Loài cá bé nhỏ tạo ra âm thanh cực lớn

Không sở hữu một thân hình đồ sộ, nhưng loài Danionella cerebrum bé nhỏ đang trở thành một đối tượng khoa học được kỳ vọng sẽ mang lại những kết quả khả quan trong những nghiên cứu về sự phát triển và hành vi phức tạp ở thần kinh nhờ vào khả năng tạo ra âm thanh cực lớn.

Danionella cerebrum
Danionella cerebrum là sinh vật bé nhỏ tạo ra âm thanh cực lớn. Ảnh: agrilifetoday.tamu.edu

Sinh vật biển bé nhỏ mang khả năng kỳ diệu 

Tính đến nay, Danionella cerebrum có nguồn gốc từ Myanmar và đông bắc Ấn Độ là loài cá thứ năm trong chi này được phát hiện và đặt tên để phân loại. 

Tên gọi của của loài cá này được đặt dựa vào đặc điểm cấu tạo bộ não để lộ ra ngoài của chúng. Ngoài ra, dựa trên hành vi tạo ra âm thanh của chúng, những nghiên cứu về cách thức hoạt động và chức năng não cũng đang được tiến hành nhằm phục vụ cho ngành khoa học thần kinh ở động vật có xương sống trưởng thành. 

Trước đó, Danionella cerebrumDanionella translucida rất thường bị nhầm lẫn do hai loài này có ngoại hình gần như giống hệt nhau ngay cả khi được quan sát dưới kính hiển vi. Thực tế, theo nhà khoa học Kevin Conway thì chúng chỉ là họ hàng xa trong chi và đã có những khác biệt lớn về di truyền. 

Danionella cerebrum là loài cá có kích thước rất bé nhỏ với chiều dài cơ thể không quá 12mm, tức chỉ dài hơn móng tay một chút. Tuy nhiên, chúng lại có một khả năng rất khó tin đó là tạo ra âm thanh lên tới hơn 140dB (theo IFL Science đưa tin ngày 28/2 vừa qua). 

Theo logic thông thường, những sinh vật lớn có xu hướng tạo ra âm thanh lớn và ngược lại. Chẳng hạn như trường hợp của voi, một con voi trưởng thành có thể tạo ra âm thanh lên tới 125dB bằng vòi. Vì vậy, khả năng đặc biệt này của Danionella cerebrum thu hút rất nhiều người quan tâm bởi trong thực tế, với âm thanh có độ lớn 150 decibel đã có thể đủ mạnh để làm thủng màng nhĩ. 

Danionella cerebrumXu hướng tạo ra âm thanh ở Danionella cerebrum để giao tiếp với nhau. Ảnh: texasstandard.org

Cách tạo ra âm thanh của Danionella cerebrum 

Trong môi trường tự nhiên, Danionella cerebrum sống ở những vùng nước nông tại Myanmar; do đó, khu vực này thường mờ đục nên rất khó nhìn thấy những con cá khác xung quanh. Theo nhóm nghiên cứu thì bắt nguồn từ thực tiễn này nên chúng mới có xu hướng tạo ra âm thanh để giao tiếp với nhau. 

Dù nguyên nhân tạo ra âm thanh lớn của Danionella cerebrum là để giao tiếp nhưng cách thức tạo ra âm thanh của chúng vẫn là một dấu chấm hỏi lớn. 

Để giải quyết thắc mắc này, nhóm nghiên cứu đã sử dụng video tốc độ cao kết hợp với biểu hiện gene và phát hiện âm thanh được tạo ra từ sự rung động của bong bóng cá, trong đó các cơ co lại khiến các cấu trúc va vào bong bóng. Ở đó, âm thanh sinh ra từ các con Danionella cerebrum đực nhờ vào hệ thống đặc biệt bao gồm xương sườn, sụn “đánh trống” và cơ bắp có sức chịu mỏi tốt. 

Cụ thể, quá trình tạo âm thanh ở loài cá này được thực hiện như sau: Dựa vào hai cơ âm thanh chứa sụn đánh trống; chúng tận dụng từng đợt co cơ lặp đi lặp lại ở một bên thân làm dịch chuyển xương sườn; khi đó, sụn sẽ bị kéo lại vào tạo ra sức căng; lúc thả ra, sụn sẽ đập vào bong bóng tạo tiếng động lớn và đây chính là âm thanh được ghi nhận với độ lớn hơn 140dB. 

Trong tự nhiên, dù rất hiếm hoi nhưng cũng có một số sinh vật biển có khả năng tạo ra âm thanh lớn hơn rất nhiều so với kích thước của chúng như: Tôm gõ mõ chỉ dài 2,5-5cm nhưng tạo ra âm thanh lên đến 250dB hay cá ruồi đực dài khoảng 25cm cũng có khả năng phát ra tiếng động gần 130dB. 

Song, chưa có sinh vật biển nào có kích thước khiêm tốn lại có cơ chế tạo ra âm thanh tương tự loài Danionella cerebrum. Chính khả năng phi thường đến khó tin của một sinh vật nhỏ bé đã khiến chúng trở nên đặc biệt. 

Đăng ngày 10/05/2024
Nguyệt Hoa @nguyet-hoa
Lạ

Làm giàu từ nuôi ốc nhồi thương phẩm

Tận dụng khuôn viên lò gạch thủ công đã đóng cửa, ông Cao Tất Thái (thôn Quý Tân, xã Ia Trok, huyện Ia Pa, tỉnh Gia Lai) xây dựng bể nuôi ốc nhồi thương phẩm. Mô hình bước đầu đem lại hiệu quả.

Nuôi ốc nhồi thương phẩm.
• 09:48 14/06/2021

Nuôi hàu trên dòng Nhật Lệ

Đoạn sông Nhật Lệ chảy qua thị trấn Quán Hàu, xã Lương Ninh và Võ Ninh (Quảng Ninh) có chiều dài khoảng 3km, được ví như một mỏ hàu khổng lồ trời cho. Hàu có ở nhiều nơi, nhưng có lẽ không đâu ngon bằng con hàu sống ở đoạn sông Nhật Lệ này. Thế nhưng, thứ đặc sản quý này đang ngày càng bị cạn kiệt bởi khai thác quá mức, cho đến khi một số hộ nông dân nơi đây nghĩ ra cách nuôi chúng.

Hàu nuôi.
• 08:26 08/06/2021

Khai thác nghêu ổn định sau đợt nắng nóng

Sau đợt nắng nóng kéo dài hơn 1 tháng từ đầu tháng 3 đến trung tuần tháng 04/2021 đã gây thiệt hại hơn 70 tấn nghêu, trị giá hơn 1 tỷ đồng tại Hợp tác xã (HTX) thủy sản Rạng Đông, xã Thới Thuận, huyện Bình Đại. Nhờ công tác chăm sóc, bảo vệ, quản lý và khắc phục tốt thiệt hại, không lâu sau đó, HTX đã bắt đầu tổ chức khai thác ổn định trở lại.

Nghêu.
• 10:45 07/06/2021

Nuôi ngao vùng bãi triều: Phát triển nghề nuôi ngao theo hướng bền vững

Thiên nhiên ưu đãi vùng ven biển Kim Sơn bằng việc mỗi năm ban cho vùng đất này hàng trăm ha đất lấn biển, lượng phù sa màu mỡ bồi đắp tạo thành những cồn bãi nuôi ngao lý tưởng.

Nuôi ngao.
• 09:45 26/04/2021

Cá bàng chài vệt xanh - Kẻ duy nhất dám chui vào miệng sát thủ

Trong đại dương đầy rẫy hiểm nguy, việc tự nộp mình vào miệng kẻ săn mồi là điều không tưởng. Tuy nhiên cá bàng chài vệt xanh sở hữu đặc quyền hiếm thấy khiến những sát thủ đại dương gạt bỏ bản năng săn mồi để đổi lấy dịch vụ vệ sinh đặc biệt.

Cá bàng chài vệt xanh
• 12:34 09/12/2025

Bọt biển đàn hạc: Một cư dân độc lạ dưới biển sâu

Ở càng sâu dưới đáy biển, đại dương càng giấu kín những điều vượt ngoài trí tưởng tượng, khơi dậy trong con người khao khát khám phá.

Bọt biển đàn hạc
• 09:00 27/11/2025

Sự thật về hàu: ‘Cỗ máy lọc nước’ siêu việt nhưng cũng là ‘nam châm’ hút chất độc

Hàu từ lâu đã là một trong những “kỹ sư hệ sinh thái” mạnh mẽ nhất đại dương, có thể lọc hàng chục lít nước mỗi ngày và góp phần cứu cả vùng biển ô nhiễm. Nhưng chính khả năng lọc thần kỳ ấy cũng biến chúng thành vật tích tụ độc tố bậc nhất, mang theo rủi ro lớn nếu ăn sống.

Hàu
• 09:00 26/11/2025

Bí ẩn cá đổi giới tính không phải là một sự ngẫu nhiên

Dưới đại dương, quyền lực có thể thay đổi cơ thể. Bí ẩn cá đổi giới tính không phải là một sự ngẫu nhiên, mà là một cuộc chạy đua sinh tồn tàn khốc. Đó là nơi một con cá cái có thể biến thành đực để thống trị hậu cung, hoặc một con đực phải biến thành cái để duy trì nòi giống.

Nemo
• 09:00 24/11/2025

Cẩn thận bẫy lợi nhuận khi nuôi tôm về size lớn

Người nuôi tôm thường có tâm lý rằng tôm càng to thì sẽ càng được giá tuy nhiên thực tế lại không dễ dàng như vậy khi ép tôm phát triển khiến chi phí tăng cao nhưng độ lớn của tôm lại chậm đi đáng kể và cuối cùng là đẩy người nuôi vào những rủi ro không đáng có.

Tôm sú
• 07:54 06/01/2026

Vai trò của protein sốc nhiệt trong cơ chế thích nghi nhiệt độ của tôm nuôi

Mùa nắng nóng không chỉ làm gia tăng khí độc hay thiếu hụt oxy, mà còn tấn công trực tiếp vào từng mô cơ của con tôm. Trong cuộc chiến sinh tồn này, sự sống sót của tôm không chỉ dựa vào máy quạt nước, mà còn nhờ vào một hệ thống phòng thủ tự nhiên bên trong cơ thể.

Ao tôm
• 07:54 06/01/2026

Đặc sản móng chim giá tiền triệu ở Cà Mau được săn đón dịp Tết

Với hình dáng cong cong lạ mắt tựa móng chim cùng hương vị ngọt đậm đà, loại tôm khô đặc biệt này đang trở thành mặt hàng hot trong giỏ quà Tết năm nay. Dù có giá lên tới gần 2 triệu đồng/kg, đặc sản Cà Mau vẫn được nhiều khách hàng sành ăn săn đón.

Tôm khô
• 07:54 06/01/2026

Thủy sản Việt thắng lớn nhờ các hiệp định FTA

Kết thúc năm 2025, xuất khẩu thủy sản Việt Nam đạt kỷ lục hơn 11,3 tỷ USD, tăng trưởng 13% so với năm trước. Kết quả ấn tượng này có được là nhờ sự bứt phá tại các thị trường CPTPP và Trung Quốc, bù đắp hiệu quả cho sự chững lại tại Mỹ.

Chế biến cá
• 07:54 06/01/2026

Cách phân biệt tôm tươi tự nhiên và tôm bị bơm tạp chất

Trong kinh doanh thủy sản, việc bơm các loại tạp chất như rau câu, CMC hay hợp chất tăng trọng vào tôm là hành vi gian lận thương mại nghiêm trọng, không chỉ làm giảm giá trị sản phẩm mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe người dùng.

Tôm thẻ
• 07:54 06/01/2026
Some text some message..