốt lõi: lựa chọn loài nuôi, phương thức nuôi và chiến lược thức ăn.

• 18:17 12/03/2026

Xung Đột Trung Đông Leo Thang: Chuỗi Cung Ứng Thủy Sản Việt Nam Đối Mặt Rủi Ro Lớn

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP), Trung Đông đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng đáng chú ý của thủy sản Việt Nam.

cảng
• 18:17 12/03/2026

Chuyển giao công nghệ tạo giống tôm kháng bệnh (SPR)

Việc chuyển giao thành công kỹ thuật chọn giống kháng bệnh chính là chìa khóa giải quyết triệt để rủi ro từ gốc rễ, thay vì thụ động chạy chữa bằng hóa chất như trước đây.

tôm
• 18:17 12/03/2026
Some text some message..