Có thể nói nghề nuôi ngao đã thay đổi cuộc sống cho rất nhiều ngư dân tại Kiến Thụy, hàng trăm gia đình thoát nghèo, kinh tế khấm khá lên trông thấy. Thế nhưng, trái ngọt chưa được hưởng bao lâu, thì ngư dân nơi đây đang có nguy cơ trắng tay khi năm 2018, UBND huyện Kiến Thụy có Quyết định số 635 về việc quy hoạch chi tiết phát triển nuôi ngao vùng ven biển Kiến Thuỵ. Mà theo người dân cho biết thì quyết định này đang làm khó người nuôi ngao.

Quy hoạch giảm ¾ diện tích

Ông Vũ Trí Tuân- Hội trưởng Hội nuôi ngao huyện Kiến Thụy cho biết: "Ngay từ những năm 1990, khu vực bãi Triều hình thành lên nhiều cồn cát có vị trí thuận lợi để nuôi trồng thủy sản. Nhận thấy khu vực này có tiềm năng phát triển giống ngao, năm 2003, Bộ Thuỷ sản cũ đưa con ngao trắng ra ngoài này để nuôi; một số người dân địa phương đã ra khu vực bãi Triều cải tạo các bãi bồi, tiến hành nuôi ngao thương phẩm. Thời gian đầu kinh nghiệm chưa có nên ngao nuôi đến đâu lại chết đến đó".

Năm 2008, nhờ Bộ NNPTNT chuyển giao công nghệ nuôi ngao trắng, cùng với việc áp dụng tốt kỹ thuật nuôi ngao, nhiều hộ dân đã có "của ăn của để". Rất nhanh chóng mô hình nuôi ngao trắng thương phẩm được nhân lên theo cấp số nhân. Thấy làm ăn được, hàng chục hộ dân địa phương đã hô hào nhau ra khu vực bãi Triều để nuôi ngao, làm ăn kinh tế. Cũng từ đây, bãi Triều dần trở thành khu vực nuôi ngao tiềm năng, tính đến nay đã có hơn 200 hộ nuôi ngao, trên 3.000 ha diện tích mặt nước với khoảng 1.000 lao động trực tiếp có mức thu nhập bình quân 10 triệu đồng/người/tháng.

Khi đang làm ăn yên ổn, năm 2018, hàng trăm hộ nuôi ngao ở Kiến Thụy ngỡ ngàng khi ngày 24/04/2018 UBND huyện Kiến Thụy bỗng dưng ban hành Quyết định số 635-QĐ-UBND về việc phê duyệt quy hoạch chi tiết phát triển nuôi ngao vùng ven biển huyện Kiến Thụy đến năm 2025, định hướng đến năm 2030, đi ngược lại lợi ích của người dân. Theo quyết định này, diện tích nuôi ngao giảm xuống còn 750ha, sau đó đến năm 2030 đạt 1.200ha, mở rộng từ vùng đã khai thác cát xong.

“Khi làm quy hoạch vùng nuôi ngao, chính quyền địa phương không tổ chức hội nghị, không lấy ý kiến những người đang nuôi ngao, không quan tâm đến cuộc sống của hàng ngàn người dân đang sống dựa vào vùng đất nuôi ngao, bản thân tôi là Hội trưởng Hội Nuôi ngao cũng không được mời lấy ý kiến. Không những thế, trong 750ha quy hoạch chỉ có khoảng hơn 200ha có thể nuôi được ngao, nhưng con ngao cũng không thể phát triển mạnh được; Còn lại khoảng 500ha rơi vào bãi bùn lầy, là luồng lạch và lòng sông - nơi con ngao không thể sinh sống, chứ đừng nói đến nuôi”, ông Tuân bức xúc nói.

Quyết định quy hoạch đang làm khó người nuôi ngao

Khai thác cát chồng lấn với diện tích nuôi ngao

Bức xúc trước quy hoạch này, nhiều năm nay hàng trăm hộ nuôi ngao ở huyện Kiến Thụy đã làm đơn gửi đến các cơ quan chức năng phản đối quyết định quy hoạch của huyện Kiến Thụy. Khi những khúc mắc của người dân chưa được chính quyền huyện Kiến Thụy, TP Hải Phòng giải đáp thì mới đây ngày 28/09/2021, ông Lưu Văn Thụy- Phó Chủ tịch UBND huyện Kiến Thụy ban hành thông báo số 452/TB-UBND về việc dừng nuôi ngao tự phát nằm ngoài quy hoạch ven biển huyện Kiến Thụy.

Theo đó, UBND huyện Kiến Thụy yêu cầu dừng mọi hoạt động nuôi ngao tự phát nằm ngoài quy hoạch chi tiết phát triển vùng nuôi ngao ven biển huyện Kiến Thụy đến năm 2025, định hướng đến năm 2030. Đồng thời, yêu cầu các hộ dân nuôi ngao tự phát ngoài vùng quy hoạch phải khẩn trương thu hoạch ngao và tháo dỡ chòi canh, cọc quây bãi nuôi ngao trước ngày 30/11/2021.

Tuy nhiên, theo tài liệu người dân cung cấp, trước khi có quyết định phê quyệt vùng quy hoạch nuôi ngao ven biển (Quyết định 635), hoạt động nuôi ngao trên địa bàn huyện Kiến Thụy đã diến ra từ lâu. Nhiều hộ đã có đơn đề nghị nuôi ngao, có đề án phát triển nuôi ngao được chính quyền địa phương xác nhận và tổ chức ký hợp đồng cho thuê đất, mặt nước.

Không những có ví trí địa lý, điều kiện tự nhiên thuận lợi cho việc nuôi trồng thuỷ sản, khu vực nuôi ngao huyện Kiến Thuỵ cũng có nhiều mỏ cát với trữ lượng lớn và hầu hết các khu vực mỏ cát đều nằm trong khu vực nuôi ngao của ngư dân. Tìm hiểu được biết, tại khu vực này, hiện có 8 đơn vị được UBND TP Hải Phòng cấp phép khai thác khoáng sản, trong đó có 5 đơn vị đang khai thác cát với tổng diện tích gần 500ha, thời hạn được cấp phép khai thác từ 10 đến 30 năm. Các mỏ cát của các doanh nghiệp được UBND TP Hải Phòng cấp phép khai thác khoáng sản có sự chồng lấn với diện tích nuôi ngao, khoảng 330ha.