Na Uy: Tiềm năng biến bột cá thành thực phẩm cho người

Khoảng một phần ba lượng cá sản xuất được dùng làm thức ăn gia súc - nhưng theo nghiên cứu mới, loài cá này có thể là nguồn cung cấp vitamin B12 và selen quan trọng trong dinh dưỡng của con người - và được đưa vào thực phẩm hàng ngày.

cá hồi
Bột cá được làm từ phụ phẩm cá hồi có tiềm năng trở thành thực phẩm cho con người. Ảnh: newsae

Bột cá từ phụ phẩm của cá hồi

Một nhóm nghiên cứu của Đại học Oslo đã xem xét một số mục tiêu trong số 17 mục tiêu phát triển bền vững của Liên hợp quốc - dinh dưỡng tốt hơn, an ninh lương thực và chấm dứt nạn đói. Các mục tiêu cũng nêu rõ rằng điều quan trọng là phải bảo tồn và sử dụng các đại dương và tài nguyên biển một cách bền vững. 

Các nhà nghiên cứu muốn tìm hiểu xem liệu bột cá làm từ phụ phẩm của cá hồi có thể ảnh hưởng đến lượng vitamin và khoáng chất trong máu hay không. Những người tham gia nghiên cứu được yêu cầu uống 10 viên ba lần một ngày trong tám tuần. Một nửa số người tham gia được cho uống viên nang có chứa bột cá từ cá hồi và một nửa chỉ được dùng giả dược.  

Kết quả nghiên cứu cho thấy mức độ vitamin B12 và selen trong máu của những người tham gia uống viên nang có chứa bột cá tăng đáng kể so với nhóm dùng giả dược. Các nhà nghiên cứu cũng xem xét các chất khác như vitamin D, omega-3, folate (vitamin B9) và kẽm, nhưng không tìm thấy sự thay đổi đáng kể về mức độ trong máu người tham gia nghiên cứu. 

Mức độ chấp nhận được của độc tố trong bột cá

Khi được hỏi liệu mọi người có thể chỉ ăn cá dằm hay không, Hustad – nhà nghiên cứu dinh dưỡng của trường đại học Oslo đã đề cập đến một nghiên cứu khác, nơi những người tham gia đã ăn cá và cũng đạt được mức vitamin B12 và selen cao hơn trong máu của họ. 

Tuy nhiên, họ phải ăn nhiều cá hơn so với việc uống viên nang bổ sung. Trong những năm gần đây, người ta rất chú trọng đến các độc tố môi trường được tìm thấy trong cá. Nhưng hàm lượng trong bột cá không vượt quá mức cho phép của các chất độc hại mà Hstad đã nghiên cứu, bao gồm thủy ngân, dioxin và PCB giống như dioxin.

bột cá
Hàm lượng trong bột cá không vượt quá mức cho phép của các chất độc hại, bao gồm thủy ngân, dioxin và PCB giống như dioxin. Ảnh minh họa

Nhiều người có lượng selen thấp: Nghiên cứu bột cá từ chất thải cá hồi này rất quan trọng vì hiện nay 40% phụ nữ mang thai tại Na Uy có lượng selen thấp. Nguồn cung cấp selen và B12 là thịt, cá, hải sản, trứng và các sản phẩm từ sữa. Ngoài ra, ngũ cốc và một số loại hạt có thể cung cấp selen cho con người.

Lượng selen trong thực phẩm của chúng ta phụ thuộc vào thành phần của đất mà thực phẩm được sản xuất. Ở Châu Âu, đất có hàm lượng selen thấp, có nghĩa là người Na Uy rất dễ bị thiếu selen. Các nhà khoa học không biết tỷ lệ dân số bị thiếu hụt B12 lớn như thế nào, nhưng tỷ lệ này tăng lên theo độ tuổi. 

Các ứng dụng khác cho bột cá

Có thể thêm bột cá vào bột khi nướng bánh mì. Trong một nghiên cứu, những người tham gia cho biết họ thích bánh mì nhiều hoặc tốt hơn bánh mì không có bột cá. Hơn nữa, bánh mì chứa bột cá có hàm lượng protein, axit béo thiết yếu và khoáng chất cao hơn, nhưng lại có hàm lượng carbohydrate thấp hơn.

Câu hỏi đặt ra là liệu bánh mì có mùi tanh nồng không khi có thành phần là bột cá? Ví dụ như bột cá làm từ cá hồi sẽ không có mùi nồng như bột cá làm từ cá tuyết. Điều này là do cá hồi chỉ chứa một lượng nhỏ trimethylamine, chất tạo ra mùi tanh nồng của cá.

Nếu chúng ta sử dụng nhiều cá hơn cho con người, điều đó sẽ dẫn đến tình trạng thiếu thức ăn ở những nơi khác. Điều gì sẽ xảy ra với những loài động vật phụ thuộc vào thức ăn có nguồn gốc từ cá? Động vật tất nhiên phải được cung cấp thức ăn giúp chúng khỏe mạnh. Ví dụ, chúng có thể được cung cấp thức ăn có nguồn gốc từ thực vật hoặc thức ăn từ động vật sử dụng các nguyên liệu có nguồn gốc từ cấp dưới của chuỗi thức ăn. Các nhà khoa học hiện đang được thực hiện về việc nghiên cứu sử dụng bột côn trùng.

Mặc dù các phụ phẩm nghe có vẻ không mấy ngon miệng, nhưng chúng thật sự rất hữu ích và hoàn toàn có thể được tận dụng cho nhiều mục đích khác như để sản xuất thức ăn bổ sung trong chăn nuôi và xa hơn nữa là thực phẩm cho con người.

Đăng ngày 27/05/2022
Nhất Linh @nhat-linh
Thế giới

Yucca - Thảo dược từ thiên nhiên cho nuôi trồng thủy sản bền vững

Nuôi trồng thủy sản đã và đang là giải pháp tất yếu để cung cấp thực phẩm cho con người. Với các mô hình nuôi hiện đại, người nuôi có khuynh hướng tăng mật độ để nâng cao năng suất, cũng như tối ưu nguồn nước. Điều này làm gia tăng áp lực lên môi trường nước ao nuôi, vượt quá sức tải tự nhiên của nguồn nước.

yucca
• 10:42 03/03/2022

Gan thận mủ - Kẻ địch mạnh nhất của cá tra

Gan thận mủ là một căn bệnh nguy hiểm, lây lan nhanh trên cá tra. Vào những tháng mưa cuối năm chính là thời gian cao điểm để vi khuẩn gây bệnh phát triển. Bài viết này sẽ chia sẻ một số thông tin cần thiết để bà con hiểu và có cách phòng trị bệnh kịp thời.

bệnh gan thận mủ
• 11:05 13/12/2021

Cá tra Banladesh vẫn vướng chuẩn ASC, tại sao?

Người nuôi cá tra Bangladesh vẫn không thể đáp ứng yêu cầu về chứng nhận trong nuôi trồng thủy sản, điều gì đã dẫn đến thách thức này?

nuôi cá tra ở Bangladesh
• 11:53 21/10/2021

Vĩnh Long: Sản lượng nuôi trồng và khai thác thủy sản giảm trên 15%

Toàn tỉnh Vĩnh Long hiện có gần 2.100ha đang nuôi thả thủy sản, giảm 4,1% so với cùng kỳ. Trong đó, diện tích đang thả nuôi cá tra thâm canh giảm 5,7%. Do ảnh hưởng của dịch COVID-19, xuất khẩu cá tra gặp khó, giá bán cá ở mức khá thấp, khiến cho diện tích nuôi trồng thủy sản giảm

nuôi cá điêu hồng
• 10:49 13/10/2021

1.852 container tôm Indonesia quay lại thị trường Mỹ sau bê bối nhiễm phóng xạ

Sau nhiều tháng gián đoạn vì sự cố nhiễm chất phóng xạ trong một số lô hàng, xuất khẩu tôm của Indonesia sang Mỹ đã chính thức nối lại, với 1.852 container được thông quan trong giai đoạn từ cuối tháng 10/2025 đến đầu tháng 2/2026.

tôm đông lạnh
• 00:00 17/02/2026

Tôm Việt giữ thị phần Mỹ bằng cách nào?

Mỹ chiếm khoảng 20% tổng kim ngạch xuất khẩu tôm của Việt Nam mỗi năm, đưa nước ta vào nhóm ba nhà cung cấp tôm nước ấm lớn nhất tại thị trường này. Vì vậy, bất kỳ biến động nào tại Mỹ cũng tác động trực tiếp đến toàn ngành tôm Việt.

Xuất khẩu Mỹ và Việt Nam
• 10:33 12/02/2026

Công nghệ nuôi cá trên cạn

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp và nguồn lợi thủy sản tự nhiên đang chạm ngưỡng giới hạn, áp lực lên các dòng sông và vùng biển ngày càng lớn.

Nuôi cá
• 11:54 19/01/2026

MMPA: Rào cản mới đe dọa thủy sản Việt tại Mỹ

Từ ngày 1/1/2026, Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú ở biển (MMPA) của Hoa Kỳ chính thức có hiệu lực đối với hàng hóa nhập khẩu.

Tôm
• 14:53 18/01/2026

Tại sao ao nuôi nên dùng đèn UV thay vì thuốc tím hoặc Chlorine?

Xử lý nước là bước bắt buộc trong nuôi tôm. Từ trước đến nay, Chlorine và thuốc tím (KMnO₄) là lựa chọn phổ biến vì giá rẻ và tác dụng nhanh. Tuy nhiên, khi mật độ nuôi ngày càng cao và yêu cầu an toàn sinh học khắt khe hơn, việc phụ thuộc vào hóa chất đang bộc lộ nhiều rủi ro.

ao nuôi
• 17:57 25/02/2026

Chính thức mở cổng đăng ký trước Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 kết nối toàn bộ ngành thủy sản

Trong bối cảnh ngành thủy sản Việt Nam đang đứng trước những cơ hội mới về thị trường, công nghệ và phát triển bền vững, nhu cầu tìm kiếm giải pháp toàn diện, từ con giống, dinh dưỡng, công nghệ nuôi, chế biến đến xuất khẩu,trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Nhằm tạo ra một nền tảng kết nối chiến lược cho cộng đồng doanh nghiệp, chuyên gia và người nuôi, VietShrimp Asia 2026 lần đầu tiên tổ chức cùng Aquaculture Vietnam 2026 tạo nên kỳ triển lãm với quy mô mở rộng, toàn diện, quốc tế hơn bao giờ hết.

Vietshrimp
• 17:57 25/02/2026

Ngành nuôi tôm Việt Nam trong bối cảnh biến đổi khí hậu

Trong nhiều năm, nuôi tôm được xem là một trong những ngành nông nghiệp có tốc độ tăng trưởng nhanh và đóng góp lớn cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Tuy nhiên, bối cảnh khí hậu hiện nay đang đặt ngành này trước một thực tế khác: rủi ro không còn mang tính mùa vụ, mà đang chuyển thành rủi ro cấu trúc.

tôm
• 17:57 25/02/2026

Sai lầm thường gặp khi phơi đáy ao

Trong nuôi trồng thủy sản, công đoạn phơi đáy ao sau mỗi vụ nuôi được xem là bước làm mới môi trường, giúp loại bỏ mầm bệnh và tạo nền tảng cho vụ nuôi tiếp theo. Tuy nhiên, nhiều hộ nuôi vẫn mắc phải những sai lầm cơ bản, khiến hiệu quả xử lý giảm sút, thậm chí gây thiệt hại lớn.

đáy ao nuôi
• 17:57 25/02/2026

Vôi nông nghiệp và vôi công nghiệp: Khác nhau ở đâu và vì sao không nên dùng lẫn?

Vôi là vật tư quen thuộc trong nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản, nhưng việc nhầm lẫn giữa vôi nông nghiệp và vôi công nghiệp vẫn diễn ra phổ biến. Sử dụng sai loại không chỉ làm giảm hiệu quả cải tạo môi trường mà còn tiềm ẩn rủi ro cho cây trồng, vật nuôi.

vôi nuôi tôm
• 17:57 25/02/2026
Some text some message..