Sử dụng thảo dược trong nuôi trồng thủy sản

Việc sử dụng thảo dược trong nuôi trồng thủy sản rất có tiềm năng thay thế cho thuốc kháng sinh hay thuốc tăng cường miễn dịch và nhiều công hiệu khác.

Thảo dược
Sử dụng thảo dược trong nuôi trồng thủy sản. Ảnh: sohma.org

Thảo dược trong nuôi trồng thủy sản  

Hiện nay, thảo dược đã trở thành mối quan tâm của nhiều lĩnh vực, trong đó chúng là chủ đề nghiên cứu của nhiều quốc gia trên toàn cầu trong lĩnh vực thủy sản, như Ai Cập, Nhật Bản, Ấn Độ, Indonesia, Iran, Hàn Quốc, Mexico, Nigeria và Thái Lan, Việt Nam... Thảo dược (cây dược liệu) có thể là từ lá, vỏ, củ, rễ, hạt, cây thân cỏ và dây leo. Chúng là nguồn nguyên liệu thực vật giàu hoạt chất sinh học, có thể được sử dụng nguyên chất hay được ly trích và cũng có thể được sử dụng làm mẫu cho quá trình sản xuất thuốc tổng hợp.  

Hiện nay, việc sử dụng các chất chiết xuất thảo dược đang được quan tâm tìm hiểu để sử dụng hiệu quả trong hoạt động nuôi trồng thủy sản. Chất chiết xuất thảo dược được ghi nhận như liệu pháp thay thế một số loại thuốc và hóa chất trong ngành nuôi trồng thủy sản. Thảo dược có chứa nhiều hợp chất có hoạt tính sinh học, phổ kháng khuẩn rộng đối với nhiều tác nhân gây bệnh, có tác dụng hiệp đồng mà không gây ra hiện tượng kháng khuẩn. Nguyên liệu thảo dược thô có sẵn tại địa phương nên ít tốn kém, dễ chuẩn bị và phân hủy sinh học mà không có tác động bất lợi cho môi trường. Bên cạnh đó, thảo dược còn có nhiều ưu điểm như dễ chuẩn bị, không tốn nhiều chi phí, không ảnh hưởng đến môi trường. Thảo dược mang lại hiệu quả phòng bệnh cao do dễ hấp thu, ít tác dụng phụ trong quá trình điều trị bệnh, không gây độc cho đối tượng nuôi vì dễ phân hủy hơn các hợp chất tổng hợp, ít có khả năng kháng thuốc do sự đa dạng của các hợp chất chiết xuất trong thực vật. 

Theo thống kê từ các báo cáo khoa học cho thấy có hơn 250 loài thực vật được nghiên cứu ứng dụng trong nuôi trồng thủy sản, trong đó có 32 bộ và 75 họ đã được báo cáo là có hiệu quả trong nuôi trồng thủy sản. Phổ biến nhất ở bộ húng Lamiales đặc biệt ở họ húng Lamiaceae, tiếp theo là bộ đậu Fabales với họ đậu Fabaceae, bộ cúc với họ cúc Asteraceae chiếm và bộ sơ ri Malpighiales với họ diệp hạ châu Phyllanthaceae và họ đại kích Euphorbiaceae. 

Một số chức năng cơ bản của chất chiết xuất thảo dược sử dụng trong nuôi trồng thủy sản

Hoạt tính kháng vi khuẩn 

Hoạt tính kháng virus 

Hoạt tính kháng nấm 

Hoạt tính kháng ký sinh trùng  

Khả năng kích thích miễn dịch 

Kiểm soát tăng trưởng 

Thảo dược như chất chống oxy hóa  

Thảo dược như tá chất cho quá trình tạo vaccin  

Thảo dược hoạt động như yếu tố chống stress  

Thảo dược hoạt động như chất kích thích sự thành thục  

Một số hợp chất được cô lập từ thực vật có hiệu quả trong nuôi trồng thủy sản

Một số hợp chất có khả năng kháng khuẩn được tìm thấy phổ biến trong thảo dược như phenol, polyphenols, alkaloids, quinones, terpenoids- steroids, lectine, polypeptides và tinh dầu. Một số hợp chất phenolics, polysaccharides, proteoglycans và flavonoid đóng vai trò chính trong việc ngăn ngừa hoặc kiểm soát quá trình lây nhiễm của nhiều tác nhân gây bệnh. Ngoài ra, một số loại thảo dược có hàm lượng protein thực vật rất cao, tiềm năng tạo nguồn nguyên liệu protein trong tương lai đối với nghề nuôi trồng thủy sản. 

Alkaloids là nhóm các hợp chất thiên nhiên có chứa nitơ (N). Alkaloid được tổng hợp nhiều nhất ở thực vật, đặc biệt ở cây có hoa, loại hai lá mầm. Tuy nhiên, một cây được xem là có chứa alkaloid thì phải chứa ít nhất 0,05% alkaloid so với mẫu cây khô. Flavonoid là những hợp chất màu phenol thực vật, tạo nên màu cho rau, quả, hoa, … Phần lớn các flavonoid có màu vàng, một số flavonoid có màu xanh, tím đỏ và cũng có một số khác lại không có màu. Steroid là một loại hợp chất hữu cơ với sự sắp xếp đặc trưng của bốn vòng cycloalkane nối với nhau. Alkaloids có thể hoạt động như một chất chuyển giao hóa học hoặc điều chỉnh sinh lý. Flavonoid cũng có thể hoạt động như các chất ức chế tế bào. Nhóm Steroid được sản xuất ở các tế bào từ các sterol lanosterol (động vật và nấm) hoặc từ cycloartenol (thực vật). 

Đăng ngày 07/12/2022
Hồng Huyền @hong-huyen
Nuôi trồng
Bình luận
avatar

Khi nào cần giảm lượng thức ăn cho tôm

Việc quản lý thức ăn là yếu tố then chốt quyết định đến sự thành công và bền vững của mô hình. Việc cung cấp đủ dinh dưỡng cho tôm giúp chúng phát triển tốt và khỏe mạnh.

Thức ăn tôm
• 09:46 22/07/2024

Điều gì quan trọng nhất để người nuôi cải thiện FCR

Trong nuôi tôm, có rất nhiều yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ chuyển đổi thức ăn (FCR). Vậy làm sao có thể làm cho FCR trở nên thấp để tăng lợi nhuận cho bà con trong các vụ nuôi. Cùng Tép Bạc tìm hiểu qua bài viết dưới đây nhé!

Tôm thẻ
• 08:00 19/07/2024

Bí quyết san ao tôm tránh hao hụt nhiều

Trong quá trình nuôi tôm, việc san tôm là một công đoạn không thể thiếu để đảm bảo mật độ nuôi thích hợp và tạo điều kiện phát triển tốt nhất cho tôm. Tuy nhiên, đây cũng là giai đoạn dễ gây ra hao hụt nếu không được thực hiện đúng cách.

Tôm thẻ
• 09:48 18/07/2024

Sản phẩm phụ của quá trình phân hủy chất hữu cơ và bài tiết của tôm

Bà con có biết rằng quá trình phân hủy chất hữu cơ và bài tiết của tôm có thể ảnh hưởng lớn đến môi trường nuôi tôm của bà con không? Những sản phẩm phụ như Ammonia, Nitrite và Phosphate không chỉ làm thay đổi chất lượng nước mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe của tôm. Để bà con hiểu rõ hơn về những yếu tố này và các giải pháp hiệu quả để quản lý chúng.

Tôm thẻ
• 09:45 18/07/2024

Nhận biết tảo giáp trong ao tôm

Sự phát triển của tảo giáp trong ao tôm luôn là nỗi lo đối với người nuôi, bởi đây là loài tảo có hại, thường gây ra một số bệnh phổ biến trên tôm như: Tắc nghẽn đường ruột, ruột đứt khúc, phân đứt khúc, rớt cục thịt và nổi đầu về đêm. Do đó, việc nhận biết và kịp thời xử lý sẽ giúp bà con đảm bảo được năng suất vụ nuôi.

Tảo
• 11:04 22/07/2024

Khi nào cần giảm lượng thức ăn cho tôm

Việc quản lý thức ăn là yếu tố then chốt quyết định đến sự thành công và bền vững của mô hình. Việc cung cấp đủ dinh dưỡng cho tôm giúp chúng phát triển tốt và khỏe mạnh.

Thức ăn tôm
• 11:04 22/07/2024

Triển khai các giải pháp mạnh đối với nhóm tàu cá có nguy cơ cao vi phạm vùng biển nước ngoài

Sau hơn 06 năm thực thi Luật Thủy sản năm 2017 và triển khai thực hiện các giải pháp cấp bách khắc phục tình trạng khai thác bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định (IUU), thực hiện các khuyến nghị của Ủy ban châu Âu, tỉnh Bình Định đã tập trung chỉ đạo triển khai các giải pháp quyết liệt về chống khai thác IUU và đã đạt được những kết quả tích cực.

Tàu cá
• 11:04 22/07/2024

Bảo vệ sức khỏe người dùng: Giảm sử dụng kháng sinh trong nuôi trồng thủy sản

Ngày nay, việc lựa chọn các nguồn thực phẩm an toàn là vấn đề được đặt ra hàng đầu. Các loài thủy sản được nuôi công nghệ để nâng cao sản lượng. Nhưng song song với đó, việc lạm dụng kháng sinh để điều trị bệnh cho vật nuôi lại trở nên phổ biến. Điều này gây ra nhiều nguy hiểm cho người dụng và cả ngành nuôi trồng thủy sản nước ta.

Thủy hải sản
• 11:04 22/07/2024

Thức ăn trong chuyển đổi xanh ngành nuôi trồng thủy sản

Khái niệm chuyển đổi xanh xuất hiện từ Phiên họp thứ 34 của Ủy ban Thủy sản FAO vào tháng 2 năm 2021, và đặc biệt là tuyên bố về nghề cá và nuôi trồng thủy sản bền vững, đã được tất cả các thành viên FAO đàm phán và thông qua. Tuyên bố kêu gọi hỗ trợ cho “một tầm nhìn phát triển và tích cực đối với nghề cá và nuôi trồng thủy sản trong thế kỷ 21, nơi ngành này được công nhận vì đóng góp của nó trong việc chống đói nghèo và suy dinh dưỡng”. Trên cơ sở đó, các hội nghị khu vực của FAO trong năm 2024 có những nỗ lực tập trung vào các hành động ưu tiên để đạt được ba mục tiêu toàn cầu: nuôi trồng thủy sản bền vững tăng trưởng nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về thức ăn thủy sản; quản lý nghề cá hiệu quả vì nguồn lợi thủy sản lành mạnh hơn và công bằng hơn sinh kế; và nâng cấp thức ăn thủy sản chuỗi giá trị để đảm bảo kinh tế, xã hội và tính bền vững của môi trường.

Vật nuôi thủy
• 11:04 22/07/2024
Some text some message..