Phát triển nghề cá có trách nhiệm và cấp chứng nhận khai thác bền vững (MSC)

1. Phát triển nghề cá có trách nhiệm

Nghề cá có trách nhiệm không chỉ giúp bảo vệ nguồn tài nguyên thủy sản mà còn đóng góp vào sự phát triển kinh tế của ngành thủy sản. Điều này bao gồm các nguyên tắc và phương pháp sau:

- Bảo vệ và duy trì nguồn lợi thủy sản: Nghề cá có trách nhiệm đảm bảo khai thác thủy sản với mức độ không vượt quá khả năng tái tạo tự nhiên của chúng, tránh tình trạng cạn kiệt nguồn lợi. Đảm bảo rằng các loài thủy sản không bị khai thác quá mức, đặc biệt là các loài có nguy cơ tuyệt chủng hoặc loài sinh sản chậm.

- Quản lý sinh thái biển bền vững: Các phương pháp khai thác phải đảm bảo không làm tổn hại đến hệ sinh thái biển, tránh việc khai thác vô tội vạ hoặc sử dụng các phương pháp gây hại cho môi trường biển như đánh bắt bằng chất nổ, chất độc, hoặc lưới cào sát đáy. Cần có các biện pháp để bảo vệ các loài không phải mục tiêu (bycatch) và các vùng sinh sản của thủy sản.

- Đảm bảo sự tham gia của cộng đồng và các bên liên quan: Ngành thủy sản cần có sự tham gia của các ngư dân, tổ chức nghề cá, cộng đồng địa phương, và các cơ quan chức năng để đảm bảo rằng các quyết định về quản lý tài nguyên biển được đưa ra một cách đồng thuận và có sự hợp tác.

- Tăng cường giám sát và kiểm tra: Việc áp dụng các hệ thống giám sát như VMS (Hệ thống giám sát tàu cá), GPS và các công nghệ cảm biến từ xa giúp theo dõi hoạt động khai thác và đảm bảo các quy định được tuân thủ. Các cuộc kiểm tra định kỳ và việc thu thập dữ liệu về số lượng và chất lượng thủy sản giúp đảm bảo rằng các phương pháp khai thác không gây hại cho môi trường.

- Khuyến khích việc áp dụng công nghệ tiên tiến: Việc sử dụng các công nghệ tiên tiến như drone, cảm biến từ xa, hoặc mô hình toán học và dự báo ngư trường có thể giúp ngư dân khai thác hiệu quả và bền vững mà không làm tổn hại đến hệ sinh thái.

2. Chứng nhận khai thác bền vững MSC

Chứng nhận MSC là một hệ thống chứng nhận quốc tế dành cho các sản phẩm thủy sản được khai thác bền vững. Đây là một sáng kiến toàn cầu nhằm thúc đẩy việc khai thác thủy sản có trách nhiệm, bảo vệ nguồn lợi và hệ sinh thái biển, đồng thời cung cấp cho người tiêu dùng các lựa chọn sản phẩm thủy sản bền vững.

Các phương pháp khai thác phải đảm bảo không làm tổn hại đến hệ sinh thái biển

Các tiêu chí chính của chứng nhận MSC:

- Quản lý nghề cá hiệu quả: Các nghề cá phải được quản lý bằng cách sử dụng các biện pháp khoa học và chính sách phù hợp để duy trì các loài thủy sản trong phạm vi sức chịu đựng của môi trường và đảm bảo rằng các loài thủy sản không bị khai thác quá mức. Các biện pháp quản lý phải bao gồm các giới hạn về sản lượng khai thác, các khu vực bảo vệ, và thời gian đánh bắt, cũng như việc kiểm soát các phương pháp khai thác và giám sát chặt chẽ.

- Bảo vệ hệ sinh thái và môi trường biển: Các hoạt động khai thác không được gây ra tổn hại cho các hệ sinh thái biển, đặc biệt là các khu vực sinh sản hoặc các loài thủy sản không phải mục tiêu (bycatch). Cần có các biện pháp để giảm thiểu tác động của việc khai thác đối với các loài không phải mục tiêu, bảo vệ các rạn san hô, cỏ biển và các hệ sinh thái quan trọng khác.

- Đảm bảo tính bền vững về xã hội và kinh tế: Ngành thủy sản cần đảm bảo các lợi ích kinh tế từ nghề cá được phân phối công bằng và đảm bảo lợi ích lâu dài cho cộng đồng ngư dân và các bên liên quan. Cộng đồng ngư dân phải được tham gia vào các quy trình ra quyết định và các biện pháp bảo vệ nghề cá phải phù hợp với điều kiện và nhu cầu phát triển kinh tế xã hội.

- Giám sát và xác minh độc lập: Việc chứng nhận MSC đòi hỏi các nghề cá phải chịu sự kiểm tra và giám sát độc lập từ các tổ chức chứng nhận. Các tổ chức này sẽ kiểm tra và xác minh rằng các hoạt động khai thác tuân thủ đầy đủ các tiêu chuẩn của MSC. Các ngư dân và các đơn vị khai thác cần thực hiện các biện pháp giám sát và báo cáo định kỳ về hoạt động khai thác và tác động đến môi trường.

Quy trình cấp chứng nhận MSC:

- Đánh giá Tiêu chuẩn MSC: Các nghề cá phải tiến hành đánh giá chi tiết các tiêu chuẩn MSC, bao gồm quản lý nghề cá, bảo vệ môi trường và tác động đối với hệ sinh thái.

- Chứng nhận độc lập: Sau khi đánh giá, một tổ chức chứng nhận độc lập sẽ thực hiện kiểm tra để xác định mức độ tuân thủ của nghề cá với các tiêu chuẩn MSC. Nếu đạt yêu cầu, nghề cá sẽ được cấp chứng nhận.

- Giám sát và duy trì chứng nhận: Các hoạt động khai thác phải tiếp tục duy trì chứng nhận MSC thông qua việc giám sát định kỳ và báo cáo. Mỗi năm, nghề cá phải chứng minh rằng họ vẫn đáp ứng các tiêu chuẩn của MSC.

- Cấp phép sử dụng nhãn MSC: Sau khi đạt chứng nhận, các sản phẩm thủy sản từ các nghề cá này có thể được cấp phép sử dụng nhãn MSC, giúp người tiêu dùng nhận diện và lựa chọn sản phẩm thủy sản bền vững.

Chứng nhận MSC mở ra cơ hội cho các sản phẩm thủy sản vào các thị trường quốc tế

3. Lợi ích của việc áp dụng chứng nhận MSC

- Bảo vệ môi trường và tài nguyên thủy sản: Chứng nhận MSC giúp bảo vệ các hệ sinh thái biển, giảm thiểu khai thác quá mức và giảm thiểu tác động tiêu cực đến các loài không phải mục tiêu (bycatch), đảm bảo sự bền vững của nghề cá.

- Tăng cường uy tín và thương hiệu cho ngư dân và doanh nghiệp thủy sản: Việc đạt được chứng nhận MSC giúp nâng cao uy tín của ngư dân và các nhà cung cấp thủy sản trong ngành, đồng thời tạo ra lợi thế cạnh tranh khi cung cấp sản phẩm cho các thị trường quốc tế.

- Tạo cơ hội xuất khẩu: Chứng nhận MSC mở ra cơ hội cho các sản phẩm thủy sản vào các thị trường quốc tế, đặc biệt là các thị trường yêu cầu tiêu chuẩn về sản phẩm bền vững, như EU, Mỹ, Nhật Bản.

- Nâng cao nhận thức của người tiêu dùng: Nhãn MSC giúp người tiêu dùng nhận diện và lựa chọn các sản phẩm thủy sản có nguồn gốc từ khai thác bền vững, qua đó thúc đẩy việc tiêu thụ các sản phẩm thân thiện với môi trường.

- Đảm bảo lợi ích lâu dài cho ngành thủy sản: Các phương pháp khai thác bền vững giúp bảo vệ nguồn lợi thủy sản, đảm bảo nguồn tài nguyên không bị cạn kiệt, đồng thời duy trì hoạt động nghề cá trong dài hạn.

Phát triển nghề cá có trách nhiệm và cấp chứng nhận khai thác bền vững (MSC) là chìa khóa để đảm bảo ngành thủy sản phát triển bền vững, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và hệ sinh thái biển. Chứng nhận MSC không chỉ mang lại lợi ích cho các ngư dân và các doanh nghiệp thủy sản mà còn giúp bảo vệ môi trường và đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng về các sản phẩm thủy sản an toàn và bền vững.