Mô hình VACB hiện đại: Nền tảng của nông nghiệp tuần hoàn

Mô hình Vườn - Ao - Chuồng (VAC) vốn không xa lạ với người nông dân Việt Nam. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện đại, mô hình này đã được nâng cấp thành một phiên bản hoàn thiện hơn là VACB, với yếu tố Biogas (B) đóng vai trò là trái tim của hệ thống, kiến tạo một chu trình sản xuất tuần hoàn và bền vững.

Mô hình vườn ao chuồng (VACB) giúp nhà nông làm giàu bền vững
Mô hình vườn ao chuồng (VACB) giúp nhà nông làm giàu bền vững. Ảnh: Bình Quân

Nguyên lý tuần hoàn tài nguyên hoàn chỉnh

Bản chất của mô hình VACB nằm ở việc biến chất thải thành tài nguyên thông qua một mắt xích trung tâm là hầm biogas. Toàn bộ chất thải từ khu vực "Chuồng" (chăn nuôi) sẽ được thu gom và đưa vào hầm biogas để xử lý thông qua quá trình phân hủy yếm khí.

Quá trình này tạo ra hai dòng sản phẩm đầu ra cực kỳ giá trị. Thứ nhất là khí biogas, một nguồn năng lượng sạch có thể được sử dụng để đun nấu, thắp sáng hoặc chạy máy phát điện, giúp trang trại tự chủ một phần năng lượng.

Thứ hai là các sản phẩm phụ sau quá trình lên men, bao gồm bã thải và nước thải. Nguồn bã thải này là một loại phân bón hữu cơ chất lượng cao, an toàn, được dùng để bón cho "Vườn" (trồng trọt), trong khi nước thải giàu dinh dưỡng có thể được dùng để gây màu cho "Ao" (nuôi trồng thủy sản).

Mô hình nông nghiệp bền vững vườn – ao – chuồng -biogas – trùn quếMô hình nông nghiệp bền vững vườn – ao – chuồng -biogas – trùn quế ( V-A-C-B-T)

Lợi ích kép về kinh tế và môi trường

Việc áp dụng mô hình VACB mang lại những lợi ích kép rõ rệt. Về mặt kinh tế, lợi ích trực tiếp là việc giảm thiểu đáng kể chi phí đầu vào, từ chi phí năng lượng, chi phí phân bón hóa học cho đến một phần chi phí thức ăn chăn nuôi.

Bên cạnh đó, việc đa dạng hóa sản phẩm (thịt, cá, rau củ, năng lượng) trên cùng một diện tích giúp giảm thiểu rủi ro khi thị trường của một sản phẩm biến động. Mô hình này cũng tạo ra các sản phẩm nông nghiệp sạch, an toàn, có thể bán được với giá cao hơn.

Về mặt môi trường, đây là một giải pháp sản xuất bền vững. Bằng cách xử lý triệt để chất thải tại nguồn thông qua hầm biogas, mô hình VACB giúp giảm thiểu tối đa lượng ô nhiễm thải ra đất, nguồn nước và không khí, đặc biệt là giảm phát thải khí nhà kính.

Mô hình VAC là mô hình kinh tế sinh thái nông nghiệp bền vữngMô hình VAC là mô hình kinh tế sinh thái nông nghiệp bền vững rất phổ biến ở nhiều cộng đồng nông thôn Việt Nam. Ảnh: Quatar

Những thách thức thực tế cần vượt qua

Tuy nhiên, để vận hành một mô hình VACB hiệu quả không phải là điều đơn giản. Rào cản đầu tiên là chi phí đầu tư ban đầu. Việc xây dựng một hệ thống bài bản, có quy hoạch, đặc biệt là công trình hầm biogas, đòi hỏi một khoản vốn không nhỏ.

Thách thức thứ hai đến từ yêu cầu về kiến thức kỹ thuật tổng hợp. Người nông dân không chỉ cần giỏi ở một lĩnh vực, mà phải có hiểu biết về cả vận hành hầm biogas, kỹ thuật trồng trọt hữu cơ và quản lý ao nuôi để có thể cân bằng hệ sinh thái.

Cuối cùng là bài toán về thị trường. Việc tạo ra nhiều loại sản phẩm đòi hỏi người nông dân phải có kế hoạch và kết nối đầu ra một cách đồng bộ, tránh tình trạng "được mùa, mất giá" ở một trong các mắt xích.

Các mô hình xử lý chất thải chăn nuôi BiogasCác mô hình xử lý chất thải chăn nuôi Biogas. Ảnh: Vietstock

Mô hình VACB không chỉ là một phương pháp sản xuất. Nó là một triết lý, một tư duy về kinh tế tuần hoàn, là câu trả lời cho nhiều thách thức mà nông nghiệp hiện đại đang phải đối mặt.

Dù có những khó khăn ban đầu, nhưng những lợi ích lâu dài về kinh tế và môi trường mà nó mang lại là không thể phủ nhận. Việc đầu tư vào các mô hình tích hợp chính là con đường tất yếu để xây dựng một nền nông nghiệp Việt Nam thực sự hiệu quả, tự chủ và bền vững.

Đăng ngày 27/09/2025
Yen @yen
Nuôi trồng

FLOCponics: Sự tích hợp hoàn hảo của công nghệ biofloc và cây thủy canh

FLOCponics là một loại Aquaponics thay thế tích hợp công nghệ biofloc (BFT) với sản xuất cây trồng không sử dụng đất.

flocponics
• 15:51 07/03/2022

Mô hình nuôi ba ba lãi 300 triệu đồng/năm

Mô hình nuôi ba ba của ông Lương Thành Kỷ, ở thị trấn Búng Tàu, huyện Phụng Hiệp. Qua 14 năm phát triển, đến nay đàn ba ba sinh sản của ông Kỷ đã phát triển hơn 1.500 con, mỗi năm xuất bán ra thị trường từ 8.000-10.000 con giống, trừ hết các khoản chi phí, lợi nhuận gần 300 triệu đồng/năm.

Ba ba.
• 09:38 14/06/2021

Kinh tế ổn định nhờ nuôi ba ba sinh sản

Hơn 20 năm nuôi ba ba sinh sản, anh Nguyễn Đức Lợi, ấp Phước Thọ B, xã Mỹ Phước, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng có cuộc sống khấm khá. Gắn bó lâu năm với con ba ba một phần cũng vì sự yêu thích loài vật này, ba ba lại dễ nuôi, nhẹ công chăm sóc, thị trường tiêu thụ tốt, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình anh.

• 15:40 03/03/2021

Thu trăm triệu đồng mỗi năm từ nuôi ba ba

Nuôi ba ba gai là một công việc đòi hỏi phải có nguồn vốn lớn và kỹ thuật cao. Nhưng bằng ý chí, nghị lực, sự đam mê tận tụy với công việc cùng với áp dụng các kiến thức khoa học kỹ thuật mà ông Phạm Tất Đạt ở xã Yên Bình, thành phố Tam Điệp đã thành công, vươn lên trở thành triệu phú.

kỹ thuật sản xuất giống baba
• 10:00 30/05/2017

Nuôi tôm ao đất truyền thống hay ao nổi lót bạt mật độ cao

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp và dịch bệnh trên tôm ngày càng khó lường, người nuôi tôm Việt Nam đang đứng trước ngã rẽ quan trọng về việc lựa chọn mô hình canh tác.

Tôm thẻ
• 12:06 30/01/2026

Vì sao tôm cần ánh sáng nhưng lại sợ nắng gắt trong ao nuôi thâm canh?

Trong quản lý ao nuôi, ánh sáng là yếu tố kép tác động trực tiếp đến sự phát triển của tảo và chu kỳ sinh lý của tôm.

Tôm thẻ
• 11:46 29/01/2026

Hướng xử lý khi tôm chết rải rác cuối vụ

Ở giai đoạn tiền thu hoạch, nhiều ao nuôi không bùng bệnh nhưng vẫn xuất hiện hiện tượng tôm chết rải rác từng ngày. Đây thường không xuất phát từ mầm bệnh, mà là dấu hiệu cho thấy ao nuôi và đàn tôm đã bắt đầu đuối sức sau một thời gian dài chịu tải.

Tôm thẻ
• 12:16 28/01/2026

Biện pháp đảm bảo an toàn cho ao nuôi tôm trong dịp Tết Nguyên Đán

Dịp Tết Nguyên Đán luôn là thời điểm nhạy cảm và đầy thách thức đối với ngành nuôi trồng thủy sản. Đây là lúc các dịch vụ hỗ trợ kỹ thuật, chuỗi cung ứng vật tư đều tạm ngưng hoạt động, trong khi nhân sự vận hành thường có tâm lý lơ là.

Thu tôm
• 11:09 27/01/2026

Những thông số bắt buộc phải biết trên nhãn mác thủy sản đóng gói

Trong chuỗi cung ứng thực phẩm hiện đại, nhãn mác trên bao bì thủy sản đã trở thành một hệ thống dữ liệu kỹ thuật phức tạp thay vì những dòng mô tả cơ bản.

Tôm thẻ
• 09:40 31/01/2026

Mẹo chọn hải sản tươi khi đi chợ: Nhìn đúng để mua không bị hớ

Việc lựa chọn hải sản tươi ngon là bước đầu tiên và quan trọng để có một bữa ăn hấp dẫn, giàu dinh dưỡng. Chỉ cần quan sát và kiểm tra vài chi tiết nhỏ, người mua hoàn toàn có thể phân biệt được đâu là hải sản tươi, đâu là hàng kém chất lượng. Dưới đây là những dấu hiệu cơ bản, dễ áp dụng khi chọn tôm, cua, và cá.

Tôm thẻ
• 09:40 31/01/2026

Nuôi ghép tôm và rong nho

Mô hình nuôi ghép tôm thẻ chân trắng và rong nho là phương thức canh tác kết hợp hai đối tượng nuôi trên cùng một diện tích mặt nước hoặc trong hệ thống tuần hoàn.

Tôm thẻ
• 09:40 31/01/2026

Kỹ thuật vận chuyển và thả tôm giống trong điều kiện rét đậm đầu năm 2026

Những đợt rét đậm đầu năm 2026 trực tiếp ảnh hưởng đến tỷ lệ sống của tôm giống trong khâu vận chuyển và thả nuôi. Để đảm bảo sức khỏe đàn tôm, người nuôi cần tuân thủ nghiêm ngặt các thông số về nhiệt độ, mật độ đóng gói và quy trình thuần hóa môi trường trước khi bắt đầu vụ nuôi.

Tôm thẻ giống
• 09:40 31/01/2026

Thủy sản Việt Nam giữ vững top 3 nguồn cung lớn nhất tại Singapore

Năm 2025 khép lại với tin vui từ đảo quốc sư tử khi kim ngạch xuất khẩu thủy sản Việt Nam đạt mức tăng trưởng hai con số, vượt mốc 125 triệu SGD. Kết quả này giúp Việt Nam bảo vệ thành công vị trí top 3 nhà cung cấp lớn nhất, khẳng định vị thế vững chắc trước sự trỗi dậy mạnh mẽ của các đối thủ sừng sỏ.

Tôm đông lạnh
• 09:40 31/01/2026
Some text some message..