Cá voi, cá mòi chết thành đống, tràn ngập bờ biển Chile

Trong những tháng gần đây, vô số xác cá voi, cá hồi và cá mòi đã và đang tràn ngập trên các bãi biển Thái Bình Dương tại Chile, trong đó nguyên nhân được cho là do hiện tượng El Nino.

ngao chết
Nghêu chết đầy bờ biển. (Nguồn: AFP)

Vào năm ngoái, các nhà khoa học đã bị sốc trước cảnh tượng xác của hơn 300 con cá voi tràn ngập các bờ vịnh xa xôi của bờ biển phía nam. Đây là sự kiện mở màn cho hàng loạt những phát hiện đáng báo động tiếp sau đó.

Theo AFP, đầu năm nay, lượng tảo tăng đột biến trong nước đã khiến khoảng 40.000 tấn cá hồi ở khu vực Los Lagos bị ngộp đến chết. Los Lagos là nơi có dãy Andes chạy dọc theo các mặt hồ và những thung lũng trồng trọt xanh tươi xuống tới bờ biển.

Số lượng này chiếm khoảng 12% sản lượng cá hồi hàng năm ở Chile - nước sản xuất cá hồi lớn thứ hai thế giới chỉ sau Na Uy.

Chỉ trong tháng này, đã có tới khoảng 8.000 tấn cá mòi trôi dạt tới cửa sông Queule, cùng với đó, hàng ngàn con nghêu chết đang chất thành đống trên bờ biển đảo Chiloe.

Các nhà chức trách cho rằng nguyên nhân là do một đợt "thủy triều đỏ" chứa đầy tảo, và đã tiến hành cấm đánh bắt tại những vùng bị ảnh hưởng, khiến hàng ngàn ngư dân mất việc.

Hàng trăm ngư dân bất bình cùng gia đình của họ đã chất lốp xe ngăn đường vào Chiloe từ đất liền từ thứ hai vừa qua, yêu cầu chính phủ tăng khoản trợ cấp 150 USD/tháng hiện đang được cấp cho ngư dân nhằm đối phó với tình hình khẩn cấp.

"Ai có thể sống nổi với 100,000 peso chứ?" lãnh đạo cuộc biểu tình Zoila Bustamante phát biểu vào ngày 4/5. "Thật là một trò đùa!"

"Mặc dù các vùng miền Nam Chile năm nào cũng phải đối mặt với hiện tượng thủy triều đỏ, song tình trạng này đã mở rộng hơn về phía Bắc trong năm nay," Jorge Navarro thuộc viện hải dương IDEAL cho biết.

"Hiện tượng này gây ảnh hưởng tới những quần thể động vật hai mảnh (chẳng hạn như nghêu hay trai) vốn chưa bao giờ tiếp xúc với hiện tượng này như vậy," ông nói.

Trên bờ biển đảo Santa Maria cách xa khu vực trung tâm vùng bờ biển dài của Chile, số lượng xác mực chết trôi dạt lên bờ đã lên tới hàng ngàn.

Trong khi đó, nhiều bãi biển khác nhau ở miền trung nước này đã bị đóng cửa do xuất hiện nhiều cá thể sứa lông châm Bồ Đào Nha, vốn không sinh sống trong khu vực này.

Các đại dương đang chuyển dịch

Các nhà khoa học cho rằng nguyên nhân chính gây ra hiện tượng này là El Nino, một hiện tượng thời tiết bất thường khiến nhiệt độ mặt biển vùng xích đạo Thái Bình Dương nóng lên, xảy ra vài năm một lần.

Với 4.000 km đường bờ biển Thái Bình Dương, Chile phải chịu tác động đặc biệt nghiêm trọng của El Nino.

"Chúng tôi cho rằng yếu tố chung giữa hiện tượng chết hàng loạt của các loài sinh vật biển ở miền nam Chile, trong các trang trại nuôi cá hồi và các loài cá ngoài khơi chính là hiện tượng El Nino," Viện Nghiên cứu Thủy sản Chile IFOP cho biết trong một tuyên bố với AFP.

Hiện tượng El Nino năm nay "đã được đánh giá là một trong số những lần có cường độ mạnh nhất trong vòng 65 năm qua," tuyên bố cho biết.

Nước biển ấm hơn có thể dẫn tới gia tăng số lượng tảo, giết chết các loài sinh vật khác bằng cách tiêu thụ oxy trong nước hoặc truyền chất độc vào nước.

"Biển Chile đang dịch chuyển và thay đổi," Sergio Palma, một nhà hải dương học thuộc Đại học Công giáo Valparaiso, cho biết.

"Đã xảy ra một loạt các sự kiện đặc trưng của El Nino, và hiện tượng này đang được thể hiện theo nhiều cách khác nhau."

Tác động tới ngành thủy sản

Tuy nhiên, các nhà khoa học cũng nghi ngờ những nguyên nhân khác gây nên hiện tượng sinh vật biển chết hàng loạt.

Số lượng cá voi chết rất lớn vào năm ngoái "có thể sinh ra do một quá trình sinh thái tự nhiên" không có liên hệ gì với nguyên nhân gây chết cá mòi và các loài nghêu trai, theo Laura Farias, một nhà hải dương học thuộc Đại học Concepcion.

"Không có lời giải thích sinh thái học, hải dương học hay khí hậu học nào liên hệ cái chết của những con cá voi với những vụ việc còn lại," chị cho biết.

Farias nghi ngờ rằng sự tăng trưởng của hoạt động nuôi cá ở khu vực Patagonia phía nam Chile mới là nguyên nhân gây chết cá hồi và nghêu trai.

"Đã có những nghiên cứu chỉ ra rằng ở Patagonia, tỷ lệ xuất hiện các loài tảo độc có thể là một hệ quả của nuôi trồng thủy sản."

Nhiều nhà khoa học đã khẳng định rằng hiện tượng El Nino năm nay đã có dấu hiệu chững lại, khiến cho bề mặt nước biển dần nguội bớt.

Tuy nhiên, hiện tượng hủy diệt hàng loạt các loài sinh vật biển này cũng đã gióng lên một hồi chuông cảnh tỉnh.

"Chile vẫn còn thiếu thông tin về biển," Valesca Montes, một chuyên gia về thủy sản thuộc Quỹ Động vật Hoang dã Thế giới chi nhánh Chile, cho biết.

"Chile phải đầu tư vào các nghiên cứu về hải dương học, để chúng ta có thể đoán trước một số sự kiện nhất định" và chuẩn bị tốt hơn trước những biến đổi khí hậu./.

Vietnam+, 06/05/2016
Đăng ngày 07/05/2016
My Nguyễn
Thế giới

Yucca - Thảo dược từ thiên nhiên cho nuôi trồng thủy sản bền vững

Nuôi trồng thủy sản đã và đang là giải pháp tất yếu để cung cấp thực phẩm cho con người. Với các mô hình nuôi hiện đại, người nuôi có khuynh hướng tăng mật độ để nâng cao năng suất, cũng như tối ưu nguồn nước. Điều này làm gia tăng áp lực lên môi trường nước ao nuôi, vượt quá sức tải tự nhiên của nguồn nước.

yucca
• 10:42 03/03/2022

Gan thận mủ - Kẻ địch mạnh nhất của cá tra

Gan thận mủ là một căn bệnh nguy hiểm, lây lan nhanh trên cá tra. Vào những tháng mưa cuối năm chính là thời gian cao điểm để vi khuẩn gây bệnh phát triển. Bài viết này sẽ chia sẻ một số thông tin cần thiết để bà con hiểu và có cách phòng trị bệnh kịp thời.

bệnh gan thận mủ
• 11:05 13/12/2021

Cá tra Banladesh vẫn vướng chuẩn ASC, tại sao?

Người nuôi cá tra Bangladesh vẫn không thể đáp ứng yêu cầu về chứng nhận trong nuôi trồng thủy sản, điều gì đã dẫn đến thách thức này?

nuôi cá tra ở Bangladesh
• 11:53 21/10/2021

Vĩnh Long: Sản lượng nuôi trồng và khai thác thủy sản giảm trên 15%

Toàn tỉnh Vĩnh Long hiện có gần 2.100ha đang nuôi thả thủy sản, giảm 4,1% so với cùng kỳ. Trong đó, diện tích đang thả nuôi cá tra thâm canh giảm 5,7%. Do ảnh hưởng của dịch COVID-19, xuất khẩu cá tra gặp khó, giá bán cá ở mức khá thấp, khiến cho diện tích nuôi trồng thủy sản giảm

nuôi cá điêu hồng
• 10:49 13/10/2021

1.852 container tôm Indonesia quay lại thị trường Mỹ sau bê bối nhiễm phóng xạ

Sau nhiều tháng gián đoạn vì sự cố nhiễm chất phóng xạ trong một số lô hàng, xuất khẩu tôm của Indonesia sang Mỹ đã chính thức nối lại, với 1.852 container được thông quan trong giai đoạn từ cuối tháng 10/2025 đến đầu tháng 2/2026.

tôm đông lạnh
• 00:00 17/02/2026

Tôm Việt giữ thị phần Mỹ bằng cách nào?

Mỹ chiếm khoảng 20% tổng kim ngạch xuất khẩu tôm của Việt Nam mỗi năm, đưa nước ta vào nhóm ba nhà cung cấp tôm nước ấm lớn nhất tại thị trường này. Vì vậy, bất kỳ biến động nào tại Mỹ cũng tác động trực tiếp đến toàn ngành tôm Việt.

Xuất khẩu Mỹ và Việt Nam
• 10:33 12/02/2026

Công nghệ nuôi cá trên cạn

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp và nguồn lợi thủy sản tự nhiên đang chạm ngưỡng giới hạn, áp lực lên các dòng sông và vùng biển ngày càng lớn.

Nuôi cá
• 11:54 19/01/2026

MMPA: Rào cản mới đe dọa thủy sản Việt tại Mỹ

Từ ngày 1/1/2026, Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú ở biển (MMPA) của Hoa Kỳ chính thức có hiệu lực đối với hàng hóa nhập khẩu.

Tôm
• 14:53 18/01/2026

Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 – Kết nối toàn diện chuỗi giá trị, thúc đẩy tương lai ngành thủy sản bền vững

Năm 2025 đánh dấu một cột mốc quan trọng của ngành thủy sản Việt Nam, với tổng sản lượng đạt gần 10 triệu tấn và kim ngạch xuất khẩu khoảng 11,3 tỷ USD – mức cao nhất từ trước đến nay, tạo nền tảng vững chắc cho mục tiêu tăng trưởng bền vững giai đoạn 2026. Các sản phẩm chủ lực như tôm và cá tra tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt xuất khẩu, trong khi nuôi biển và đa dạng hóa đối tượng nuôi từng bước mở rộng nguồn cung và gia tăng giá trị chuỗi sản xuất.

• 18:23 20/02/2026

1.852 container tôm Indonesia quay lại thị trường Mỹ sau bê bối nhiễm phóng xạ

Sau nhiều tháng gián đoạn vì sự cố nhiễm chất phóng xạ trong một số lô hàng, xuất khẩu tôm của Indonesia sang Mỹ đã chính thức nối lại, với 1.852 container được thông quan trong giai đoạn từ cuối tháng 10/2025 đến đầu tháng 2/2026.

tôm đông lạnh
• 18:23 20/02/2026

Chuẩn hóa phương pháp xác định thủy ngân hữu cơ trong thủy sản

Việc ban hành Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14443:2025 về xác định hàm lượng thủy ngân hữu cơ trong thủy sản không chỉ là một bước điều chỉnh kỹ thuật, mà phản ánh yêu cầu ngày càng cao về an toàn thực phẩm trong bối cảnh xuất khẩu thủy sản Việt Nam phụ thuộc lớn vào các thị trường khó tính.

cá
• 18:23 20/02/2026

Khác biệt giữa ao tôm lót bạt và ao nuôi tôm truyền thống: Nên chọn mô hình nào?

Trong bối cảnh dịch bệnh và ô nhiễm môi trường nuôi ngày càng gia tăng, mô hình ao tôm lót bạt đang dần thay thế ao đất truyền thống tại nhiều vùng nuôi trọng điểm. Tuy nhiên, việc lựa chọn không chỉ phụ thuộc vào xu hướng mà còn liên quan đến điều kiện kỹ thuật, vốn đầu tư và khả năng quản lý của người nuôi.

ao nuôi
• 18:23 20/02/2026

Những thực phẩm không nên ăn cùng hải sản để tránh rối loạn tiêu hóa

Hải sản giàu đạm, khoáng chất và vi lượng thiết yếu như kẽm, sắt, canxi… Tuy nhiên, không phải thực phẩm nào cũng phù hợp khi kết hợp cùng tôm, cua, cá, mực. Một số sự kết hợp tưởng như vô hại có thể gây khó tiêu, rối loạn tiêu hóa, thậm chí tăng nguy cơ ngộ độc nếu sử dụng không đúng cách.

hải sản
• 18:23 20/02/2026
Some text some message..