Độc tố từ nấm ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng vi sinh

Việc sử dụng chế phẩm vi sinh là giải pháp sinh học hiệu quả trong nuôi tôm hiện đại, giúp ổn định môi trường và hạn chế vi khuẩn gây bệnh. Tuy nhiên, sự xuất hiện của nấm, đặc biệt là độc tố do chúng tiết ra, khiến việc xử lý trở nên khó khăn. Những độc tố này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe tôm mà còn tác động đến hệ sinh thái ao nuôi, làm suy giảm hiệu quả của vi sinh trong quản lý và phòng bệnh.

Tôm thẻ chân trắng
Nấm có tốc độ lây lan nhanh, hàm lượng độc tố cao và gây hại nghiêm trọng đến sức khỏe tôm

Nguyên nhân nấm xuất hiện

Ao dư chất hữu cơ, thức ăn thừa, chất thải của tôm và các vi sinh vật khác.

Ao tôm thiếu oxy, nhiều khí độc như: amoni, nitrit, nitrat, sunfua, metan,…

Ao tôm có nhiệt độ thấp, độ pH không ổn định, độ mặn thay đổi thất thường.

Ao tôm bị nhiễm các loài vi khuẩn, vi bào tử, ký sinh trùng, động vật nguyên sinh gây bệnh cho tôm.

Những vùng nuôi có độ mặn cao, ao nuôi bị sụp tảo

Độc tố nấm gây hậu quả gì?

Nhóm độc tố nấm mốc (Mycotoxins) là các hợp chất độc hại được sản sinh tự nhiên bởi một số loại nấm mốc. Một loài nấm mốc có thể sản sinh nhiều mycotoxin khác nhau, và một số loài có thể sản sinh cùng 1 loại mycotoxin. Nhóm độc tố này có thể gây:

- Tổn thương tế bào gan tôm: Biểu hiện chung là gan chuyển thành màu vàng tươi, mật sưng sau đó gan cũng sưng phồng lên, xuất hiện những đốt hoại tử màu trắng. Cuối cùng, vì gan quá yếu nên các chủng vi khuẩn có hại (nhóm Vibrio cơ hội) sẽ tấn công vào gan và làm cho gan trở nên bở (dễ bị bể).

- Tổn thương hệ tiêu hóa: Mycotoxins tấn công vào đường ruột, làm tế bào niêm mạc chết đi, làm giảm khả năng hấp thu dinh dưỡng của tôm, các enzyme tiêu hóa (như lipase và amylase) bị biến đổi, khiến đường ruột tôm yếu đi.

- Giảm sức đề kháng: ức chế sự tổng hợp của những protein cần thiết và rất quan trọng liên quan đến chức năng của hệ miễn dịch, từ đó làm suy giảm hệ thống miễn dịch một cách mạnh mẽ. Mycotoxins còn tấn công và làm giảm đi số lượng bạch cầu và hồng cầu của tôm, khiến toàn bộ hệ thống phòng bệnh của tôm bị tổn thương nghiêm trọng.

Hiệu quả sử dụng vi sinh có thể bị ảnh hưởng bởi độc tố từ nấm 

Độc tố nấm ảnh hưởng hiệu quả sử dụng vi sinh

Khi nấm làm tổ sẽ trở thành nơi trú ngụ của nhiều loài vi khuẩn, ký sinh trùng gây hại cho tôm. Đồng thời độc tố nấm cũng làm giảm hiệu quả sử dụng thuốc, hoá chất và men vi sinh, bởi khi nấm phát triển diện rộng trong ao, độc tố của chúng sẽ làm môi trường nước ô nhiễm. Hệ sinh thái ao bị thay đổi dẫn đến việc theo dõi các chỉ số chất lượng nước và sức khỏe tôm cũng trở nên khó khăn. 

Bên cạnh đó, việc các thông số môi trường như pH, hàm lượng oxy hòa tan, nhiệt độ bị thay đổi do tác động của độc tố từ nấm sẽ gây bất lợi cho hoạt động sử dụng vi sinh. Vi sinh vật chỉ hoạt động tốt trong môi trường nước có các yếu tố như pH, nhiệt độ, và oxy hòa tan ở mức phù hợp. Ví dụ, nhiều loại vi sinh hoạt động tốt nhất ở pH từ 6,5 đến 8,5 và nhiệt độ từ 25°C đến 30°C. 

Nếu môi trường ao nuôi không đạt các điều kiện này, vi sinh sẽ hoạt động kém hiệu quả hoặc thậm chí bị tiêu diệt. Do đó, người nuôi cần thường xuyên kiểm tra và điều chỉnh các yếu tố này để tạo điều kiện thuận lợi cho vi sinh phát triển.

Biện pháp phòng ngừa 

Đối với ao chưa có tôm: Cần cải tạo và làm sạch ao thật kỹ trước vụ nuôi. Tất cả các dụng cụ hay thiết bị dung trong nuôi tôm bị nhiễm nấm từ vụ trước phải được xử lý sạch sẽ bằng các hóa chất chuyên dụng.

Đối với ao có tôm: Đối với ao nuôi đang có tôm phải đặc biệt lưu ý khi dùng biện pháp cơ học như chà, tẩy các cá thể nấm, vì khi làm việc này có thể vô tình làm cho các bào tử nấm phát tán mạnh hơn và các cá thể nấm khi bị chà bong tróc ra sẽ phát sinh độc tố khi tôm ăn phải. Bổ sung liên tục men tiêu hóa cho tôm nhằm củng cố hệ thống tiêu hóa của tôm. Kiểm soát lượng thức ăn cho ăn (tránh cho ăn gần bờ).

Nâng cao độ đục hoặc mực nước nhằm làm giảm ánh sáng, ngăn cản sự quang hợp của nấm sẽ làm nấm chết. Luôn giữ màu nước ổn định trong ao. Tăng cường sục khí, chạy quạt trong điều kiện thời tiết thay đổi. Cách ly những dụng cụ bị nhiễm nấm.

Đăng ngày 20/05/2025
Nhất Linh @nhat-linh
Nuôi trồng

FLOCponics: Sự tích hợp hoàn hảo của công nghệ biofloc và cây thủy canh

FLOCponics là một loại Aquaponics thay thế tích hợp công nghệ biofloc (BFT) với sản xuất cây trồng không sử dụng đất.

flocponics
• 15:51 07/03/2022

Mô hình nuôi ba ba lãi 300 triệu đồng/năm

Mô hình nuôi ba ba của ông Lương Thành Kỷ, ở thị trấn Búng Tàu, huyện Phụng Hiệp. Qua 14 năm phát triển, đến nay đàn ba ba sinh sản của ông Kỷ đã phát triển hơn 1.500 con, mỗi năm xuất bán ra thị trường từ 8.000-10.000 con giống, trừ hết các khoản chi phí, lợi nhuận gần 300 triệu đồng/năm.

Ba ba.
• 09:38 14/06/2021

Kinh tế ổn định nhờ nuôi ba ba sinh sản

Hơn 20 năm nuôi ba ba sinh sản, anh Nguyễn Đức Lợi, ấp Phước Thọ B, xã Mỹ Phước, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng có cuộc sống khấm khá. Gắn bó lâu năm với con ba ba một phần cũng vì sự yêu thích loài vật này, ba ba lại dễ nuôi, nhẹ công chăm sóc, thị trường tiêu thụ tốt, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình anh.

• 15:40 03/03/2021

Thu trăm triệu đồng mỗi năm từ nuôi ba ba

Nuôi ba ba gai là một công việc đòi hỏi phải có nguồn vốn lớn và kỹ thuật cao. Nhưng bằng ý chí, nghị lực, sự đam mê tận tụy với công việc cùng với áp dụng các kiến thức khoa học kỹ thuật mà ông Phạm Tất Đạt ở xã Yên Bình, thành phố Tam Điệp đã thành công, vươn lên trở thành triệu phú.

kỹ thuật sản xuất giống baba
• 10:00 30/05/2017

10 chuyển dịch quan trọng nhất trong ngành Dinh dưỡng thủy sản

Sự chuyển dịch thần tốc của ngành thủy dản không chỉ là câu chuyện về giá thành, mà là cuộc cách mạng về công nghệ và tính bền vững. Ngành dinh dưỡng, thức ăn thủy sản cũng đang chứng kiến những bước chuyển mình mạnh mẽ chưa từng có.

• 09:00 25/02/2026

Tại sao ao nuôi nên dùng đèn UV thay vì thuốc tím hoặc Chlorine?

Xử lý nước là bước bắt buộc trong nuôi tôm. Từ trước đến nay, Chlorine và thuốc tím (KMnO₄) là lựa chọn phổ biến vì giá rẻ và tác dụng nhanh. Tuy nhiên, khi mật độ nuôi ngày càng cao và yêu cầu an toàn sinh học khắt khe hơn, việc phụ thuộc vào hóa chất đang bộc lộ nhiều rủi ro.

ao nuôi
• 15:00 24/02/2026

Sai lầm thường gặp khi phơi đáy ao

Trong nuôi trồng thủy sản, công đoạn phơi đáy ao sau mỗi vụ nuôi được xem là bước làm mới môi trường, giúp loại bỏ mầm bệnh và tạo nền tảng cho vụ nuôi tiếp theo. Tuy nhiên, nhiều hộ nuôi vẫn mắc phải những sai lầm cơ bản, khiến hiệu quả xử lý giảm sút, thậm chí gây thiệt hại lớn.

đáy ao nuôi
• 12:00 23/02/2026

Nuôi tôm Việt Nam giữa vòng xoáy ô nhiễm – kháng sinh

Ngành tôm Việt Nam đang đứng trước ngã ba đường: tiếp tục mở rộng diện tích nuôi để đánh đổi rừng ngập mặn và lạm dụng kháng sinh, hay chuyển mình sang mô hình thâm canh công nghệ cao bền vững? Câu trả lời sẽ quyết định vị thế của con tôm Việt trên bản đồ thế giới.

ao tôm
• 19:00 22/02/2026

Tại sao ao nuôi nên dùng đèn UV thay vì thuốc tím hoặc Chlorine?

Xử lý nước là bước bắt buộc trong nuôi tôm. Từ trước đến nay, Chlorine và thuốc tím (KMnO₄) là lựa chọn phổ biến vì giá rẻ và tác dụng nhanh. Tuy nhiên, khi mật độ nuôi ngày càng cao và yêu cầu an toàn sinh học khắt khe hơn, việc phụ thuộc vào hóa chất đang bộc lộ nhiều rủi ro.

ao nuôi
• 16:57 26/02/2026

Chính thức mở cổng đăng ký trước Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 kết nối toàn bộ ngành thủy sản

Trong bối cảnh ngành thủy sản Việt Nam đang đứng trước những cơ hội mới về thị trường, công nghệ và phát triển bền vững, nhu cầu tìm kiếm giải pháp toàn diện, từ con giống, dinh dưỡng, công nghệ nuôi, chế biến đến xuất khẩu,trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Nhằm tạo ra một nền tảng kết nối chiến lược cho cộng đồng doanh nghiệp, chuyên gia và người nuôi, VietShrimp Asia 2026 lần đầu tiên tổ chức cùng Aquaculture Vietnam 2026 tạo nên kỳ triển lãm với quy mô mở rộng, toàn diện, quốc tế hơn bao giờ hết.

Vietshrimp
• 16:57 26/02/2026

Ngành nuôi tôm Việt Nam trong bối cảnh biến đổi khí hậu

Trong nhiều năm, nuôi tôm được xem là một trong những ngành nông nghiệp có tốc độ tăng trưởng nhanh và đóng góp lớn cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Tuy nhiên, bối cảnh khí hậu hiện nay đang đặt ngành này trước một thực tế khác: rủi ro không còn mang tính mùa vụ, mà đang chuyển thành rủi ro cấu trúc.

tôm
• 16:57 26/02/2026

Sai lầm thường gặp khi phơi đáy ao

Trong nuôi trồng thủy sản, công đoạn phơi đáy ao sau mỗi vụ nuôi được xem là bước làm mới môi trường, giúp loại bỏ mầm bệnh và tạo nền tảng cho vụ nuôi tiếp theo. Tuy nhiên, nhiều hộ nuôi vẫn mắc phải những sai lầm cơ bản, khiến hiệu quả xử lý giảm sút, thậm chí gây thiệt hại lớn.

đáy ao nuôi
• 16:57 26/02/2026

Vôi nông nghiệp và vôi công nghiệp: Khác nhau ở đâu và vì sao không nên dùng lẫn?

Vôi là vật tư quen thuộc trong nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản, nhưng việc nhầm lẫn giữa vôi nông nghiệp và vôi công nghiệp vẫn diễn ra phổ biến. Sử dụng sai loại không chỉ làm giảm hiệu quả cải tạo môi trường mà còn tiềm ẩn rủi ro cho cây trồng, vật nuôi.

vôi nuôi tôm
• 16:57 26/02/2026
Some text some message..