Chất chiết lá cách đề kháng bệnh gan thận mũ trên cá tra

Cá tra là thủy sản xuất khẩu chủ lực của nhiều địa phương ở Đồng bằng Sông Cửu Long. Tuy nhiên, sự thâm canh cá tra đã dẫn đến bùng phát dịch bệnh trên diện rộng và tỷ lệ tử vong cao.

Lá cách
Lá cách giúp cá tra kháng được các bệnh

Để hạn chế dịch bệnh trong thủy sản, nhiều chất chiết thảo dược ứng dụng trong phòng và trị bệnh động vật thủy sản cho thấy kết quả rất khả quan vì chúng có tính kháng khuẩn, kháng stress, đồng thời kích thích sự tăng trưởng, thèm ăn, tăng cường hệ miễn dịch cho cá.

Lá cách giúp cá tra tăng đề kháng

Nghiên cứu mới đây của Bùi Thị Bích Hằng và Trần Thị Tuyết Hoa (2021) cho thấy chất chiết từ lá cách (hay còn gọi là Vọng Cách, Bọng Cách) có thể giúp tăng cường hệ miễn dịch đề kháng lại bệnh gan thận mũ trên cá tra.

Thí nghiệm bao gồm 3 nghiệm thức trong 8 tuần, sau đó cá được cảm nhiễm với vi khuẩn E. ictaluri. để đánh giá tỷ lệ sống, hệ thống miễn dịch trên cá tra.

- Nghiệm thức 1: Không bổ sung chất chiết lá Cách - NT1

- Nghiệm thức 2: bổ sung 2% (theo khối lượng khô) chất chiết lá Cách với nhịp bổ sung 2 tuần/tháng (tuần 1, 2, 5 và 6 - NT2).

- Nghiệm thức 3: 2% chất chiết lá Cách trong 4 tuần liên tục (tuần 1, 2, 3 và 4 -NT3)

Sau 8 tuần bổ sung lá cách, kết quả cho thấy cá ở các nghiệm thức bổ sung 2% chất chiết lá cách theo các chu kỳ khác nhau đều gia tăng đáp ứng miễn dịch so với nhóm đối chứng.

Chu kì bổ sung chất chiết láẢnh hưởng của chu kì bổ sung chất chiết lên hoạt tính đại thực bào của cá tra

Cá tra giống ăn thức ăn có bổ sung chất chiết lá cách theo các chu kỳ khác nhau cho thấy có sự gia tăng các chỉ tiêu huyết học và miễn dịch bao gồm hoạt tính lysozyme, hoạt tính bổ thể và hoạt tính đại thực bào so với nhóm đối chứng, đặc biệt là nghiệm thức bổ sung 2% chất chiết lá theo nhịp Cách khoảng 2 tuần.

Sau 8 tuần thí nghiệm, mật độ bạch cầu đơn nhân của cá ở các nghiệm thức dao động từ 38,04 đến 45,01 × 103 tế bào/mm3. Các nghiệm thức được bổ sung lá Cách đều có mật độ bạch cầu đơn nhân cao hơn và cao nhất ở NT 2 (45,01 × 103 tế bào/mm3) và khác biệt có ý nghĩa thống kê so với nghiệm thức đối chứng. 

Sau 8 tuần thí nghiệm, các nghiệm thức được bổ sung chất chiết lá Cách đều có họat tính đại thực bào (46,39 – 52,3 %) đạt giá trị cao hơn nghiệm thức đối chứng (41,67%). Trong đó nghiệm thức 2 đạt giá trị cao nhất (52,3 %). 

Cá nhiễm vi khuẩn E. ictaluri có dấu hiệu bơi lờ đờ, vây có dấu hiệu tưa rách, xuất huyết nhẹ, bụng trương nhẹ. Bên trong xoang bụng có dịch, gan, thận và tỳ tạng xuất hiện nhiều đốm trắng nhỏ li ti.

Cá tra nhiễm vi khuẩnCá tra nhiễm vi khuẩn E. ictaluri (đốm trắng li ti xuất hiện trên gan thận cá)

Ở các nghiệm thức bổ sung chất chiết lá Cách cho thấy sự tăng cường miễn dịch và thể hiện rõ ràng nhất thông qua tỉ lệ chết của cá, cá ăn thức ăn bổ sung chiết lá Cách theo nhịp 2 tuần/tháng cũng thấp hơn đối chứng chỉ có 28,6% (NT2), 33,3% (NT3) thấp hơn nhiều so với đối chứng 70%.

Biểu đồ thể hiện tỉ lệ chết của cá cảm nhiễmBiểu đồ thể hiện tỉ lệ chết của cá cảm nhiễm sau 8 tuần thí nghiệm

Kết quả thí nghiệm chỉ ra bổ sung 2% chất chiết lá Cách theo nhịp 2 tuần/tháng có khả năng tăng cường sức khỏe của cá và bảo vệ cá kháng lại vi khuẩn E. ictaluri là tốt nhất.

Kết quả từ nghiên cứu góp phần xây dựng quy trình phòng ngừa bệnh gan thận mũ trên cá tra hiệu quả, giảm thiểu ảnh hưởng của dịch bệnh, năng cao nâng suất, tháo gỡ khó khăn cho bà con nông dân.

Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ
Đăng ngày 09/11/2022
Dịch bệnh

Ghẹ vuông chắc thịt không thua ghẹ biển!

Nếu có dịp về Năm Căn, Ngọc Hiển, Ðầm Dơi, ngoài tôm, cua, cá, sò…. thì đừng quên thưởng thức đặc sản ghẹ vuông. Ghẹ vuông chắc thịt, ngon nên được nhiều người dân địa phương, du khách cũng như thị trường tiêu thụ ưa chuộng.

Ghẹ vuông
• 11:58 07/06/2021

Ảnh đẹp thủy sản: Món ăn mang đậm nét đồng quê Việt

Ảnh đẹp thủy sản hôm nay lại mang chúng ta đến gần hơn với những món ăn gắn liền của tuổi thơ qua các nhìn ảnh vô cùng đẹp đẽ, những món ăn mà đã gắn liền với biết bao thế hệ.

Cua đồng.
• 19:49 28/05/2021

Ảnh đẹp: Loài hoa của miền sông nước

Miền Tây không chỉ có sông nước mênh mông mà cảnh sắc lại hữu tình. Kết hợp từ những loài hoa tím hồng rực rỡ hòa quyện tạo nên màu sắc của đồng bằng. Đi đâu chúng ta cũng có thể bắt gặp dễ dàng các loài hoa ấy.

Hoa sen.
• 12:13 24/05/2021

Nhật ký về quê

Quê hương là chùm khế ngọt, dù bạn có đi xa bao lâu thì quê hương cũng luôn mở vòng tay chào đón bạn quay trở về, nếu có một ngày bản thân cảm thấy mệt mỏi ở chốn sài gòn nhộn nhịp thì hãy tạm gác mọi chuyện về quê một chuyến nhé!

Tôm càng xanh.
• 13:44 20/05/2021

Cách xử lý khi tôm bị đóng rong và bám bẩn đuôi trong ao nuôi cũ

Trong những cái ao đã nuôi qua nhiều năm, lớp bùn thải tích tụ dưới đáy chính là nguyên nhân chính khiến tôm dễ bị đóng rong hoặc bám bẩn ở phần đuôi.

Tôm
• 13:36 15/01/2026

Biện pháp phòng và trị một số bệnh thường gặp trên cá rô phi

Cá rô phi là đối tượng nuôi chủ lực mang lại thu nhập ổn định cho nông dân. Tuy nhiên, việc nuôi thâm canh mật độ cao và ô nhiễm nguồn nước đang khiến dịch bệnh bùng phát mạnh. Nắm vững kiến thức về các bệnh thường gặp là yêu cầu bắt buộc đối với người nuôi chuyên nghiệp.

Cá rô phi
• 09:00 14/01/2026

Người nuôi cần làm gì để kiểm soát bệnh EHP hiệu quả?

Bệnh vi bào tử trùng (EHP) không phải là dịch bệnh gây chết hàng loạt như đốm trắng, nhưng nó là một "kẻ cắp thầm lặng" đang gây thiệt hại kinh tế nặng nề cho người nuôi tôm. Nó không giết tôm, nhưng nó "đánh cắp" sự tăng trưởng, khiến tôm còi cọc và làm giảm giá trị thương phẩm.

Tôm bệnh
• 09:00 26/12/2025

Listeria: Mối nguy sinh học không thể xem nhẹ trong xuất khẩu thủy sản

Trong chuỗi cung ứng thực phẩm toàn cầu, Listeria monocytogenes nổi lên như một trong những mầm bệnh nguy hiểm và khó kiểm soát nhất. Với khả năng tồn tại trong môi trường lạnh và gây ra bệnh Listeriosis nghiêm trọng, nó đã trở thành một rào cản kỹ thuật mà mọi doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản đều phải đối mặt.

Cá hồi
• 13:13 17/12/2025

Hiện tượng tôm ăn thịt lẫn nhau trong ao nuôi thâm canh

Trong các mô hình nuôi tôm thâm canh và siêu thâm canh, hiện tượng tôm ăn thịt lẫn nhau (Cannibalism) là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây hao hụt đầu con và phát tán dịch bệnh trên diện rộng.

Ao nuôi tôm
• 18:06 22/01/2026

Đặc sản khô lên ngôi những ngày cận tết

Không khí Tết đang len lỏi vào từng nếp nhà, cũng là lúc các làng nghề biển truyền thống bước vào mùa vụ sôi động nhất trong năm. Từ cực Nam Tổ quốc đến dải đất miền Trung, những đặc sản trứ danh đang được người tiêu dùng săn đón để làm quà biếu và thưởng thức trong dịp sum vầy.

Phơi khô
• 18:06 22/01/2026

Sau kỷ lục lịch sử, thủy sản Việt Nam đối mặt năm 2026 đầy sóng gió

Sau khi xác lập kỷ lục 11,3 tỷ USD vào năm 2025, ngành thủy sản Việt Nam bước vào năm 2026 với tâm thế thận trọng. Trước những rào cản thương mại ngày càng dày đặc từ các thị trường lớn, chiến lược của toàn ngành đang chuyển dịch mạnh mẽ từ mở rộng quy mô sang củng cố sự ổn định và gia tăng giá trị chiều sâu.

Thủy sản
• 18:06 22/01/2026

Nuôi tôm khỏe mạnh chỉ từ loại lá quen thuộc trong vườn nhà

Không chỉ là loại cây ăn quả quen thuộc, lá ổi từ lâu đã được biết đến như một vị thuốc dân gian trị bệnh đường ruột.

Lá ổi
• 18:06 22/01/2026

Áp dụng tiến bộ kỹ thuật để nuôi tôm nước lợ đạt hiệu quả cao, bền vững

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và dịch bệnh trên thủy sản ngày càng diễn biến phức tạp, việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong nuôi tôm nước lợ được xem là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao năng suất, giảm rủi ro và hướng đến phát triển bền vững.

Nuôi tôm thẻ
• 18:06 22/01/2026
Some text some message..