Đậm đà mắm đu đủ cá hố An Bằng

Trời bắt đầu chuyển mùa, cái nắng gay gắt dường như dịu lại, thỉnh thoảng buổi sáng thức dậy thấy cái sân ướt, rồi chợt mỉm cười bởi đêm qua ông trời đã lén đổ một cơn mưa.

Đậm đà mắm đu đủ cá hố An Bằng
Vị cay cay của ớt, bùi bùi của cá, và từng miếng đu đủ giòn rụm, thật khó mà cưỡng lại được

Chuyển mùa. Trời se se lành lạnh, bỗng nổi cơn thèm ăn chén cơm nóng với chén mắm cá hố làng An Bằng. Ngày xưa, khi ba tôi còn sống, ông rất thích loại mắm này, mỗi lần có dịp về An Bằng, kiểu gì ba tôi cũng đùm đùm, xách xách về mấy thẩu mắm để ăn dần.

Đợt ba tôi bệnh nặng nằm viện, mặc dù bác sĩ bảo phải kiêng ăn mặn nhưng ba cứ ao ước được ăn một chén cơm nóng với miếng mắm đu đủ cá hố đậm đà, giòn rụm. Nhưng, chưa kịp tới mùa mắm cá hố thì ba đã đi xa...

Mấy năm liền, tôi quay quắt nhớ ba và thèm được ăn miếng mắm cá hố làng An Bằng. Nhưng, từ Huế về An Bằng cũng khá xa, đặc biệt là tôi chưa từng theo ba đi xuống đó một lần nào nên có muốn ăn cũng đành chịu.

Vậy mà, trời xui đất khiến. Hàng xóm mới của tôi lại là người miền biển này, và tôi thỏa lòng mong ước nếm lại vị mắm ngày xưa bằng một chuyến đi về quê của người bạn hàng xóm.

Mắm đu đủ cá hố lạ lắm. Ở thành phố tôi chưa thấy bao giờ, cũng chẳng ai biết làm để bán mặc dù Huế là kinh đô của các loại mắm. Bạn tôi bảo, mắm đu đủ thì nhiều nhưng mắm đu đủ cá hố thì chỉ có dưới đó mới ngon, mới đúng vị mặn mòi của biển.

Để làm loại mắm này thật cũng chẳng hề dễ dàng gì. Vào mùa cá hố cũng là vào mùa mắm. Cá hố được người ta mua về, rửa sạch, để ráo rồi chuẩn bị cái thớt, cái dao chặt từng khúc tầm 1cm. Sau khi chặt xong, cắt riềng, muối, ớt bột, bột ngọt và một ít thính gạo vào trộn đều với cá rồi cho vào một cái lu. Khằn lại thật kỹ rồi đậy nắp lu, đợi mắm chín. Cùng lúc đó, chuẩn bị một ít ớt “cao sản” lặt bỏ cuốn, cho vào một hũ nước muối đã đun sôi để nguội để muối ớt.

Công đoạn chuẩn bị đu đủ cũng lắm công phu. Những quả đu đủ xanh được trồng ở miền cát biển dường như giòn hơn thì phải. Đu đủ xanh được gọt vỏ, cắt lát mỏng rồi để lên cái mủng gác lên mái nhà phơi nắng, đến khi miếng đu đủ heo héo, và cong queo lại là được. Mắm muốn ngon thì khâu phơi đu đủ là quan trọng nhất, phơi phải canh lúc đu đủ khô hết nước nhưng không phải kiểu khô rang, nếu đu đủ còn nước thì sau khi làm mắm sẽ bị mềm, không đạt tiêu chuẩn và không còn ngon nữa.

Đợi tầm hai mươi ngày đến một tháng, khi những miếng cá hố đã thành mắm, rịn ra cái thứ nước nhĩ màu đo đỏ, nếm thấy không có vị chua, chỉ vị mặn của muối, vị cay của ớt và ngọt của cá là được.

Sau đó, lấy một cái thau thiệt to, rửa đu đủ đã phơi khô để ráo, cho mắm cá hố vào thau, sau đó cho đu đủ vào, và cuối cùng là cho những trái ớt dầm vào. Trộn đều, nêm nếm gia vị cho vừa miệng là xong. Đóng thành thẩu đem ra chợ bán. Món mắm đu đủ cá hố sau khi làm xong có màu khá đẹp, miếng đu đu đang khô, gặp nước nhĩ cá thì nở ra, thấm tháp. Cá hố khi làm mắm thịt đã tan ra, tạo vị bùi và ngọt nên thỉnh thoảng trong khi ăn mới bắt gặp được một miếng mắm cá, còn lại thì đã tan thành nước nhĩ hết.

Báo Thừa Thiên Huế
Đăng ngày 13/08/2019
Nam Giao
Ẩm thực

Nhận biết cá stress bằng chỉ số từ vảy

Trong nhiều năm, các nhà nghiên cứu đã tìm kiếm một cách dễ dàng để xác định thời điểm cá bị căng thẳng. Giờ đây, lần đầu tiên các nhà khoa học tại Đại học Guelph của Canada đã chỉ ra rằng hormone gây căng thẳng là cortisol tích tụ trong vảy cá từ từ và tồn tại trong nhiều tuần.

cá bị căng thẳng
• 18:20 02/11/2021

21 loại cây thủy sinh đẹp cho bể cá tại nhà- Phần 1

Một bể cá cảnh nước ngọt sẽ đẹp và độc đáo hơn rất nhiều khi có những cây thủy sinh sống động. Bài viết này lược dịch từ trang newson6 nhằm gợi ý cho người nuôi cá cảnh 21 loài cây thủy sinh phổ biến và hoàn hảo cho bể cá gia đình.

• 10:31 30/10/2021

Ảnh hưởng của kích thước bể đến hành vi của cá ngựa vằn

Một nghiên cứu mới đây của Abudusaimaiti Maierdiyal và cộng sự 2020 đã cho thấy ảnh hưởng của kích thước bể đến hành vi của cá ngựa vằn (loài cá rất quan trọng trong nghiên cứu khoa học.)

• 14:09 26/10/2021

5 bước để vệ sinh bể cá cảnh đúng cách

Những người nuôi cá cảnh sẽ biết rằng việc vệ sinh không đúng cách không chỉ xáo trộn hệ vi khuẩn có lợi trong bể cá mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe cá. Để hạn chế điều đó bài viết hướng dẫn vệ sinh bể nuôi cá cảnh đúng cách chỉ với những dụng cụ cơ bản.

Cá phượng hoàng
• 17:27 17/09/2021

Độc tố “tử thần” có thể ẩn trong món cá ủ chua quen thuộc

Một trường hợp nghi ngộ độc botulinum sau bữa cơm có món cá ủ chua tại xã Phước Chánh (Đà Nẵng) đang được cơ quan chức năng khẩn trương điều tra. Các chuyên gia cảnh báo đây là loại độc tố thần kinh cực mạnh, có thể gây liệt cơ hô hấp và đe dọa tính mạng nếu không xử trí kịp thời.

cá muối ủ chua
• 12:00 18/02/2026

Cách làm tôm khô tại nhà: Ngọt tự nhiên, để được lâu dù không có nắng

Ngày Tết cận kề, nhiều người băn khoăn không biết chuẩn bị món gì vừa ngon vừa tiện đãi khách thì hãy nghĩ đến món tôm khô - lựa chọn quen thuộc vì dễ bảo quản, dùng được lâu và chế biến nhanh. Thay vì mua sẵn ngoài chợ, bạn có thể tự làm tôm khô tại nhà để đảm bảo vệ sinh và giữ trọn vị ngọt tự nhiên

tom-kho
• 12:00 06/02/2026

Hơn nửa thập kỷ giữ lửa tại làng Vũ Đại với món cá kho trứ danh

Cá kho làng Vũ Đại không chỉ là món ăn truyền thống mà còn là biểu tượng văn hóa ẩm thực đặc sắc của vùng đất Hà Nam. Với quy trình chế biến kỳ công kéo dài hàng chục tiếng đồng hồ, món ăn này đã khẳng định vị thế đặc sản cao cấp trong các dịp lễ Tết.

Cá kho
• 12:13 30/01/2026

Vì sao người Việt chuộng tôm khô ngày Tết?

Khi những cơn gió chướng bắt đầu thổi về trên những cánh đồng miền Tây, mang theo cái se lạnh dịu nhẹ của những ngày cuối năm, cũng là lúc các làng nghề ven biển bước vào mùa rộn ràng nhất.

Tôm khô
• 10:33 26/01/2026

Phụ thu 10% và những điều chỉnh tức thời của thị trường nhập khẩu thủy sản tại Hoa Kỳ

Chính sách phụ thu nhập khẩu 10% của Hoa Kỳ đang tạo ra nhiều biến động đối với thị trường thủy sản toàn cầu, buộc các nhà nhập khẩu phải nhanh chóng điều chỉnh chiến lược kinh doanh, chuỗi cung ứng và cấu trúc chi phí. Diễn biến này được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong năm 2026.

chế biến thủy sản
• 03:15 15/03/2026

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời cử tri TP.HCM về giải pháp ngăn thực phẩm bẩn

Trước lo ngại về tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, thủy sản và thực phẩm không rõ nguồn gốc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách, tăng cường hậu kiểm và xử lý nghiêm vi phạm để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

cá
• 03:15 15/03/2026

Làm Thế Nào Để Một Trang Trại Cá Có Thể Kiếm Được Lợi Nhuận?

Lợi nhuận trong nuôi cá không đến từ việc cắt giảm chi phí bằng mọi giá, mà đến từ khả năng tối ưu biên lợi nhuận trên mỗi kilogram cá bán ra. Điều này phụ thuộc vào ba yếu tố cốt lõi: lựa chọn loài nuôi, phương thức nuôi và chiến lược thức ăn.

• 03:15 15/03/2026

Xung Đột Trung Đông Leo Thang: Chuỗi Cung Ứng Thủy Sản Việt Nam Đối Mặt Rủi Ro Lớn

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP), Trung Đông đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng đáng chú ý của thủy sản Việt Nam.

cảng
• 03:15 15/03/2026

Chuyển giao công nghệ tạo giống tôm kháng bệnh (SPR)

Việc chuyển giao thành công kỹ thuật chọn giống kháng bệnh chính là chìa khóa giải quyết triệt để rủi ro từ gốc rễ, thay vì thụ động chạy chữa bằng hóa chất như trước đây.

tôm
• 03:15 15/03/2026
Some text some message..