Phù du động vật có tuổi thọ kém nhất thế giới

Phu du được nhiều người ví von như những chấm nhỏ sinh sôi khắp đại dương. Song, có một điều mà không phải ai cũng biết, đó là phù du còn là động vật có tuổi thọ vô cùng khiêm tốn.

Phù du
Phù du đang là ứng cử viên về động vật có tuổi thọ ngắn nhất

Đời sống ngắn ngủi của phù du 

Dù khoa học - kỹ thuật ngày nay đã phát triển đến một trình độ nhất định; song, công việc tìm ra chính xác động vật nào có tuổi thọ ngắn nhất chưa bao giờ là dễ dàng bởi thời gian sinh sống ít ỏi của chúng là điều cản trở lớn nhất đối với các nhà khoa học. Quan trọng hơn, thế giới đại dương vẫn còn ẩn giấu quá nhiều bí ẩn và do đó, còn rất nhiều sinh vật biển chưa được biết đến ngoài tự nhiên. 

Đến nay, xuất hiện nhiều thông tin về việc phù du (Ephemeroptera) đang là ứng viên nặng ký cho danh hiệu động vật có tuổi thọ kém nhất.  

Phù du là loại côn trùng đã xuất hiện từ hơn 300 triệu năm trước và được ghi nhận có khoảng hơn 3000 loài khác nhau. Chúng được nhận diện bởi thân hình bé nhỏ, yếu ớt với cái đầu nhỏ, mắt to, cánh màng rất yếu nên dễ bị rụng cùng những cái chân rất nhỏ, không dùng để di chuyển mà chỉ để đậu và bám. 

Chúng ta có thể tóm gọn vòng đời của phù du như sau: Ban đầu, nhóm côn trùng thủy sinh nở ra từ trứng rồi trở thành thiếu trùng (nymph) và sống dưới nước tới hai năm. Sau đó, chúng phát triển cánh cho những giai đoạn cuối cùng của vòng đời gần thành trùng (subimago) và thành trùng (imago) để giao phối. Có thể nói, giao phối là một trong những mục đích hay nói đúng hơn là sứ mệnh lớn lao của một phù du. 

Trên thực tế, có không ít loài phù du có thể sống gần một ngày (tức gần 24 giờ) ở dạng có cánh, nhưng cũng có một số loài chỉ tồn tại vỏn vẹn vài phút. 

Sau nhiều khảo sát, theo Cổng thông tin Đa dạng sinh học của Cơ quan Tài nguyên thiên nhiên Georgia thì loài phù du đào hang cát Mỹ (Dolania Americana) là phù du có thời gian sống trưởng thành ngắn nhất. Trước khi tới giai đoạn trưởng thành, loài phù du này từng sống tới hai năm ở dạng thiếu trùng nhưng cuối cùng con đực sống chưa đầy một tiếng, còn con cái chỉ có 5 phút để sinh sản trước khi chết.

Phù du: Một loài động vật kiên cường 

Bắt nguồn từ đời sống chóng vánh của loài phù du mà nhiều người đã đặt cho chúng một số cái tên khác như con thiêu thân hay con vật vờ. 

Không gian sống của những con phù du rất đa dạng, chúng thường chuyển từ sống dưới nước tới sống trên đất và không khí ở giai đoạn gần thành trùng, sau đó sinh sản ở giai đoạn thành trùng. Điều cần lưu ý là thời điểm này, phù du không hề có miệng hay hệ tiêu hóa mà chỉ sống nhờ năng lượng dự trữ khi còn là thiếu trùng. 

Ấu trùngLoài phù du có hình dáng bên ngoài khá yếu đuối 

Nếu xét cả một vòng đời thì giai đoạn phù du ấu trùng là lúc phù du sống khá lâu. Lúc này, chúng thường vũ hóa sau lúc mặt trời lặn thành bướm non. Ngoại hình của chúng cũng đã bắt đầu giống với phù du trưởng thành, nhưng vẫn còn một lớp màng mờ bao bọc toàn thân màu đen, cánh sẫm, không linh hoạt và không giao phối được. 

Sau khi bướm non lột xác, chúng chính thức trở thành phù du trưởng thành. Đặc điểm khắc nghiệt nhất ở quãng thời gian này là chúng không còn năng lượng dự trữ và cũng không ăn uống gì. Nguyên nhân là bởi miệng của nó đã thoái hóa và thêm nữa, chúng chỉ tập trung vào sứ mệnh giao phối và đẻ trứng của mình. 

Điều này được thể hiện qua việc loài phù du không có một hệ tiêu hóa phức tạp để cơ thể con cái có thể mang được nhiều trứng hơn. Thậm chí, ở một số con phù du cái thì trứng còn có ở trên đầu. Theo nhiều nhà khoa học, đây chính là nỗ lực để tận dụng hiệu quả cuộc sống trưởng thành ngắn ngủi của kiếp phù du. 

Sau khi đẻ trứng vào nước, cái chết là thứ đón đợi loài phù du. Thế nhưng không có điều gì chắc chắn đảm bảo sự an toàn cho những ấu trùng phù du mới chào đời. Bởi những kẻ săn mồi dường như luôn chực chờ khoảnh khắc ấy để thủ tiêu chúng. Cũng vì lý do này mà phù du ở tuổi trưởng thành thường đẻ đến khoảng 10.000 trứng. 

Đăng ngày 21/03/2024
Nguyệt Hoa @nguyet-hoa
Lạ

Làm giàu từ nuôi ốc nhồi thương phẩm

Tận dụng khuôn viên lò gạch thủ công đã đóng cửa, ông Cao Tất Thái (thôn Quý Tân, xã Ia Trok, huyện Ia Pa, tỉnh Gia Lai) xây dựng bể nuôi ốc nhồi thương phẩm. Mô hình bước đầu đem lại hiệu quả.

Nuôi ốc nhồi thương phẩm.
• 09:48 14/06/2021

Nuôi hàu trên dòng Nhật Lệ

Đoạn sông Nhật Lệ chảy qua thị trấn Quán Hàu, xã Lương Ninh và Võ Ninh (Quảng Ninh) có chiều dài khoảng 3km, được ví như một mỏ hàu khổng lồ trời cho. Hàu có ở nhiều nơi, nhưng có lẽ không đâu ngon bằng con hàu sống ở đoạn sông Nhật Lệ này. Thế nhưng, thứ đặc sản quý này đang ngày càng bị cạn kiệt bởi khai thác quá mức, cho đến khi một số hộ nông dân nơi đây nghĩ ra cách nuôi chúng.

Hàu nuôi.
• 08:26 08/06/2021

Khai thác nghêu ổn định sau đợt nắng nóng

Sau đợt nắng nóng kéo dài hơn 1 tháng từ đầu tháng 3 đến trung tuần tháng 04/2021 đã gây thiệt hại hơn 70 tấn nghêu, trị giá hơn 1 tỷ đồng tại Hợp tác xã (HTX) thủy sản Rạng Đông, xã Thới Thuận, huyện Bình Đại. Nhờ công tác chăm sóc, bảo vệ, quản lý và khắc phục tốt thiệt hại, không lâu sau đó, HTX đã bắt đầu tổ chức khai thác ổn định trở lại.

Nghêu.
• 10:45 07/06/2021

Nuôi ngao vùng bãi triều: Phát triển nghề nuôi ngao theo hướng bền vững

Thiên nhiên ưu đãi vùng ven biển Kim Sơn bằng việc mỗi năm ban cho vùng đất này hàng trăm ha đất lấn biển, lượng phù sa màu mỡ bồi đắp tạo thành những cồn bãi nuôi ngao lý tưởng.

Nuôi ngao.
• 09:45 26/04/2021

"Quái ngư" miền Trung hình thù kỳ dị, giá tiền triệu vẫn được săn lùng

Sở hữu ngoại hình vuông vức như một chiếc hộp và lớp da cứng như áo giáp, cá bò hòm thường khiến nhiều người lần đầu nhìn thấy phải giật mình. Thế nhưng, trái ngược với vẻ ngoài đáng sợ, loài cá này lại được ví như "gà nước mặn" với hương vị thơm ngon thượng hạng, được giới sành ăn săn lùng dù giá lên tới cả triệu đồng.

Cá bò hòm
• 11:39 19/01/2026

Cá bàng chài vệt xanh - Kẻ duy nhất dám chui vào miệng sát thủ

Trong đại dương đầy rẫy hiểm nguy, việc tự nộp mình vào miệng kẻ săn mồi là điều không tưởng. Tuy nhiên cá bàng chài vệt xanh sở hữu đặc quyền hiếm thấy khiến những sát thủ đại dương gạt bỏ bản năng săn mồi để đổi lấy dịch vụ vệ sinh đặc biệt.

Cá bàng chài vệt xanh
• 12:34 09/12/2025

Bọt biển đàn hạc: Một cư dân độc lạ dưới biển sâu

Ở càng sâu dưới đáy biển, đại dương càng giấu kín những điều vượt ngoài trí tưởng tượng, khơi dậy trong con người khao khát khám phá.

Bọt biển đàn hạc
• 09:00 27/11/2025

Sự thật về hàu: ‘Cỗ máy lọc nước’ siêu việt nhưng cũng là ‘nam châm’ hút chất độc

Hàu từ lâu đã là một trong những “kỹ sư hệ sinh thái” mạnh mẽ nhất đại dương, có thể lọc hàng chục lít nước mỗi ngày và góp phần cứu cả vùng biển ô nhiễm. Nhưng chính khả năng lọc thần kỳ ấy cũng biến chúng thành vật tích tụ độc tố bậc nhất, mang theo rủi ro lớn nếu ăn sống.

Hàu
• 09:00 26/11/2025

Chính thức mở cổng đăng ký trước Vietshrimp Asia 2026 & Aquaculture Vietnam 2026 kết nối toàn bộ ngành thủy sản

Trong bối cảnh ngành thủy sản Việt Nam đang đứng trước những cơ hội mới về thị trường, công nghệ và phát triển bền vững, nhu cầu tìm kiếm giải pháp toàn diện, từ con giống, dinh dưỡng, công nghệ nuôi, chế biến đến xuất khẩu,trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Nhằm tạo ra một nền tảng kết nối chiến lược cho cộng đồng doanh nghiệp, chuyên gia và người nuôi, VietShrimp Asia 2026 lần đầu tiên tổ chức cùng Aquaculture Vietnam 2026 tạo nên kỳ triển lãm với quy mô mở rộng, toàn diện, quốc tế hơn bao giờ hết.

Vietshrimp
• 16:22 24/02/2026

Ngành nuôi tôm Việt Nam trong bối cảnh biến đổi khí hậu

Trong nhiều năm, nuôi tôm được xem là một trong những ngành nông nghiệp có tốc độ tăng trưởng nhanh và đóng góp lớn cho xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Tuy nhiên, bối cảnh khí hậu hiện nay đang đặt ngành này trước một thực tế khác: rủi ro không còn mang tính mùa vụ, mà đang chuyển thành rủi ro cấu trúc.

tôm
• 16:22 24/02/2026

Sai lầm thường gặp khi phơi đáy ao

Trong nuôi trồng thủy sản, công đoạn phơi đáy ao sau mỗi vụ nuôi được xem là bước làm mới môi trường, giúp loại bỏ mầm bệnh và tạo nền tảng cho vụ nuôi tiếp theo. Tuy nhiên, nhiều hộ nuôi vẫn mắc phải những sai lầm cơ bản, khiến hiệu quả xử lý giảm sút, thậm chí gây thiệt hại lớn.

đáy ao nuôi
• 16:22 24/02/2026

Vôi nông nghiệp và vôi công nghiệp: Khác nhau ở đâu và vì sao không nên dùng lẫn?

Vôi là vật tư quen thuộc trong nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản, nhưng việc nhầm lẫn giữa vôi nông nghiệp và vôi công nghiệp vẫn diễn ra phổ biến. Sử dụng sai loại không chỉ làm giảm hiệu quả cải tạo môi trường mà còn tiềm ẩn rủi ro cho cây trồng, vật nuôi.

vôi nuôi tôm
• 16:22 24/02/2026

Nuôi tôm Việt Nam giữa vòng xoáy ô nhiễm – kháng sinh

Ngành tôm Việt Nam đang đứng trước ngã ba đường: tiếp tục mở rộng diện tích nuôi để đánh đổi rừng ngập mặn và lạm dụng kháng sinh, hay chuyển mình sang mô hình thâm canh công nghệ cao bền vững? Câu trả lời sẽ quyết định vị thế của con tôm Việt trên bản đồ thế giới.

ao tôm
• 16:22 24/02/2026
Some text some message..