Công nghệ sử dụng ánh sáng kiểm tra chất lượng cá

Theo Nofima, một đồng hồ đo ánh sáng tiên tiến có thể cách mạng hóa việc chế biến cá bằng cách cải thiện việc sử dụng cá và khả năng sinh lời của các công ty đánh bắt và nuôi trồng thuỷ sản.

Công nghệ sử dụng ánh sáng kiểm tra chất lượng cá
Công nghệ sử dụng ánh sáng kiểm tra chất lượng cá. Ảnh: Audun Iversen © Nofima

Nofima đã nghiên cứu việc sử dụng quang phổ, thông qua dự án Spectec, để cải tiến và phát triển các phương pháp đo nhanh, mới và tốt hơn bằng cách sử dụng ánh sáng.

"Chúng tôi đã làm việc trong nhiều năm để phát triển một phương pháp hiệu quả để xác định chất lượng có thể được sử dụng trên cả cá thịt trắng và cá thịt đỏ, như cá hồi. Hiện tại, chúng tôi đã đạt được kết quả bước đầu và chúng tôi hy vọng sẽ khởi động một máy phân loại nguyên mẫu để đưa vào sử dụng trong khoảng một năm tới”, nhà khoa học cấp cao Karsten Heia cho biết.

Quang phổ là một phương pháp đo bằng ánh sáng. Ánh sáng được truyền qua cá và các nhà khoa học sẽ tính toán lượng máu trong cơ cá, dựa trên lượng ánh sáng phản xạ trở lại. Có nhiều yếu tố bên trong cá hấp thụ ánh sáng và có thể xác định được lượng ánh sáng bị mất do máu.


Tương tự, nó cũng hữu ích đối với các nhà sản xuất cá thịt đỏ để có thể biết được hàm lượng chất béo của các miếng philê và liệu chúng có chứa melanin - mà quang phổ có thể bao phủ.

Ánh sáng có thể đo lượng máu trên cá mà không cần cắt chúng. 30-40% cá được thu hoạch có tỷ lệ máu dư trong cơ của chúng và bằng cách xác định chất lượng cá ở giai đoạn đầu của dây chuyền sản xuất sẽ đảm bảo mang lại lợi nhuận tối đa từ mỗi con cá. Heia giải thích: "Sẽ rất tốn kém khi gửi những con cá chất lượng kém để lọc lấy phile mà chỉ để khám phá ra chất lượng thịt cá như thế nào”.

Nhu cầu người tiêu dùng

Người tiêu dùng mong đợi cá thịt trắng chất lượng cao sẽ có màu trắng. Một miếng phi-lê màu hồng hoặc đỏ có nghĩa là quá nhiều máu đã xâm nhập vào cơ. Điều này thường xảy ra do căng thẳng hoặc thương tích trong quá trình đánh bắt hoặc xử lý chậm trên tàu. Hoặc phải cắt bỏ máu trong miếng phi-lê hoặc phi-lê phải được sắp xếp cho mục đích sử dụng khác, kém hiệu quả hơn. Cả hai đều đòi hỏi các nguồn lực bổ sung, làm cho sản xuất tốn kém hơn và giảm lợi nhuận.

"Máu trong phi-lê thực sự chỉ là vấn đề thẩm mỹ. Cá có cùng vị như nhau, nhưng người tiêu dùng không muốn trả nhiều tiền cho nó. Do đó, cá có máu trong cơ của chúng phù hợp nhất cho sản xuất cá muối hoặc sử dụng trong các sản phẩm chiên. Nếu chất lượng có thể dễ dàng được xác định trước khi cá được đưa vào dây chuyền lọc phi-lê, cá có thể được chế biến trên cơ sở giá mà nó có thể được đưa ra thị trường. Hệ thống này cũng trao thưởng cho những ngư dân đánh bắt được những con cá chất lượng tốt", các nhà khoa học cho biết thêm.

Vấn đề đối với cá hồi

Cá thịt đỏ như cá hồi sẽ phức tạp hơn một chút, vì cả thịt lẫn máu đều đỏ, vì thế ở đây phương pháp này hoạt động tốt nhất trên phi-lê.

"Với cá đỏ, điều quan trọng là các nhà sản xuất phải biết chất lượng trước khi sản xuất thêm, vì những lý do tương tự như cá thịt trắng. Máu trong cơ sẽ oxy hóa và làm cho thịt ít hấp dẫn hơn. Ví dụ, nếu bạn làm cá hồi hun khói từ một miếng phi-lê chứa rất nhiều máu, sẽ có những chấm đen trong sản phẩm cuối cùng. Điều này thường không được phát hiện cho đến khi bạn bắt đầu xắt nhỏ cá hồi. Nói cách khác, bạn sẽ sản xuất được một sản phẩm mà bạn không thể bán với giá tốt hơn, mặc dù bạn đã sử dụng chính xác các nguồn lực để sản xuất nó như những sản phẩm bạn có thể bán với giá bình thường", Heia nói.  

Trước đây, các nhà sản xuất đã giải quyết vấn đề này bằng cách mua thêm 20-25% nguyên liệu thô hơn mức cần thiết vì họ biết rằng một tỷ lệ nhất định sẽ phải bán với giá thấp hơn. Với quang phổ, họ có thể xác định được chất lượng của miếng phi-lê trước khi chúng bắt đầu được hun khói hoặc xử lý.  

Nâng cao chất lượng cá đánh bắt

 "Phương pháp này cũng có thể được sử dụng để nâng cao chất lượng cá đánh bắt tự nhiên trong ngành khai thác thủy sản nói chung. Sử dụng phương pháp này, có thể phân loại cá sau khi đánh bắt có quá nhiều máu trong cơ, có nghĩa là những ngư dân có khả năng đánh bắt chất lượng tốt có thể được hưởng lợi. Nếu ngành khai thác thủy sản chỉ nhận được nguyên liệu tốt, sản xuất có thể hiệu quả hơn với các sản phẩm chất lượng cao hơn", Heia nói.


Dự án đã bước vào một giai đoạn mới, nơi các nhà cung cấp thiết bị Maritech và Lillebakk Engineering, nhà cung cấp máy ảnh siêu phẳng Norsk Elektro Optikk, cũng như đại diện của ngành công nghiệp cá thịt trắng Havfisk AS và Leroy Seafoods đã hợp tác với Nofima để biến phương pháp này thành sản phẩm thương mại vào giữa năm 2019.

Mard.gov.vn
Đăng ngày 06/03/2018
H.T Theo Thefishsite
Khoa học

Ảnh hưởng của nhiệt độ lên tỉ lệ giới tính ấu trùng tôm sú

Ở tôm sú, con cái lớn nhanh và có kích thước lớn hơn con đực. Tác động của nhiệt độ có thể làm tăng đáng kể sự biểu hiện của các gen xác định giới tính, giúp cải thiện tỷ lệ giới tính như mong muốn trong đàn.

tôm sú
• 16:28 23/09/2021

Trung Quốc chuyển sang nuôi tôm sú vì giá cao

Người nuôi tôm ở Trung Quốc đang chuyển sang nuôi tôm sú nhiều hơn do giá tốt hơn, theo Chủ tịch Hiệp hội Thủy sản lớn nhất của Trung Quốc.

tôm sú
• 18:44 17/08/2021

Nuôi tôm thâm canh bổ sung thức ăn tươi sống

Thử nghiệm nuôi tôm sú bằng tảo lục sợi (Chaetomorpha sp.) và ốc (Stenothyra sp.) cho thấy cải thiện tăng trưởng, nâng cao năng suất và tăng cường hấp thu, chuyển hóa thức ăn nhân tạo góp phần giảm chi phí sản xuất cho người nuôi.

ốc cho tôm ăn
• 17:12 28/07/2021

Hiệu quả từ nuôi tôm kết hợp thả cá rô phi xử lý nguồn nước

Hiện nay, nuôi tôm kết hợp cá rô phi xử lý nước ở ấp Vĩnh Điền (xã Long Điền Đông, huyện Đông Hải) được xem là mô hình cho hiệu quả kinh tế cao.

Cá rô phi
• 10:23 19/07/2021

Công nghệ Camera dưới nước

Trong nuôi tôm thâm canh, môi trường nước đục khiến người nuôi khó quan sát thực tế đáy ao. Suốt thời gian dài, các quyết định quản lý quan trọng đều phải dựa vào kinh nghiệm hoặc canh nhá thủ công, dẫn đến độ trễ lớn và thiếu tính chính xác.

Ao tôm
• 12:07 29/01/2026

Mắt tôm tít: Cảm hứng chế tạo camera phát hiện ung thư

Không chỉ sở hữu cú đấm trứ danh, loài tôm tít còn mang trên mình hệ thống thị giác phức tạp nhất hành tinh. Chính khả năng nhìn thấy những tín hiệu ánh sáng vô hình của chúng đã gợi mở cho các nhà khoa học chế tạo loại camera phẫu thuật siêu nhỏ, giúp phát hiện tế bào ung thư với độ chính xác cao.

Tôm tít
• 11:22 27/01/2026

Công nghệ giám sát chất lượng thủy sản bán lẻ

Năm 2026, các hệ thống bán lẻ hiện đại thực hiện vai trò giám sát kỹ thuật trực tiếp thông qua việc tích hợp dữ liệu thời gian thực. Sự kết hợp giữa IoT, Blockchain và công nghệ cảm biến đã thiết lập nên các hàng rào kiểm soát khắt khe nhằm đảm bảo an toàn thực phẩm và khẳng định vị thế của nhà cung cấp trong chuỗi giá trị thủy sản.

Thuỷ sản
• 10:52 26/01/2026

Mô hình CTU-RAS quy mô nông hộ - Giải pháp cho ngành tôm

Nuôi siêu thâm canh tôm thẻ chân trắng đã từng bước khẳng định vị thế trong ngành hàng tôm của Việt Nam, không ngừng gia tăng về diện tích nuôi và sản lượng nuôi.

Tôm
• 08:00 04/11/2025

Thống nhất dữ liệu – chìa khóa mở đường cho thủy sản Việt Nam ra biển lớn

Ngành thủy sản Việt Nam không thiếu tàu lớn, không thiếu chính sách, cũng không thiếu quyết tâm từ Trung ương đến địa phương. Thế nhưng, sau nhiều năm nỗ lực, hành trình gỡ “thẻ vàng” IUU vẫn còn lắm chông gai. Ngư dân ra khơi vẫn thấp thỏm vì thủ tục, vì tín hiệu giám sát, vì những án phạt có thể ập đến bất cứ lúc nào.

tàu cá
• 17:26 09/02/2026

Cách phân biệt tôm nuôi và tôm tự nhiên

Tôm là món ăn quen thuộc trong bữa cơm gia đình Việt, không chỉ ngon mà còn giàu dinh dưỡng như canxi, sắt, photpho và nhiều vitamin cần thiết cho cơ thể. Tuy nhiên, trên thị trường hiện nay có rất nhiều loại tôm với hình dáng khá giống nhau, khiến không ít người tiêu dùng khó phân biệt đâu là tôm nuôi, đâu là tôm tự nhiên.

tôm
• 17:26 09/02/2026

Những nguyên tắc nền tảng trong nuôi tôm

Nuôi tôm không phải là việc dễ dàng – nhưng việc thực hiện đúng các bước căn bản có thể giúp ao nuôi của bạn đạt năng suất cao và sạch bệnh.

tôm
• 17:26 09/02/2026

Kytos mở ra bước đột phá trong kiểm soát bệnh vi bào tử trên tôm

Kytos vừa chính thức ra mắt chỉ thị EHP – nền tảng thuật toán đầu tiên trong lĩnh vực quản lý vi sinh, cho phép người nuôi tôm phát hiện và kiểm soát nguy cơ nhiễm EHP với độ chính xác cao và tốc độ gần như tức thời.

kytos
• 17:26 09/02/2026

Xuất khẩu thủy sản Hoa Kỳ gặp khó vì vướng thủ tục COA

Từ đầu năm 2026, nhiều doanh nghiệp thủy sản Việt Nam gặp trở ngại khi xin cấp giấy chứng nhận COA để xuất khẩu sang Hoa Kỳ. Việc triển khai chưa đồng bộ tại các địa phương khiến hàng loạt lô hàng bị chậm thông quan, buộc cơ quan quản lý phải vào cuộc tháo gỡ.

chung nhan COA
• 17:26 09/02/2026
Some text some message..