Bất cập quy hoạch sắp xếp dân cư ven biển - Bài 2: Hiệu quả nuôi tôm trên cát nhưng… “trắng” quy hoạch

Nhiều năm trở lại đây, phong trào nuôi tôm trên cát ở vùng ven biển Quảng Nam phát triển tự phát nhưng rất rầm rộ với diện tích tăng lên mỗi năm. Hiệu quả từ nuôi tôm trên cát rất lớn trong khi Quảng Nam lâu nay chỉ chú trọng quy hoạch khu du lịch, đô thị ven biển mà chưa có quy hoạch mang tính chiến lược nên dẫn đến việc nuôi tôm trên cát phát triển manh mún và “khủng hoảng thiếu” diện tích nuôi.

nuôi tôm trên cát
Nuôi tôm trên cát mang lại hiệu quả kinh tế cao. Ảnh: NGUYÊN KHÔI

Rầm rộ nuôi tôm trên cát

Năm 2008, dự án quy hoạch tổng thể sắp xếp dân cư ven biển Quảng Nam được thực hiện, phần lớn diện tích ven biển được quy hoạch ưu tiên phát triển các khu resort, khu đô thị. Trong khi đó, diện tích nuôi trồng thủy sản, vốn là thế mạnh của vùng ven biển, lại không được chú trọng đưa vào quy hoạch.

Vì vậy, trong thời gian dự án được triển khai thực hiện, tại vùng ven biển huyện Thăng Bình (Quảng Nam), người dân bắt đầu rầm rộ đào cát, phủ bạt rồi bơm nước biển vào nuôi tôm thẻ chân trắng một cách tự phát. Mặc dù nuôi tự phát nhưng hiệu quả kinh tế mang lại rất cao. Cho nên chỉ trong một thời gian ngắn, hàng trăm hộ dân nơi đây tận dụng từng mét vuông trong vườn nhà để nuôi tôm trên cát.

Đến năm 2009, trước hiệu quả kinh tế khá lớn, UBND tỉnh Quảng Nam đã có quyết định phê duyệt quy hoạch vùng nuôi tôm trên cát tạm thời với diện tích 131ha trong khoảng thời gian từ năm 2009 đến năm 2011. Đến nay, do hiệu quả kinh tế cao nên dù quyết định quy hoạch vùng nuôi tôm trên cát tạm thời đã hết hiệu lực nhưng chính quyền tiếp tục gia hạn quy hoạch vùng nuôi tôm.

Ông Lê Văn Ba (trú Khối 1, thị trấn Núi Thành, Quảng Nam) cho biết do ở Núi Thành không có đất làm hồ, ông ra xã Bình Hải huyện Thăng Bình thuê 9 hồ tổng diện tích 2ha với giá 200 triệu đồng/năm để nuôi tôm trên cát. Mỗi năm nuôi được 4 vụ, mỗi vụ thu hoạch được khoảng 45 tấn tôm, mỗi ký tôm hiện nay có giá từ 150.000 - 175.000 đồng nên mỗi vụ thu được 7,5 tỷ đồng. Sau khi trừ chi phí, nhân công cho 100 người, với 2ha nuôi tôm ông lời khoảng 3 tỷ đồng/vụ.

“Nuôi tôm trên cát mang lại lợi nhuận rất lớn, có thể là con vật giúp người dân thoát nghèo, nhưng người nuôi tôm hiện vẫn gặp khó khăn vì vốn đầu tư lớn, diện tích nuôi tôm không ổn định do phải đi thuê nên rất bấp bênh. Nếu có diện tích nuôi tôm ổn định, người dân chúng tôi có thể làm giàu từ con tôm” - ông Lê Văn Ba chia sẻ.

“Thấy đất bỏ hoang mà thèm”

Chỉ tay về phía 2 khu resort bỏ hoang gần 10 năm nay, anh Lê Văn Ba tiếc rẻ: “Mấy năm rồi nuôi tôm trúng tiền tỷ! Muốn mở rộng diện tích nuôi trồng nhưng không có đất. Hàng ngày, tôi đứng bên hồ tôm nhìn qua khu đất bỏ hoang bên kia mà thèm… chảy “nước miếng”. Cả trăm hécta đất đó chỉ cần cho dân tôi 1/10 để nuôi tôm trong vòng 3 năm là tôi trở thành tỷ phú liền. Nếu như thế, dân không những thoát nghèo mà còn làm giàu, nhà nước thu được thuế, còn hơn mấy cái resort hàng chục hécta mà không thu được một đồng nào tiền thuế trong nhiều năm nay. Đất ngon rứa mà họ bỏ hoang cả 8 năm trời, trong khi người dân lại không có đất để nuôi tôm. Quá lãng phí!”.

Ông Nguyễn Văn Hương, Trưởng phòng Nông nghiệp huyện Thăng Bình, cho biết: Hiện nghề nuôi tôm trên cát ở Thăng Bình rất phát triển và thu lợi lớn nhờ đầu tư nuôi trồng với kỹ thuật bài bản. Tuy nhiên, do diện tích nhỏ, chưa có quy hoạch chiến lược nên phát triển lẻ tẻ và còn mang tính chụp giật. Nếu muốn phát triển được con tôm trên cát thì phải có quy hoạch và quản lý bài bản.

Từ giữa năm 2013, thấy nghề nuôi tôm trên cát ở Thăng Bình “trúng lớn” khi tôm vừa được mùa lại được giá liên tục, hàng trăm hộ dân tại xã Tam Tiến (huyện Núi Thành) cũng rầm rộ đào ao trong vườn nhà để nuôi tôm trên cát nên diện tích nuôi tôm tự phát tăng lên… không kiểm soát được.

Ông Võ Văn Năm, Phó Giám đốc Sở NN-PTNT tỉnh Quảng Nam, cho biết: Qua khảo sát sơ bộ, hiện nay diện tích nuôi tôm trên cát ở 2 huyện Thăng Bình và Núi Thành khoảng 310ha, năng suất bình quân 15 tấn/ha/vụ, mỗi năm nuôi được 4 vụ.

Nói về hiệu quả của nuôi tôm trên cát, ông Võ Văn Năm cho biết, vừa qua ông cùng đoàn đi kiểm tra tại xã Tam Tiến (huyện Núi Thành), có một hộ gia đình đào ao trong vườn nhà chỉ với diện tích 616m2 nhưng lãi ròng 200 triệu đồng/vụ. Trước hiệu quả của việc nuôi tôm trên cát cũng như việc phát triển diện tích nuôi tôm trên cát một cách tự phát, để đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân, UBND tỉnh Quảng Nam đã giao cho Sở NN-PTNT tiến hành khảo sát, lập quy hoạch tạm thời từ nay đến năm 2016. Hiện việc quy hoạch đang được thực hiện.

Nếu quy hoạch được duyệt, ngành nông nghiệp của tỉnh sẽ đầu tư cơ sở hạ tầng, kéo lưới điện quốc gia về khu vực quy hoạch nuôi tôm, xây dựng hệ thống xử lý nước thải đúng tiêu chuẩn kỹ thuật, đảm bảo không ô nhiễm môi trường… Có cơ sở hạ tầng bài bản, người dân chỉ việc đến thuê đất nuôi tôm, nộp thuế cho nhà nước mà không phải bỏ ra số tiền lớn để đầu tư. Như vậy vừa đảm bảo quyền lợi của người dân vừa không bỏ hoang phí đất đai nhiều tiềm năng.

Hàng trăm hécta quy hoạch để làm các khu resort nhưng nhiều năm qua chẳng thu lợi được đồng nào, trong khi người dân tận dụng từng mét vuông trong vườn nhà lại kiếm lợi hàng trăm triệu đồng đến cả tỷ đồng mỗi năm. Đó là một nghịch lý lớn trên bản đồ quy hoạch vệt ven biển Quảng Nam mà các nhà hoạch định chiến lược cần phải “suy nghĩ lại”.

Quảng Nam có thể quy hoạch 5.000 - 10.000ha diện tích nuôi tôm

Trao đổi với PV SGGP, ông Võ Văn Năm, Phó Giám đốc Sở NN-PTNT Quảng Nam, cho biết: Việc quy hoạch các khu resort ven biển từ Duy Xuyên đến Thăng Bình rồi bỏ hoang nhiều năm qua là rất lãng phí. Vì vậy, thời gian tới, đối với những dự án không triển khai thực hiện như đã cam kết thì tỉnh Quảng Nam sẽ thu hồi. Trong thời gian chờ kêu gọi đầu tư mới, Sở NN-PTNT tỉnh Quảng Nam sẽ nghiên cứu tận dụng làm hồ nuôi tôm trên cát trên số diện tích này nhưng với điều kiện phải đảm bảo diện tích đất đó không có rừng dương liễu. Khi có nhà đầu tư mới, việc nuôi tôm phải ngưng lại để trả đất lại cho dự án. Có như thế mới tránh được lãng phí từ việc bỏ hoang đất ven biển như lâu nay.

Ông Võ Văn Năm cho biết thêm, hiện nay quỹ đất ven biển Quảng Nam còn rất lớn, có thể quy hoạch từ 5.000 - 10.000ha hồ tôm. Với diện tích đó sẽ mang lại lợi nhuận rất lớn cho người dân, cho tỉnh Quảng Nam cũng như ngành thủy sản.

Báo Sài Gòn Giải Phóng, 24/11/2013
Đăng ngày 25/11/2013
Nguyên Khôi
Nông thôn

Top 5 doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản năm 2021, Minh Phú tiếp tục giữ ngôi vương

Vượt qua 800 doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản, Tập đoàn Thủy sản Minh Phú giành ngôi vương xuất khẩu thủy sản và xuất khẩu tôm của cả nước, với 395 triệu USD, chiếm gần 4,5% tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản.

xuất khẩu tôm
• 15:39 09/02/2022

Quảng Ninh dừng tiếp nhận hoa quả, thủy sản qua cửa khẩu

Từ ngày 17/1, Quảng Ninh tạm dừng tiếp nhận phương tiện chở hoa quả, thủy sản đông lạnh đến cửa khẩu, lối mở biên giới của tỉnh này để xuất khẩu.

cửa khẩu Bắc Luân II
• 10:12 17/01/2022

Đùi ếch đông lạnh bị châu Âu cảnh báo, mức độ rủi ro nghiêm trọng.

Văn phòng SPS Việt Nam lại tiếp tục nhận được cảnh báo về an toàn thực phẩm và thức ăn chăn nuôi của Liên minh châu Âu (EU) đối với sản phẩm đùi ếch đông lạnh xuất xứ từ Việt Nam.

đùi ếch đông lạnh
• 15:21 14/10/2021

Xuất khẩu thủy sản tiếp tục lao dốc

Xuất khẩu thủy sản tháng 9/2021 chỉ đạt trên 628 triệu USD, giảm 23% so với cùng kỳ năm 2020. Trong đó, xuất khẩu sang Trung Quốc sụt giảm tới 50%. Đây là tháng thứ hai liên tiếp xuất khẩu thuỷ sản lao dốc.

chế biến tôm xuất khẩu
• 10:15 08/10/2021

Hàng trăm người lao xuống ao bắt cá sau hiệu lệnh

Hội nơm cá đầu Xuân năm 2026 tại Nghệ An thu hút hàng trăm người tham gia, tạo nên khung cảnh sôi động khi mọi người đồng loạt lao xuống ao bắt cá theo hiệu lệnh, với quy định chỉ được dùng tay không hoặc nơm.

bắt cá
• 12:00 02/03/2026

Cô Tô khởi động Lễ hội Mở cửa biển 2026

Những ngày đầu xuân năm 2026, đặc khu Cô Tô (Quảng Ninh) sẽ tổ chức Lễ hội Mở cửa biển – một sự kiện văn hóa tâm linh quan trọng của ngư dân vùng đảo. Không chỉ là nghi thức khởi đầu mùa đánh bắt, lễ hội còn là dịp để cộng đồng bày tỏ lòng tri ân tiền nhân, cầu mong mưa thuận gió hòa, biển lặng sóng êm, tôm cá đầy khoang và một năm làm ăn thuận lợi.

lễ hội mở cửa biển
• 12:00 28/02/2026

Dạo quanh chợ bán lẻ hải sản lớn nhất Hưng Yên ngày Tết

Mỗi năm chỉ một lần, vào ngày 27 tháng Chạp, chợ Gú – khu chợ bán lẻ hải sản lớn nhất tỉnh Hưng Yên – bước vào phiên họp đặc biệt nhất năm. Người dân địa phương quen gọi đó là phiên chợ “gom biển”, thời điểm hải sản đổ về nhiều nhất trước khi tàu thuyền neo bến nghỉ Tết, nguồn hàng dần thưa vắng.

chợ
• 10:55 15/02/2026

Nguồn cung cá nước ngọt dồi dào dịp Tết

Cận Tết Nguyên đán, nhu cầu tiêu thụ thủy sản tăng cao khiến người nuôi cá nước ngọt kỳ vọng vào một vụ thu hoạch khởi sắc. Tuy nhiên, trong bối cảnh nguồn cung dồi dào và sức mua thị trường còn chậm, giá nhiều mặt hàng cá vẫn neo ở mức thấp, buộc người nuôi tiếp tục chờ đợi cao điểm Tết để cải thiện đầu ra.

cá
• 00:00 06/02/2026

Phụ thu 10% và những điều chỉnh tức thời của thị trường nhập khẩu thủy sản tại Hoa Kỳ

Chính sách phụ thu nhập khẩu 10% của Hoa Kỳ đang tạo ra nhiều biến động đối với thị trường thủy sản toàn cầu, buộc các nhà nhập khẩu phải nhanh chóng điều chỉnh chiến lược kinh doanh, chuỗi cung ứng và cấu trúc chi phí. Diễn biến này được dự báo sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong năm 2026.

chế biến thủy sản
• 04:15 17/03/2026

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời cử tri TP.HCM về giải pháp ngăn thực phẩm bẩn

Trước lo ngại về tình trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, thủy sản và thực phẩm không rõ nguồn gốc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách, tăng cường hậu kiểm và xử lý nghiêm vi phạm để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

cá
• 04:15 17/03/2026

Làm Thế Nào Để Một Trang Trại Cá Có Thể Kiếm Được Lợi Nhuận?

Lợi nhuận trong nuôi cá không đến từ việc cắt giảm chi phí bằng mọi giá, mà đến từ khả năng tối ưu biên lợi nhuận trên mỗi kilogram cá bán ra. Điều này phụ thuộc vào ba yếu tố cốt lõi: lựa chọn loài nuôi, phương thức nuôi và chiến lược thức ăn.

• 04:15 17/03/2026

Xung Đột Trung Đông Leo Thang: Chuỗi Cung Ứng Thủy Sản Việt Nam Đối Mặt Rủi Ro Lớn

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thuỷ sản Việt Nam (VASEP), Trung Đông đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng đáng chú ý của thủy sản Việt Nam.

cảng
• 04:15 17/03/2026

Chuyển giao công nghệ tạo giống tôm kháng bệnh (SPR)

Việc chuyển giao thành công kỹ thuật chọn giống kháng bệnh chính là chìa khóa giải quyết triệt để rủi ro từ gốc rễ, thay vì thụ động chạy chữa bằng hóa chất như trước đây.

tôm
• 04:15 17/03/2026
Some text some message..