Bệnh do virus trên cua (Scylla spp.)

Cua bùn (Scylla spp.) là mặt hàng hải sản được giao dịch nhiều nhất ở các nước Châu Á. Có bốn loại virut: virus WSSV, virus hoại tử cơ, reovirus và baculovirus đã được báo cáo ở cua Scylla spp.

Bệnh do virus trên cua(Scylla spp.)
Scylla spp. Hình minh họa

Ngành nuôi các loài cua này đã được thực hiện trong nhiều thập kỷ ở nhiều nước châu Á (Kathirvel et al., 2004), chủ yếu phụ thuộc vào việc vỗ béo cua mềm hoặc cua nước. Đây là hình thức đơn giản nhất của thực tiễn nuôi trồng thủy sản, nơi mà những con vật bị giam giữ trong một khoảng thời gian ngắn để tăng cường các thuộc tính có thể bán được. Hình thức hình thức nuôi này bây giờ tạo cơ sở cho một ngành công nghiệp thủy sản nhỏ nhưng sôi động ở các nước Đông Nam Á. Ở Ấn Độ, nuôi cua biển đang trở thành động lực thúc đẩy sự đa dạng hóa nuôi trồng thủy sản ven biển (Kathirvel, 1993, Marichamy, 1996, Marichamy và Rajapackiam, 2001; Patterson và Samuel, 2005; Sakthivel and Francis, 2006). 

Các loài cua, điều quan trọng là phải xem xét tác động của bệnh như là động lực gây chết đối với chúng trong điều kiện được chăm sóc và hoang dã để đảm bảo sự bền vững lâu dài của nguồn tài nguyên này. Vì vậy, sự hiểu biết tốt hơn về mầm bệnh của cua bùn là rất quan trọng. Trong bối cảnh này, việc tổng hợp hiện nay là một cái nhìn tổng thể về các bệnh tiềm ẩn xảy ra ở cua bùn Scylla spp. Đặc biệt là các lại mầm bệnh virus gây tỷ lệ tử vong rất cao, thiệt hại lớn và rất khó điều trị.

Biết bốn loại virut, như virus WSSV, virus hoại tử cơ, reovirus và baculovirus đã được báo cáo ở cua Scylla spp. Hầu hết các bệnh do nhiễm virus ở cua bùn đều liên quan đến WSSV từ tự nhiên và cua bùn bị nhiễm thực nghiệm (Otta và cộng sự, 1999, Rajendran và cộng sự, 1999, He et al, 2003, Sahul Hameed và cộng sự, 2003). Một nghiên cứu ở Thái Lan cho thấy rằng cua nuôi (S. serrata) và các loài cua hoang dã khác (ví dụ: Uca vocans, Sesarma mederi) có thể bị nhiễm virut hội chứng Taura (TSV) thực nghiệm bằng cách tiêm và bằng cách cho ăn tôm nhiễm bệnh do TSV , và các nhiễm trùng kết quả có thể tồn tại đến 50 ngày và có thể hoạt động như những cá thể mang TSV và có thể gây nguy cơ tiềm ẩn đối với tôm nuôi (Kiatpathomchai và cộng sự, 2008). Tuy nhiên, các trường hợp nhiễm bệnh tự nhiên ở các loài cua hoang dã vẫn chưa được báo cáo. Nhiễm trùng thực nghiệm của các virus tôm khác như virus đầu vàng (YHV) ở các loài cua khác nhau bao gồm cả cua bùn cho thấy không có khả năng phát tán rộng  (Longyant và cộng sự, 2006).

+ Virus gây hội chứng đốm trắng (WSSV)

Các bùn là loài mang mầm bệnh và các gen của WSSV trong các cơ sở nuôi tôm (Lo và cộng sự, 1996) mà không hề có dấu hiệu nào cho biết cua bệnh. Nhiễm WSSV tự nhiên đã được tìm thấy ở những con bùn bị đánh bắt tự nhiên và nuôi ở các giai đoạn khác nhau ở nhiều nước thuộc vùng Asiatic

 WSSV đã được phát hiện ở 60% ấu trùng đáy của cua bùn, S. serrata cả trong điều kiện tự nhiên và thí nghiệm (Chen và cộng sự, 2000). Tại Ấn Độ, tỷ lệ tự nhiên của WSSV ở cua khoảng 5,06%, trong ao nuôi khoảng 30% (Poornima và cộng sự, 2008). 

Nhiễm WSSV có thể theo các con đường đường; Do sự truyền tải theo chiều dọc từ bố mẹ hoang dã hoặc thậm chí là sự truyền tải theo chiều ngang trong quá trình độc canh vì ao nuôi cá thường chứng kiến ​​sự có mặt của cua hoang dã bị nhiễm WSSV. Các nghiên cứu thực hiện trong phòng thí nghiệm của chúng tôi cho thấy rằng cua bùn (S. tranquebarica) có thể bị nhiễm WSSV bằng cách tiêm, cho ăn hoặc chung sống bằng tôm nhiễm bệnh WSSV hoặc ngược lại.

Đối với người nuôi tôm, điều quan trọng là phải xác nhận liệu những con bùn có phải là vật chứa của WSSV có thể truyền virus sang tôm nuôi hay không khi nuôi tôm hoặc nuôi ghép cua đang được áp dụng rộng rãi ở nhiều vùng nuôi tôm.

bệnh trên cua, bệnh WSSV trên cua, bệnh virus trên cua bùn

a)      Thể vùi WSSV trên mang cua.                       b) Mang cua bình thường

bệnh trên cua, bệnh WSSV trên cua, bệnh virus trên cua bùn

Thể vùi WSSV khi nhuộm H & E

bệnh trên cua, bệnh WSSV trên cua, bệnh virus trên cua bùn

Kết quả chẩn đoán WSSV trên cua bằng kỹ thuât PCR – 1000bp

+ Virus hoại tử cơ thịt

Song và cộng sự (2003) đã báo cáo một loại virus có đường kính 150 nm, trong bùn nuôi cấy gây ra một căn bệnh đặc trưng bởi hoại tử cơ ở Trung Quốc.

+ Reovirus

Reovirus, Reovirus trên cua, bệnh virus trên cua

Gần đây, một virus reovirus được gọi là boran bovovirus (MCRV) từ cua bùn S. serrata có dấu hiệu "bệnh ngủ", tử vong cao và tổn thất kinh tế nặng ở miền nam Trung Quốc. Đây là tế virus không được bao phủ bởi cytoplasmic (đường kính 70 nm) gây nhiễm các tế bào mô liên kết của gan tụy, mang và ruột trong cua bùn. Nhiễm trùng thực nghiệm với tỷ lệ tử vong 80-100% đã được quan sát thấy qua các đợt nhiễm bệnh khác nhau (Weng et al., 2007). Một phương pháp phát hiện RT-PCR để chẩn đoán MCRV đã được phát triển và có thể được phát hiện trong tất cả các mô ở giai đoạn tiến triển của bệnh (Guo và cộng sự, 2008).

+ Baculovirus

Baculovirus, Baculovirus trên cua, bệnh virus trên cua

Một số trường hợp nhiễm Baculovirus ở nội tạng trong mô gan tụy của những con bùn chưa trưởng thành (S. serrata) mà không có biểu hiện lâm sàng nhiều đã được ghi nhận từ vùng phía bắc của Úc (Anderson và Prior, 1992; Humphrey et. Al, 2009). Sự nhiễm bệnh được báo cáo là chịu nhiệt đối với tôm penaeid cho thấy rằng Baculovirus ở cua bùn không có khả năng gây bệnh cho các loài giáp xác khac. Việc nhiễm Baculovirus cua cua bùn chưa được ghi nhận từ Ấn Độ. 

Biện pháp hạn chế bênh do virus trên cua

1. Trước khi thả nên sát trùng bằng dung dịch formaline 20 – 30 ppm hoặc sunphát đồng 2 – 4 ppm trong vòng 20 – 30 phút. Có thể dùng thuốc phun vào ao trong thời gian kể từ lúc bắt đầu thả nuôi, nồng độ thuốc thấp hơn 7 – 10 ppm so với nồng độ tắm cho cua.

2. Chỉ nên dùng với ao nhỏ, mật độ nuôi cao.

3. Để phòng các mầm bệnh trong thức ăn, nhất là thức ăn tươi sống, ta có thể khử trùng thức ăn trước khi cho cua ăn. Thức ăn rửa sạch ngâm trong thuốc tím nồng độ 5 – 10 ppm trong 20 – 30 phút. Rửa lại bằng nước sạch rồi cho cua ăn. Tốt nhất nên cho cua ăn thức ăn được nấu chín.

Đăng ngày 16/08/2017
TRỊ THỦY
Dịch bệnh

Ghẹ vuông chắc thịt không thua ghẹ biển!

Nếu có dịp về Năm Căn, Ngọc Hiển, Ðầm Dơi, ngoài tôm, cua, cá, sò…. thì đừng quên thưởng thức đặc sản ghẹ vuông. Ghẹ vuông chắc thịt, ngon nên được nhiều người dân địa phương, du khách cũng như thị trường tiêu thụ ưa chuộng.

Ghẹ vuông
• 11:58 07/06/2021

Ảnh đẹp thủy sản: Món ăn mang đậm nét đồng quê Việt

Ảnh đẹp thủy sản hôm nay lại mang chúng ta đến gần hơn với những món ăn gắn liền của tuổi thơ qua các nhìn ảnh vô cùng đẹp đẽ, những món ăn mà đã gắn liền với biết bao thế hệ.

Cua đồng.
• 19:49 28/05/2021

Ảnh đẹp: Loài hoa của miền sông nước

Miền Tây không chỉ có sông nước mênh mông mà cảnh sắc lại hữu tình. Kết hợp từ những loài hoa tím hồng rực rỡ hòa quyện tạo nên màu sắc của đồng bằng. Đi đâu chúng ta cũng có thể bắt gặp dễ dàng các loài hoa ấy.

Hoa sen.
• 12:13 24/05/2021

Nhật ký về quê

Quê hương là chùm khế ngọt, dù bạn có đi xa bao lâu thì quê hương cũng luôn mở vòng tay chào đón bạn quay trở về, nếu có một ngày bản thân cảm thấy mệt mỏi ở chốn sài gòn nhộn nhịp thì hãy tạm gác mọi chuyện về quê một chuyến nhé!

Tôm càng xanh.
• 13:44 20/05/2021

Ba việc người nuôi cần làm để cứu đàn cá rô phi khỏi bệnh TiLV

Virus TiLV là nỗi ám ảnh lớn nhất của nghề nuôi cá rô phi với tỷ lệ tử vong lên tới 90%. Do chưa có thuốc đặc trị, sự sống còn của đàn cá phụ thuộc hoàn toàn vào chiến lược phòng thủ chủ động. Dưới đây là ba hành động cấp bách và những nguyên tắc bất di bất dịch để bảo vệ đàn cá trước loại virus nguy hiểm này.

Cá rô phi
• 12:11 29/01/2026

Cách xử lý khi tôm bị đóng rong và bám bẩn đuôi trong ao nuôi cũ

Trong những cái ao đã nuôi qua nhiều năm, lớp bùn thải tích tụ dưới đáy chính là nguyên nhân chính khiến tôm dễ bị đóng rong hoặc bám bẩn ở phần đuôi.

Tôm
• 13:36 15/01/2026

Biện pháp phòng và trị một số bệnh thường gặp trên cá rô phi

Cá rô phi là đối tượng nuôi chủ lực mang lại thu nhập ổn định cho nông dân. Tuy nhiên, việc nuôi thâm canh mật độ cao và ô nhiễm nguồn nước đang khiến dịch bệnh bùng phát mạnh. Nắm vững kiến thức về các bệnh thường gặp là yêu cầu bắt buộc đối với người nuôi chuyên nghiệp.

Cá rô phi
• 09:00 14/01/2026

Người nuôi cần làm gì để kiểm soát bệnh EHP hiệu quả?

Bệnh vi bào tử trùng (EHP) không phải là dịch bệnh gây chết hàng loạt như đốm trắng, nhưng nó là một "kẻ cắp thầm lặng" đang gây thiệt hại kinh tế nặng nề cho người nuôi tôm. Nó không giết tôm, nhưng nó "đánh cắp" sự tăng trưởng, khiến tôm còi cọc và làm giảm giá trị thương phẩm.

Tôm bệnh
• 09:00 26/12/2025

Phụ thu 10% và những điều chỉnh tức thời của thị trường nhập khẩu thủy sản tại Hoa Kỳ

Chính sách phụ thu nhập khẩu 10% của Hoa Kỳ đang tạo ra nhiều biến động đối với thị trường thủy sản toàn cầu, buộc các nhà nhập khẩu phải nhanh chóng điều chỉnh chiến lược kinh doanh, chuỗi cung ứng và cấu trúc chi phí. Diễn biến này được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong năm 2026.

chế biến thủy sản
• 04:02 17/03/2026

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời cử tri TP.HCM về giải pháp ngăn thực phẩm bẩn

Trước lo ngại về tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, thủy sản và thực phẩm không rõ nguồn gốc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách, tăng cường hậu kiểm và xử lý nghiêm vi phạm để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

cá
• 04:02 17/03/2026

Làm Thế Nào Để Một Trang Trại Cá Có Thể Kiếm Được Lợi Nhuận?

Lợi nhuận trong nuôi cá không đến từ việc cắt giảm chi phí bằng mọi giá, mà đến từ khả năng tối ưu biên lợi nhuận trên mỗi kilogram cá bán ra. Điều này phụ thuộc vào ba yếu tố cốt lõi: lựa chọn loài nuôi, phương thức nuôi và chiến lược thức ăn.

• 04:02 17/03/2026

Xung Đột Trung Đông Leo Thang: Chuỗi Cung Ứng Thủy Sản Việt Nam Đối Mặt Rủi Ro Lớn

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP), Trung Đông đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng đáng chú ý của thủy sản Việt Nam.

cảng
• 04:02 17/03/2026

Chuyển giao công nghệ tạo giống tôm kháng bệnh (SPR)

Việc chuyển giao thành công kỹ thuật chọn giống kháng bệnh chính là chìa khóa giải quyết triệt để rủi ro từ gốc rễ, thay vì thụ động chạy chữa bằng hóa chất như trước đây.

tôm
• 04:02 17/03/2026
Some text some message..