Hướng đi bền vững cho nuôi trồng thủy sản trong tương lai

Nhằm đáp ứng với mục tiêu tăng sản lượng nuôi trồng thủy sản (NTTS) cho tiêu thụ toàn cầu cùng với phát triển ổn định và thân thiện với môi trường. Các nhà nghiên cứu thủy sản liên tục tìm ra giải pháp hướng đến phát triển NTTS trong tương lai. Một số giải pháp mà các nhà nghiên cứu đang hướng đến bao gồm: phát triển NTTS ở bất cứ đâu, thức ăn thủy sản không sử dụng bột cá, hạn chế sử dụng thuốc và kháng sinh, và nuôi ghép và nuôi đa dạng loài.

Hướng đi bền vững cho nuôi trồng thủy sản trong tương lai
Khu trồng cây nhiên liệu kết hợp nuôi tôm, cá ở Abu Dhabi. Ảnh: Arabianoilandgas

Phát triển NTTS bất cứ đâu

Nuôi thủy sản vơi công nghệ tuần hoàn (RAS) cho phép phát triển NTTS tại bất cứ đâu, công nghệ này cho năng suất cao cùng với tiết kiệm nguồn nước. Hiện nay công nghệ RAS được áp dụng tại nhiều nước và trên nhiều đối tượng nuôi khác nhau. Cụ thể, là công nghệ RAS trong nuôi cua thương phẩm hay nuôi cua lột thông qua hệ thống crab-house (nhà cua) tại Trung Quốc. Công nghệ RAS hiện được ứng dụng tại Nhật Bản cho việc sản xuất giống và nuôi thương phẩm cá tráp Nhật, tôm he và tôm thẻ chân trắng. Đây được xem là công nghệ đột phá trong NTTS cho phép phát triển NTTS ở bất cứ đâu. Tuy nhiên, công nghệ RAS đòi hỏi chi phi đầu tư cao, nguồn điện ổn định và kỷ thuật cao.

nuôi tôm, nuôi tôm tuần hoàn, xu hướng thủy sản, xu hướng nuôi trồng thủy sản

Mô hình nuôi siêu thâm canh với công nghệ RAS

Thức ăn thủy sản không sử dụng bột cá

nuôi tôm, nuôi tôm tuần hoàn, xu hướng thủy sản, xu hướng nuôi trồng thủy sản, nguyên liệu thức ăn thủy sản

Giải pháp thay thế bột cá được nhiều nhà nghiên cứu phát triển do nguồn bột cá ngày càng khan hiếm và giá thành ngày càng cao. Nhiều giải pháp được cho mang lại hiệu quả cao trong việc thay thế bột cá bằng các nguồn đạm động thực vật khác nhau trên cơ sở nguồn nguyên liệu dễ tìm và chi phí thấp. Bột thực vật như: bột đậu nành, bột hạt cải, bột ngô,…được sử dụng và cho thấy khả năng có thể thay thế bột cá lên đến 50%, tuy nhiên đối với một số loài hải sản nuôi có giá trị như tôm hay cá mú đòi hỏi hàm lượng protein cao, khả năng tiêu hóa đạm thực vật thấp. Nên giải pháp lên men bột đậu nành hay bổ sung enzyme vào thức ăn mang lại hiệu quả thay thế bột cá từ bột thực vật cao hơn.

Bên cạnh đó, bột động vật như: bột trùng quế, ấu trùng ruồi lính đen, hay bột côn trùng với nguồn đạm có giá trị cao cùng với nhiều acid amin thiết yếu được xem là tiềm năng thay thế hoàn toàn bột cá. Tuy nhiên, hiện vẫn còn nhiều tranh cãi cho việc sử dụng bột côn trùng làm thức ăn cho ĐVTS. Hiện nay, bột côn trùng đặc biệt là ấu trùng ruồi lính đen được xem là một trong những giải pháp hoàn hảo cho khả năng thay thế hoàn toàn bột cá cùng với tiêu chí thân thiện với môi trường, nguyên liệu rẻ tiền. Giải pháp ruồi lính đen vừa phân hủy chất thải hữu cơ vừa xử lý chất thải và tạo ra nguồn đạm giàu dinh dưỡng đã được ứng dụng tại một số nước.

Hạn chế sử dụng thuốc và kháng sinh

Việc sử dụng thuốc và kháng sinh đề hạn chế sự phát triển của tác nhân gây bệnh cũng như phòng bệnh đối với ĐVTS không mang lại hiệu quả do sự phát triển của các chủng vi khuẩn kháng kháng sinh cùng với không an toàn cho tiêu thụ. Do đó, nhiều giải pháp được đưa ra nhằm phát triển NTTS hạn chế tối đa việc sử dụng thuốc, hóa chất và kháng sinh bao gồm: nuôi công công nghệ biofloc hay copper floc, sử dụng chế phẩm sinh học (probiotics), sử dụng các chất kích thích miễn dịch (immunostimulants: beta-glucan, nucleotide,…), ứng dụng công nghệ sản xuất con giống sạch bệnh, và giải pháp sử dụng vaccine.

Những giải pháp trên góp phần mang lại hiệu quả trong tăng năng suất cùng với tạo ra sản phẩm nuôi an toàn cho người sử dụng.

xu hướng thủy sản, xu hướng nuôi trồng thủy sản, vaccine cho cá, vaccine thủy sản
Tiêm vaccine cho cá giống

Nuôi ghép và nuôi da dạng loài

xu hướng thủy sản, xu hướng nuôi trồng thủy sản, nuôi ghép, nuôi trồng thủy sản đa canh
Hai mảnh vỏ nuôi và tảo trong bè nuôi cá

Tại Việt Nam nhiều mô hình nuôi ghép đã được áp dụng rộng rãi trong nhiều năm nay. Các mô hình nuôi ghép giúp sử dụng hiệu quả nguồn thức ăn cùng với giải pháp xử lý chất thải ao nuôi hiệu quả góp phần cải thiện chất lượng nước ao nuôi. Nhiều mô hình nuôi ghép đã ứng dụng hiệu quả như: mô hình tôm-lúa; nuôi tôm cua dưới tán rừng ngập mặn, hay nuôi tôm thẻ chân trắng với cá rô phi,….

Hiện nay, nhiều nước phát triển mô hình nuôi đa dạng loài như kết hợp nhuyễn thể với cá hồi, hay nuôi rong tảo biển với cá và nhuyễn thể. Việc nuôi ghép phải dựa trên đặc điểm sinh học và tập tính ăn của loài để đảm bảo hiệu quả cho mô hình nuôi.

Đăng ngày 29/12/2017
HUỲNH NHƯ
Nuôi trồng

FLOCponics: Sự tích hợp hoàn hảo của công nghệ biofloc và cây thủy canh

FLOCponics là một loại Aquaponics thay thế tích hợp công nghệ biofloc (BFT) với sản xuất cây trồng không sử dụng đất.

flocponics
• 15:51 07/03/2022

Mô hình nuôi ba ba lãi 300 triệu đồng/năm

Mô hình nuôi ba ba của ông Lương Thành Kỷ, ở thị trấn Búng Tàu, huyện Phụng Hiệp. Qua 14 năm phát triển, đến nay đàn ba ba sinh sản của ông Kỷ đã phát triển hơn 1.500 con, mỗi năm xuất bán ra thị trường từ 8.000-10.000 con giống, trừ hết các khoản chi phí, lợi nhuận gần 300 triệu đồng/năm.

Ba ba.
• 09:38 14/06/2021

Kinh tế ổn định nhờ nuôi ba ba sinh sản

Hơn 20 năm nuôi ba ba sinh sản, anh Nguyễn Đức Lợi, ấp Phước Thọ B, xã Mỹ Phước, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng có cuộc sống khấm khá. Gắn bó lâu năm với con ba ba một phần cũng vì sự yêu thích loài vật này, ba ba lại dễ nuôi, nhẹ công chăm sóc, thị trường tiêu thụ tốt, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình anh.

• 15:40 03/03/2021

Thu trăm triệu đồng mỗi năm từ nuôi ba ba

Nuôi ba ba gai là một công việc đòi hỏi phải có nguồn vốn lớn và kỹ thuật cao. Nhưng bằng ý chí, nghị lực, sự đam mê tận tụy với công việc cùng với áp dụng các kiến thức khoa học kỹ thuật mà ông Phạm Tất Đạt ở xã Yên Bình, thành phố Tam Điệp đã thành công, vươn lên trở thành triệu phú.

kỹ thuật sản xuất giống baba
• 10:00 30/05/2017

Khác biệt giữa ao tôm lót bạt và ao nuôi tôm truyền thống: Nên chọn mô hình nào?

Trong bối cảnh dịch bệnh và ô nhiễm môi trường nuôi ngày càng gia tăng, mô hình ao tôm lót bạt đang dần thay thế ao đất truyền thống tại nhiều vùng nuôi trọng điểm. Tuy nhiên, việc lựa chọn không chỉ phụ thuộc vào xu hướng mà còn liên quan đến điều kiện kỹ thuật, vốn đầu tư và khả năng quản lý của người nuôi.

ao nuôi
• 14:30 16/02/2026

Nguyên nhân nước ao biến động mạnh sau khi thả giống

Một trong những thách thức lớn nhất trong nuôi tôm là hiện tượng nước ao biến động mạnh ngay sau khi thả giống. Đây là giai đoạn nhạy cảm, khi hệ đệm yếu, độ kiềm thấp và nguồn nước chưa xử lý triệt để dễ khiến môi trường mất ổn định, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và tỷ lệ sống của tôm.

ao tôm
• 12:00 14/02/2026

Đầu tư công nghệ nuôi tôm: Bắt đầu từ đâu khi vốn còn hạn hẹp?

Trong bối cảnh chi phí đầu vào ngày càng tăng, dịch bệnh phức tạp và yêu cầu truy xuất nguồn gốc ngày càng khắt khe, công nghệ được xem là chìa khóa để nâng cao hiệu quả nuôi tôm. Tuy nhiên, với nhiều hộ nuôi quy mô vừa và nhỏ, câu hỏi lớn nhất vẫn là: nên bắt đầu từ đâu khi nguồn vốn còn hạn chế?

Ao nuôi tôm
• 00:00 13/02/2026

Vì sao nhiều ao nuôi không thành công trong tháng đầu?

Không ít vụ nuôi tôm phải kết thúc sớm chỉ sau vài tuần vì tôm ăn kém, chết rải rác hoặc môi trường nước mất ổn định. Trong nhiều trường hợp, nguyên nhân không nằm ở con giống mà xuất phát từ khâu chuẩn bị ao và xây dựng nền môi trường ban đầu chưa đạt yêu cầu.

Ao nuôi tôm
• 12:53 12/02/2026

Vì sao tôm có thể sống gần miệng núi lửa 450°C nhưng lại chết khi bị nấu ở 50°C?

Nghe có vẻ nghịch lý: một số loài tôm biển sâu được phát hiện sống gần miệng núi lửa dưới đáy đại dương – nơi nhiệt độ dòng phun có thể lên tới 450°C. Thế nhưng, nếu thả chúng vào nồi nước 50°C, chúng vẫn chết như bất kỳ loài tôm nào khác. Vậy điều gì đang thực sự xảy ra?

tôm không mắt
• 01:17 17/02/2026

Chủ động phòng bệnh TiLV – bảo vệ đàn cá rô phi ngay từ đầu vụ

Tilapia Lake Virus (TiLV) đang được xem là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với ngành nuôi cá rô phi toàn cầu. Virus này có thể gây tỷ lệ chết lên tới 80–90%, lây lan nhanh và hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu.

cá rô phi
• 01:17 17/02/2026

6 ông lớn định hình cuộc đua tôm thẻ chân trắng toàn cầu

Ngành tôm thẻ chân trắng (TTCT) thế giới đang bước vào giai đoạn cạnh tranh quyết liệt với sự dẫn dắt của 6 quốc gia chủ lực gồm Ecuador, Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia và Thái Lan. Mỗi nước theo đuổi một chiến lược riêng: có quốc gia tập trung mở rộng sản lượng trong khi nhiều bên lựa chọn nâng cấp giá trị gia tăng và phát triển bền vững.

tôm
• 01:17 17/02/2026

Đạt FTA với EU, tôm Ấn Độ gia tăng sức ép cạnh tranh lên tôm Việt Nam

Việc Ấn Độ hoàn tất đàm phán Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Liên minh châu Âu (EU), cùng lúc được Mỹ điều chỉnh giảm thuế đối ứng,...Những lợi thế mới này giúp tôm Ấn Độ nhanh chóng mở rộng thị phần tại EU, đồng thời đặt ngành tôm Việt Nam trước áp lực cạnh tranh ngày càng rõ nét.

tôm
• 01:17 17/02/2026

Thảo dược tự nhiên trong nuôi trồng thủy sản bà con nên biết

Người nuôi ngày càng quan tâm đến giải pháp an toàn và bền vững, các loại thảo dược tự nhiên đang được ứng dụng nhiều hơn trong chăm sóc và phòng bệnh cho tôm. Không chỉ dễ tìm, những nguyên liệu này còn giúp cải thiện sức khỏe tôm và môi trường ao nuôi một cách tự nhiên.

thảo dược nuôi tôm
• 01:17 17/02/2026
Some text some message..