Cá tra Việt Nam có thể chỉ chịu sự kiểm soát của FDA

Cá tra Việt Nam có thể thoát khỏi quy định kiểm soát phi lý của Bộ Nông nghiệp Mỹ.

Đây thực sự tin đáng mừng cho ngành cá tra Việt Nam, bởi nếu Chương trình thanh tra cá da trơn của USDA được thông qua, ngành cá tra của Việt Nam sẽ phải đáp ứng những tiêu chuẩn tương đương như những nhà nuôi trồng, chế biến thủy sản của Mỹ thì mới được xuất khẩu vào thị trường này. Trong khi đó, phải mất ít nhất 5 năm Việt Nam mới có thể đáp ứng được các tiêu chuẩn rất cao theo quy định này. Điều đó đồng nghĩa với việc cá tra Việt Nam sẽ bị dừng xuất khẩu hoàn toàn vào thị trường Mỹ ít nhất trong 5 năm.

Về vấn đề chuyển chức năng thanh tra cá da trơn từ Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) sang USDA, cơ quan Giải trình Chính phủ Mỹ (GAO) cho rằng việc làm này sẽ gây lãng phí ngân sách chính phủ, trong khi chương trình của USDA chưa chắc đảm bảo tăng cường an toàn thực phẩm và được xây dựng dựa trên những thông tin đánh giá mối nguy đã cũ và bị hạn chế.

Cục Nghề cá biển Quốc gia Mỹ (NMFS) và một số cơ quan chính lo ngại về khả năng tồn dư hóa chất và thuốc thú y trong cá da trơn nuôi. Tuy nhiên, theo Phòng Quản lý và Ngân sách (OMB) và Cơ quan Thanh tra An toàn thực phẩm Mỹ (FSIS), không có dữ liệu cho thấy các hóa chất này ảnh hưởng đến sức khỏe và đến nay chỉ một lượng nhỏ dư lượng các chất này được phát hiện trong các mẫu kiểm định.

Trong khi đó, sản lượng cá da trơn nhập khẩu vào Mỹ đã tăng từ 2% năm 2002 lên 23% vào năm 2010 nhưng cũng chỉ chiếm 3% tổng khối lượng thủy sản nhập khẩu vào Mỹ. Trong trường hợp áp dụng việc chuyển thanh tra cá da trơn từ FDA sang USDA thì kinh phí cần thiết để thực hiện chương trình thanh tra này lên đến 14 triệu USD/năm, đồng thời cần phải có sự chia sẻ trách nhiệm quản lý cá da trơn của 3 cơ quan là FSIS (thuộc USDA), FDA và NMFS.

Tại Hạ viện Mỹ, đề xuất tương tự cũng sẽ được nhóm nghị sĩ thuộc hai đảng Dân chủ và Cộng hòa trình lên biểu quyết trong thời gian sớm nhất. Nếu được Hạ viện thông qua, chương trình thanh tra cá da trơn sẽ chính thức bị bãi bỏ sau 5 năm xây dựng và cá tra Việt Nam sẽ vẫn chịu sự kiểm soát duy nhất của FDA.