Tiềm năng của probiotics nội sinh trên cá

Một báo cáo mới đây cho thấy tiềm năng của probiotics nội sinh đối với sự sống sót của cá khi thử thách với mầm bệnh. Mở ra hướng mới trong việc tìm kiếm probiotics ứng dụng trong nuôi trồng thủy sản.

Tiềm năng của probiotics nội sinh trên cá
Cá hồi coho. Ảnh: eikojonesphotography

Bệnh do Flavobacterium columnare trên cá


Flavobacterium columnare Nguồn: Aquatic Animal Disease

Vi khuẩn Flavobacterium columnare được mô tả là một trong những bệnh vi khuẩn quan trọng nhất của các loài cá nước ngọt (Arias và cộng sự, 2004), nó ảnh hưởng đến cả cá hoang dã và cá nuôi. Một chủng Flavobacterium columnare có độc lực cao có thể gây tử vong trong vòng 24 giờ ở cá hồi coho, Oncorhynchus kisutch (Walbaum) (Rucker và cộng sự, 1953). Một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng F. columnare tồn tại trong thời gian dài trong nước và tìm cơ hội để xâm nhập vào cơ thể vật chủ (Kunttu và cộng sự, 2009, 2012). Trong điều kiện phòng thí nghiệm, F. columnare có thể duy trì khả năng truyền nhiễm trong hơn 5 tháng (Kunttu và cộng sự., 2012). Welker và cộng sự (2005) xác nhận rằng bệnh columnaris có thể được truyền theo chiều ngang và gián tiếp thông qua môi trường nước mà không liên quan đến việc tiếp xúc giữa cá với cá. 

 

Một con cá bị bệnh Columnaris. Jamie Germano/@jgermano1/staff photographer

Khi sống bên ngoài vật chủ, F. columnare sẽ ức chế biểu hiện gen gây độc lực để tiết kiệm năng lượng trước khi xâm nhập vào bộ  máy vật chủ (Kunttu và cộng sự, 2009). Sự xuất hiện của bệnh cơ hội này liên quan trực tiếp đến stress, nhiệt độ cao, mật độ nuôi, v.v... (Suomalainen và cộng sự, 2005). Các triệu chứng của bệnh về columnaris xảy ra trong nội quan hoặc bên ngoài (các tổn thương ở da hoặc mang), và xuất hiện các tổn thương màu xám, vàng hoặc lở loét (Hartman, 2009). Khi hoạt động nuôi trồng thủy sản phát triển, tình trạng nuôi với mật độ cao, chất lượng nước thấp làm gia tăng yếu tố căng thẳng về sinh lý và tổn thương thể chất, từ đó tạo điều kiện cho các mầm bệnh cơ hội phát triển (Derome và cộng sự, 2016). Trong điều kiện như vậy, cá trở nên rất dễ bị bệnh columnaris, gây thiệt hại kinh tế đáng kể cho người nuôi.

Probiotics nội sinh trên cá

Trong những thập kỷ gần đây, công tác phòng chống và kiểm soát dịch bệnh trên động vật nuôi tập trung vào nghiên cứu về thuốc kháng sinh và hóa chất điều trị. Cho đến nay, có nhiều bằng chứng cho thấy việc sử dụng kháng sinh thường xuyên không chỉ dẫn đến sự xuất hiện của các mầm bệnh kháng thuốc mà còn tạo các vi sinh vật gây bệnh mới đồng thời gây ra nguy cơ đáng kể đối với sức khỏe cộng đồng ( Miranda và Zemelman, 2001; Radu và cộng sự, 2003). Do đó, có nhu cầu cấp thiết để phát triển các phương pháp hiệu quả và bền vững để kiểm soát và ngăn ngừa các bệnh cơ hội như F.columnaris, nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về nuôi trồng thủy sản thân thiện với môi trường. Trong đó có việc sử dụng probiotics nội sinh, probiotics nội sinh là những vi khuẩn có lợi được hình thành từ những vi khuẩn bản địa có bên trong cơ thể động vật. 

Mục tiêu của nghiên cứu này là phát triển một chiến lược probiotic tự nhiên đối với bệnh Columnaris ở cá Walleye. Để làm như vậy, 37 ứng cử viên vi khuẩn đã được phân lập từ da cá walleye khỏe mạnh và hệ vi sinh đường ruột để sàng lọc trong môi trường thí nghiệm với các đặc tính đối kháng của chúng đối với F. columnare. Hai vi khuẩn tiềm năng đã chứng minh hiệu quả cao nhất chống lại F. columnare được thí nghiệm thêm để đánh giá cả sự vô hại và khả năng giảm tỷ lệ chết ở walleye khi gây bệnh thực nghiệm. 


 Pseudomonas fluorescens. Ảnh: OrganicSoilTechnology

Hai chủng vi khuẩn tiềm năng chính là Pseudomonas fluorescens, thuộc lớp Gammaproteobacteria. Các đặc tính đối kháng chống lại vi khuẩn gây bệnh và nấm thường của Pseudomonas đã được ghi nhận ở các loài thủy sinh khác (Gram và cộng sự, 2001; Nayak, 2010). Hơn nữa, một số tác giả kết luận rằng sự hiện diện thường xuyên của chủng này trên da cá thể hiện tiềm năng probiotic đầy hứa hẹn cho cá (Bly và cộng sự, 1997; Gram và cộng sự, 1999). Ví dụ, Pseudomonas aeruginosa và P. aeruginosa YC58 cải thiện sự sống còn của hai loại sò (Pinctada mazatlanica và Crassostrea corteziensis; Aguilar-Macías và cộng sự, 2010; Campa- Cordova và cộng sự, 2011). Các chủng Pseudomonas khác đã được thử nghiệm thành công chống lại các sinh vật gây bệnh khác nhau trong ống nghiệm như Aeromonas hydrophila (Eissa và El-Ghiet, 2011; Samal và cộng sự, 2014) và Vibrio midae (Silva-Aciares et al., 2010). 

 Cá walleye được cải thiện đáng kể tỷ lệ sống  sau 2 tháng sử dụng probiotic cho thấy chiến lược probiotic nội sinh là một con đường đầy triển vọng trong ngành nuôi trồng thủy sản. Các nhóm cá điều trị bằng probiotic từ P. fluorescens cho thấy cải thiện tỷ lệ sống trung bình là cao hơn 53,74% so với cá đối chứng.

Các kết quả trên của các nhà khoa học khẳng định thêm rằng probiotic nội sinh có hiệu quả có thể được phát triển trong tương lai để giảm tỷ lệ chết của cá trong bối cảnh các điều kiện căng thẳng của ngành thủy sản ngày càng gia tăng. Nhìn chung, việc sử dụng các chế phẩm sinh học nội sinh trong nuôi trồng thủy sản cung cấp một công cụ đơn giản để tăng tỷ lệ tồn tại hiệu quả và bền vững trong nuôi trồng thủy sản. Điều này cần được ứng dụng rộng rãi trong tương lai Việt Nam và thế giới. 

Đăng ngày 11/06/2018
TRỊ THỦY Lược dịch
Nguyên liệu

Lá nguyệt quế - Dưỡng chất tiềm năng trong nuôi trồng thủy sản

Việc ứng dụng các loại thảo dược tự nhiên nổi lên như một hướng đi mới, hứa hẹn sẽ thay đổi thói quen sử dụng kháng sinh, hóa chất tổng hợp của người nuôi trồng thủy sản.

Lá nguyệt quế
• 10:15 09/05/2024

Độ hòa tan của thức ăn quan trọng như thế nào?

Để đánh giá nhanh chất lượng thức ăn tôm tốt nhất, bên cạnh các chất dinh dưỡng cần thiết, việc hiểu rõ về độ hòa tan của thức ăn đóng vai trò cực kỳ quan trọng. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ trả lời cho câu hỏi độ hòa tan của thức ăn cho tôm quan trọng như thế nào? và yếu tố nào giúp đánh giá độ hoàn tan của thức ăn.

Thức ăn viên
• 08:00 05/05/2024

Chín nguyên liệu thức ăn thủy sản giàu protein đầy hứa hẹn

Một báo cáo được biên soạn với sự hỗ trợ từ Quỹ Moore của Hatch Blue, đã đi sâu vào chín thành phần thức ăn thủy sản giàu protein hứa hẹn nhất. Theo đó, báo cáo về Thành phần giàu protein mới nổi cho nuôi trồng thủy sản nhằm xác định các thành phần hứa hẹn nhất để bổ sung cho các nguồn protein hiện có, mở rộng giỏ nguyên liệu thô và thu hẹp khoảng cách về protein trong thức ăn thủy sản.

Thức ăn
• 12:31 21/04/2024

Lợi hay hại khi kháng sinh trở nên phổ biến hơn

Trong ngành nuôi trồng thủy sản ngày nay, việc áp dụng các sản phẩm xử lý và cải thiện môi trường bằng kháng sinh là không thể tránh khỏi. Kháng sinh là nhóm thuốc có nguồn gốc từ tự nhiên hoặc được tổng hợp trong môi trường nhân tạo, có khả năng tiêu diệt hoặc ức chế sự phát triển của vi khuẩn, bao gồm cả các vi khuẩn có hại và lợi.

Tôm thẻ chân trắng
• 10:08 15/04/2024

Điểm khó của nuôi biển

Nuôi biển hiện nay gặp nhiều rào cản cho sự phát triển, bao gồm các yếu tố nội tại mỗi cá nhân, doanh nghiệp, hợp tác xã về sự dám làm, dám chinh phục mặt nước biển để nuôi trồng thủy sản đến các rào cản từ thiên nhiên khắc nghiệt, rào cản từ chính sách, pháp luật.

Nuôi biển
• 22:40 24/05/2024

Ưu và nhược điểm các loại nước nuôi tôm

Nuôi tôm là ngành nghề đã dần phổ biến cho người dân tại Việt Nam. Tuy nhiên, tại mỗi khu vực sẽ có chất lượng nước ao nuôi khác nhau. Mặc dù loại nước nào cũng có thể nuôi tôm nếu biết kiểm soát tốt các yếu tố môi trường, nhưng để làm rõ hơn về ưu và nhược điểm từng loại qua bài viết dưới đây cho mọi người cùng tham khảo!

Tôm thẻ chân trắng
• 22:40 24/05/2024

Xuất khẩu cá ngừ sang thị trường Nga

Sau một giai đoạn trì trệ do ảnh hưởng của cuộc xung đội Nga – Ukraine, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Nga đã phục hồi và có xu hướng ngày càng tăng. Kim ngạch xuất khẩu cá ngừ sang thị trường này đã tăng gấp đôi chỉ sau 3 năm.

Cá ngừ
• 22:40 24/05/2024

Tập hợp ngạnh các loài cá có độc bạn cần để ý

Trong tự nhiên, luôn tồn tại một số loài cá mà ngạnh của chúng chứa nọc độc, gây ra nỗi khiếp sợ cho con người. Sau đây, bài viết sẽ tập hợp ngạnh các loài cá có độc để các bạn để ý, có biện pháp an toàn khi sờ vào nhé!.

Cá có ngạnh độc
• 22:40 24/05/2024

Làm sao để nhận biết tôm thẻ bị bệnh gan?

Trong số các vấn đề sức khỏe mà tôm thường gặp phải, bệnh gan là một trong những vấn đề phổ biến và có thể gây tổn thất lớn đối với nuôi tôm. Tuy nhiên, việc nhận biết triệu chứng của bệnh gan ở tôm có thể không phải là một nhiệm vụ dễ dàng.

Tôm vàng gan
• 22:40 24/05/2024