Thảm kịch đại dương đói khát

Đại dương nóng lên sẽ biến thành đại dương của sự đói khát – nhiều cá săn mồi sẽ trở nên hung hãn hơn. Các nhà khoa học đã phát hiện ra sự tác động tiêu cực này lên động vật ăn thịt ở Đại Tây Dương và Thái Bình Dương. Sự cân bằng đã tồn tại trong nhiều thiên niên kỷ qua có khả năng bị phá vỡ.

cá mập săn mồi
Khi đại dương nóng lên thì nhiều cá săn mồi sẽ trở nên hung hãn. Ảnh: Paula Ferraz.

Theo dõi hoạt động săn mồi 

Nghiên cứu trước đây đã đưa ra rằng những kẻ săn mồi hoạt động nhiều hơn ở vùng nhiệt đới, vì nhiệt độ cao hơn có xu hướng làm tăng sự trao đổi chất của động vật và chúng cần tiêu hao lượng thức ăn nhiều hơn cho hoạt động trao đổi đó. Một số nghiên cứu đã cố gắng giải quyết câu hỏi trọng tâm về cách các cá săn mồi sẽ phản ứng ra sao với sự gia tăng nhiệt độ, điều này có thể báo trước trong tương lai việc đại dương nóng lên sẽ như thế nào. 

Dữ liệu thu thập từ quan sát toàn cầu cho thấy các loại động vật có vị trí cao trong chuỗi thức ăn có xu hướng ưa thích các vùng nước ấm hơn, chúng trở nên năng động và cần nhiều thức ăn hơn. Điều này cho thấy rằng nước biển ấm lên có thể dẫn đến những thay đổi lớn tới các loài sinh sống dưới đáy biển.

Một nhóm các nhà khoa học đã tiến hành thí nghiệm tại 36 địa điểm, chạy dọc theo bờ biển Đại Tây Dương và Thái Bình Dương của châu Mỹ. Các địa điểm trải dài từ Alaska ở phía bắc đến Tierra de Fuego ở mũi Nam Mỹ. Tại mỗi địa điểm, các nhà nghiên cứu thực hiện ba thí nghiệm giống nhau trên động vật ăn thịt và con mồi.

cá mập săn mồi
Ở vùng nước có nhiệt độ ấm hơn, sự săn mồi diễn ra dữ dội hơn. Ảnh: utterbuzz.com

Đối với thí nghiệm đầu tiên, họ đã theo dõi hoạt động tổng thể của động vật ăn thịt bằng cách sử dụng “mực ống” - một loại mồi do họ tự thiết kế. Các nhà khoa học gắn một miếng mực khô vào một cái cọc và để nó dưới nước để thu hút cá. Sau một giờ, các nhà khoa học kiểm tra xem có bao nhiêu con mực đã bị nuốt chửng. Kết quả đã làm sáng tỏ mối nghi ngờ của họ, tại các địa điểm có nhiệt độ nước biển ấm hơn, sự săn mồi diễn ra dữ dội hơn. Ở các vùng nước lạnh hơn (dưới 680F, tương đương 200C) khả năng săn mồi giảm xuống gần bằng không. Ngưỡng nhiệt độ này đại diện cho một điểm giới hạn trong các hệ sinh thái biển này, cường độ săn mồi sẽ tăng lên nếu vượt trên mức đó. Với tình trạng biến đổi khí hậu nhiều khu vực trên khắp các đại dương như được dự đoán sẽ vượt quá điểm giới hạn này.

Nghiên cứu cuộc sống diễn ra tại vùng biển có sự săn mồi 

Các nhà khoa học đã chuyển sang hai thí nghiệm cuối cùng. Trong một thí nghiệm, họ quan sát con mồi sinh sống và phát triển trên các tấm nhựa dưới nước trong ba tháng. Một số có lồng bảo vệ, một số khác sẽ để mở và dễ bị tấn công. Trong thí nghiệm cuối cùng, họ đặt lồng bảo vệ xung quanh tất cả các con mồi dưới nước trong 10 tuần, sau 2 tuần nữa họ sẽ thả một nửa số lượng mồi ra ngoài môi trường.


Động vật ăn thịt thích ăn những con vật đơn độc, có hình dạng chai như mực ống. Ảnh: iflscience

Ở những vùng nước nóng hơn, những động vật ăn thịt trở nên hung hãn hơn, tổng sinh khối con mồi giảm mạnh ở vùng nhiệt đới khi không được bảo vệ. Nhưng ở những vùng nước lạnh, việc để con mồi tiếp xúc hoặc được bảo vệ khỏi những kẻ săn chúng hầu như không có gì khác biệt, không gây ra nhiều mối đe dọa. Động vật ăn thịt thích ăn những con vật đơn độc, có hình dạng chai như: hải tiêu, mực ống… Vì vậy những con mồi này phải chịu tổn thất lớn ở vùng nhiệt đới khi không được bảo vệ. Trong khi đó, các loài động vật hình rêu, sống thành tộc đoàn lại phát triển mạnh mẽ do phần lớn cá không thích ăn chúng.

Khi khả năng săn mồi thay đổi, một số loài sẽ là người chiến thắng và một số loài sẽ thua cuộc. Một số sẽ được bảo vệ, số khác sẽ dễ bị tấn công. Nhưng không biết chính xác điều đó sẽ diễn ra như thế nào. Và điều gì sẽ xảy ra ở đường xích đạo - nơi nhiệt độ có thể tăng cao hơn những gì các nhà khoa học có thể thấy ngày nay – điều đó vẫn còn là một ẩn số.

Đăng ngày 29/08/2022
Nhất Linh @nhat-linh
Môi trường

Lâm Đồng: Hơn 10 tấn cá chết bất thường, thiệt hại 800 triệu

Theo ghi nhận của cơ quan chức năng, có hơn 10 tấn cá nuôi của một hộ dân tại phường 3 Bảo Lộc (Lâm Đồng) chết chưa rõ nguyên nhân, thiệt hại ước tính khoảng 800 triệu đồng.

Ao nuôi cá
• 09:49 14/10/2025

Thừa Thiên - Huế: Đầm phá ô nhiễm, dân kêu trời

Hàng ngàn hộ dân ở 33 xã, phường, thị trấn sống dựa vào đầm phá Tam Giang - Cầu Hai (tỉnh Thừa Thiên - Huế), đang khốn khổ vì nguồn nước ô nhiễm nghiêm trọng.

Ô nhiễm đầm phá ở Thừa Thiên - Huế
• 14:32 14/03/2023

Sản xuất xà phòng từ chất nhầy ốc sên

Một con ốc sên sẽ tạo ra khoảng 2g chất nhờn. Để sản xuất 15 thanh xà phòng trọng lượng 100g, anh Desrocher ở thị trấn Wahagnies, miền Bắc nước Pháp cần khoảng 40 con ốc sên. Ảnh: Reuters

Xà phòng từ ốc sên
• 10:17 09/02/2023

Yên Bái: Thả hơn 30 nghìn cá giống xuống hồ Thác Bà trong ngày ông Công, ông Táo

Ngày 14/1, huyện Yên Bình (Yên Bái) đã tổ chức thả cá bổ sung nguồn lợi thủy sản hồ Thác Bà năm 2023 gắn với phong tục thả cá chép ngày 23 tháng Chạp.

Thả cá
• 12:02 19/01/2023

Ngành nuôi tôm Việt Nam trong bối cảnh biến đổi khí hậu

Trong nhiều năm, nuôi tôm được xem là một trong những ngành nông nghiệp có tốc độ tăng trưởng nhanh và đóng góp lớn cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Tuy nhiên, bối cảnh khí hậu hiện nay đang đặt ngành này trước một thực tế khác: rủi ro không còn mang tính mùa vụ, mà đang chuyển thành rủi ro cấu trúc.

tôm
• 10:00 24/02/2026

Methylmercury tích lũy trong cá như thế nào?

Nhiều khuyến cáo y tế cho rằng nên hạn chế tiêu thụ một số loài cá vì chúng tích tụ hàm lượng thủy ngân cao. Tuy nhiên, vấn đề không chỉ nằm ở việc “cá có thủy ngân”, mà ở câu hỏi sâu hơn: thủy ngân độc trong cá hình thành như thế nào và bắt nguồn từ đâu?

thủy ngân trong cá
• 15:00 21/02/2026

Giải pháp giảm ô nhiễm từ ao nuôi cá tra thâm canh

Nuôi cá tra thâm canh đang mang lại nguồn thu nhập đáng kể cho nhiều hộ dân. Tuy nhiên, đi kèm với hiệu quả kinh tế là nguy cơ ô nhiễm môi trường nước ao nuôi, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe cá và môi trường xung quanh.

Cho cá ăn
• 11:57 30/01/2026

Đừng để trắng tay sau một cơn mưa đêm: Hiệu ứng domino dưới đáy ao

Cơn mưa đêm dồn dập không chỉ làm thay đổi thời tiết mà còn kích hoạt một chuỗi tử thần dưới đáy ao. Nếu không hành động quyết liệt trong vài giờ đầu, người nuôi tôm rất dễ rơi vào cảnh trắng tay do sự sụp đổ dây chuyền của hệ thống hóa lý và sinh học môi trường.

Mưa ao tôm
• 11:16 27/01/2026

Tại sao ao nuôi nên dùng đèn UV thay vì thuốc tím hoặc Chlorine?

Xử lý nước là bước bắt buộc trong nuôi tôm. Từ trước đến nay, Chlorine và thuốc tím (KMnO₄) là lựa chọn phổ biến vì giá rẻ và tác dụng nhanh. Tuy nhiên, khi mật độ nuôi ngày càng cao và yêu cầu an toàn sinh học khắt khe hơn, việc phụ thuộc vào hóa chất đang bộc lộ nhiều rủi ro.

ao nuôi
• 18:43 24/02/2026

Chính thức mở cổng đăng ký trước Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 kết nối toàn bộ ngành thủy sản

Trong bối cảnh ngành thủy sản Việt Nam đang đứng trước những cơ hội mới về thị trường, công nghệ và phát triển bền vững, nhu cầu tìm kiếm giải pháp toàn diện, từ con giống, dinh dưỡng, công nghệ nuôi, chế biến đến xuất khẩu,trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Nhằm tạo ra một nền tảng kết nối chiến lược cho cộng đồng doanh nghiệp, chuyên gia và người nuôi, VietShrimp Asia 2026 lần đầu tiên tổ chức cùng Aquaculture Vietnam 2026 tạo nên kỳ triển lãm với quy mô mở rộng, toàn diện, quốc tế hơn bao giờ hết.

Vietshrimp
• 18:43 24/02/2026

Ngành nuôi tôm Việt Nam trong bối cảnh biến đổi khí hậu

Trong nhiều năm, nuôi tôm được xem là một trong những ngành nông nghiệp có tốc độ tăng trưởng nhanh và đóng góp lớn cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Tuy nhiên, bối cảnh khí hậu hiện nay đang đặt ngành này trước một thực tế khác: rủi ro không còn mang tính mùa vụ, mà đang chuyển thành rủi ro cấu trúc.

tôm
• 18:43 24/02/2026

Sai lầm thường gặp khi phơi đáy ao

Trong nuôi trồng thủy sản, công đoạn phơi đáy ao sau mỗi vụ nuôi được xem là bước làm mới môi trường, giúp loại bỏ mầm bệnh và tạo nền tảng cho vụ nuôi tiếp theo. Tuy nhiên, nhiều hộ nuôi vẫn mắc phải những sai lầm cơ bản, khiến hiệu quả xử lý giảm sút, thậm chí gây thiệt hại lớn.

đáy ao nuôi
• 18:43 24/02/2026

Vôi nông nghiệp và vôi công nghiệp: Khác nhau ở đâu và vì sao không nên dùng lẫn?

Vôi là vật tư quen thuộc trong nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản, nhưng việc nhầm lẫn giữa vôi nông nghiệp và vôi công nghiệp vẫn diễn ra phổ biến. Sử dụng sai loại không chỉ làm giảm hiệu quả cải tạo môi trường mà còn tiềm ẩn rủi ro cho cây trồng, vật nuôi.

vôi nuôi tôm
• 18:43 24/02/2026
Some text some message..