Vươn lên từ quyết tâm xóa nghèo cho quê hương
Là người con của mảnh đất phì nhiêu mang tên con sông Tiền, đã dành trọn những năm tháng tuổi trẻ đẹp nhất cho cuộc kháng chiến chống Mỹ, hòa bình lại lao vào những công việc bộn bề của cách mạng, bà Tư Ánh luôn trăn trở với cái nghèo của quê hương và gia đình mình. Số phận đã đưa bà đến và gắn bó với ngành thủy sản trên mảnh đất Tiền Giang.
“Trong một chuyến đi Nhật, người ta mời tôi món bánh pizza đặc sản NK từ Ý. Khi ăn tôi mới phát hiện ra nó đặc biệt ở chỗ nhân bánh làm từ nghêu. Có lẽ vì vậy mà nó đắt hơn nhiều lần so với các loại bánh pizza nhân thịt khác” - bà Nguyễn Thị Ánh, Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Công ty CP Thủy sản Sông Tiền (Sotico) và Công ty CP Thủy sản Ngọc Xuân, nhớ lại.
Thời kỳ ấy tại Tiền Giang, chuyến thuyền khai thác nào về bến cũng chất đầy nghêu mà ngư dân vẫn đói, vẫn rách, nhiều lao động lại thiếu việc làm. Nỗi bức xúc ngày đêm vì nghịch lý này đã khiến bà Nguyễn Thị Ánh nung nấu quyết tâm đưa con nghêu Tiền Giang đi XK, làm giàu cho quê hương.
Mong muốn đó được hiện thực hóa khi vào năm 1994, bà chính thức thành lập Công ty CP Thủy sản Sông Tiền. Khởi đầu từ mấy cái chảo luộc nghêu đơn sơ, với hai bàn tay trắng và số vốn riêng ít ỏi, Công ty đã từng bước lớn mạnh dần từng ngày. Ngoài sản phẩm chủ lực là nghêu, Công ty còn XK các mặt hàng hải sản hỗn hợp (seafood mix), mực, tôm, cá cuộn, cá cắt thanh,… Hiện nay, mỗi tháng Sotico XK khoảng 15 côngtennơ với 200-300 tấn hàng, doanh thu khoảng 700.000 USD.
Nhận thấy tiềm năng phát triển to lớn của con cá tra, năm 2008, bà Ánh quyết định thành lập thêm một công ty chuyên nuôi, chế biến và XK cá tra với công suất 70 tấn nguyên liệu mỗi ngày, sử dụng 700 công nhân, lấy tên là Công ty CP Thủy sản Ngọc Xuân. Nhà máy Ngọc Xuân được trang bị công nghệ và máy móc chế biến hiện đại nhất, được chứng nhận đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn như HACCP, DL 487, ISO, BRC, IFS.
Để chủ động đầu vào nguyên liệu và đảm bảo chất lượng sản phẩm, Công ty đã sớm đầu tư mua đất và quy hoạch đào ao nuôi cá tại hai cồn Phú Túc và Phú Đức với tổng diện tích 40 hecta. Vùng nuôi của Ngọc Xuân đã được cấp chứng nhận GlobalG.A.P cho khoảng 10 hecta diện tích nuôi. Tính đến nay, vùng nuôi cá tra của Ngọc Xuân đã đi vào hoạt động được 3 năm, mỗi năm cho thu hoạch 18.000 tấn cá nguyên liệu, trong đó có tới 90% là cá thịt trắng, đáp ứng được 80-90% nhu cầu của nhà máy chế biến.
Phải giữ được chân khách hàng
Sông Tiền là DN chế biến thủy sản quy mô nhỏ, chỉ có khoảng 300 lao động, nhưng qua gần hai chục năm vẫn đứng vững, thậm chí còn phát triển thêm một nhánh mới là công ty Ngọc Xuân, mà bà Ánh ví như “công ty con” của Sông Tiền, chủ yếu là nhờ tạo dựng được uy tín với khách hàng.
“Điều quan trọng nhất là giữ được khách hàng. Muốn vậy, phải ưu tiên "chăm sóc hàng hóa", coi chất lượng là mục tiêu số một của nhà máy” - bà Tư Ánh chia sẻ. “Từng bộ phận được giao trách nhiệm cụ thể. Vai trò của đội ngũ kỹ thuật, kiếm tra chất lượng được đề cao, quản lý chặt chẽ từ đầu vào con giống, thức ăn cho đến nguyên liệu và thành phẩm chế biến.”
Bên cạnh chất lượng sản phẩm, Công ty cũng chú trọng đến chất lượng môi trường. “Ngay từ khi xây dựng nhà máy, được Dự án SEAQIP và Hiệp hội Chế biến và XK Thủy sản Việt Nam (VASEP) giới thiệu, Công ty đã nhận được sự hỗ trợ từ Cơ quan Phát triển Quốc tế Đan Mạch (DANIDA) để xây dựng nhà máy xử lý nước thải trong xí nghiệp chế biến thủy sản. Đến nay, việc quản lý và phát huy hệ thống nhà máy này vẫn duy trì tốt, đảm bảo an toàn vệ sinh cho môi trường trong và ngoài nhà máy.”
Trong đợt thanh tra hồi tháng 6 vừa qua, Tổng cục Môi trường đã đánh giá rất cao hoạt động xử lý nước thải của nhà máy. Các mẫu nước kiểm nghiệm đều đạt tiêu chuẩn. Khách hàng đến thăm nhà máy và vùng nuôi hoàn toàn an tâm với vấn đề vệ sinh và bảo vệ môi trường, từ đó cũng đặt nhiều tin tưởng vào chất lượng sản phẩm của Công ty.
Để đảm bảo nguồn nguyên liệu cho việc sản xuất ổn định, Công ty rất chú trọng giữ uy tín với các đối tác cung cấp đầu vào. “Trong kinh doanh phải có chữ tín, mà trong cuộc sống thì cần có chữ tình” – bà Tư Ánh khẳng định. Trong giao dịch thu mua hàng, Công ty không bao giờ sử dụng các thủ đoạn nhằm ép giá đối tác, mà luôn thỏa thuận một mức giá hợp lý, thuận mua vừa bán, đồng thời cũng luôn sòng phẳng, kịp thời thanh toán tiền hàng. Nhờ đó, Công ty không vướng phải tình trạng thiếu nguyên liệu, duy trì được sản xuất đều đặn, không bị gián đoạn trong việc đáp ứng các đơn hàng.
Đau đáu nỗi niềm con cá
Tiếp cận ngành thủy sản đã hơn 27 năm nhưng mới chỉ làm bạn với con cá tra khoảng 5 năm qua, tuy chưa có nhiều kinh nghiệm về con cá nổi danh này, nhưng bà Ánh cũng chia sẻ nhiều trăn trở về tình hình khó khăn chung của XK cá tra hiện nay.
Bà cho rằng cái gốc của vấn đề nằm ở mối quan hệ cung – cầu trong sản xuất và lưu thông cá tra. Theo bà, hoạt động nuôi hiện đã và đang phát triển quá rộng, quá ồ ạt; các nhà máy chế biến cũng mọc lên quá nhiều, XK cá tra có quá nhiều đầu mối, trên thị trường cung vượt quá cầu, dẫn đến tình trạng các DN chế biến cá tra XK cạnh tranh nhau về giá, khiến giá cá liên tục giảm. Trong khi đó, nhiều đơn vị sản xuất chưa quản lý tốt chất lượng sản phẩm, kéo theo hệ lụy là uy tín cá tra XK Việt Nam ngày càng đi xuống.
Bà Ánh cho biết: “Cá tra chế biến từ nguyên liệu nuôi tại các vùng nước ao tù có giá thành thấp hơn nhiều so với sản phẩm chế biến từ nguồn nguyên liệu của các vùng nuôi đạt tiêu chuẩn. Do đó, họ có thể hạ giá bán sản phẩm tới 30-40 cent/kg mà vẫn có lời, gây khó khăn cho các DN làm ăn uy tín, đảm bảo chất lượng. Trong giai đoạn kinh tế khó khăn hiện nay, tất yếu những sản phẩm giá rẻ sẽ có cơ hội tiếp cận với người tiêu dùng cao hơn.”

Ao nuôi cá tra đã có chứng nhận GlobalG.A.P
Mặc dù giá là yếu tố giúp sản phẩm dễ đến được với người tiêu dùng, nhưng chất lượng mới là yếu tố giữ chân khách hàng. “Nguyên liệu cá từ các vùng nuôi không đạt tiêu chuẩn sẽ cho ra các sản phẩm kém chất lượng, không chỉ là vấn đề hình ảnh của một nhà máy, mà còn ảnh hưởng lớn tới uy tín của cả một ngành hàng, cả một đất nước” - bà nói.
Bà đồng tình với nhiều kiến nghị hiện nay rằng cần đưa nuôi và chế biến cá tra vào danh sách các ngành sản xuất có điều kiện. Các nhà máy chế biến XK cần xây dựng những vùng nuôi riêng đáp ứng đủ tiêu chuẩn hoặc phải liên kết chặt chẽ với người nuôi để đảm bảo chất lượng cho cá nguyên liệu.
Theo bà, phát triển ngành cá tra cần có định hướng và quy hoạch cụ thể, thống nhất từ cấp quản lý Nhà nước xuống đến các chính quyền ấp, xã. Mặt khác, phải đổi mới phương thức tổ chức, giải quyết cung – cầu ngành cá tra. Quan trọng hơn cả, những định hướng này không nên chỉ nằm trên giấy tờ hay trong lời nói, mà phải được hiện thực hóa triệt để, vận động các thành phần tham gia thực hiện một cách tích cực.
Công ty CP Thủy sản Sông Tiền
Tên giao dịch: SOTICO
Địa chỉ: Ấp Tân Thuận, Xã Bình Đức, Huyện Châu Thành, Tỉnh Tiền Giang
Điện thoại: +84 73 3853243/ 3853362
Fax: +84 73 3853244/ 3954535
Website: www.sotico.com.vn
Email: [email protected]; [email protected]
Công ty CP Thủy sản Ngọc Xuân
Tên giao dịch: Ngoc Xuan Seafood Corp.
Địa chỉ: Ấp Đông Hòa, Xã Song Thuận, Huyện Châu Thành, Tỉnh Tiền Giang
Điện thoại: +84 73 3619138
Fax: +84 73 3619136
Website: www.ngocxuanseafood.com.vn
Email: [email protected]