Đặc điểm và hướng xử lý bệnh xù vẩy ở cá Koi

Là một trong những giống cá cảnh được nuôi phổ biến nhất hiện nay. Vẻ đẹp uyển chuyển và lộng lẫy từ những chú cá Koi bơi lội trong hồ không chỉ tạo được cảnh quan bắt mắt mà còn có nhiều ý nghĩa về mặt phong thủy. Bởi thế, cá Koi không chỉ được lòng dân chơi cá cảnh mà còn thu hút rất nhiều người nuôi với mục đích trang trí nhà cửa, sân vườn và làm kinh doanh.

Cá Koi
Cá Koi còn được xem là loài “quốc ngư” bởi chúng tượng trưng cho khát vọng, tinh thần dũng cảm, và sức mạnh vượt qua mọi khó khăn gian khổ

Đôi nét về cá Koi 

Cá Koi có nguồn gốc từ Trung Quốc nhưng khi được người Nhật lai giống thì tạo thành một giống cá hoàn toàn khác. Cá chép khi xưa không đa dạng và có màu sắc đẹp đẽ mà chỉ có màu nâu hoặc xanh, sau này được người Nhật lai tạo nhân giống lần đầu tại vùng đảo Niigata, từ đó tạo ra trăm loài cá Koi rực rỡ, muôn màu muôn vẻ gọi tên là Nishikigoi.  

Cá Koi có đến khoảng hơn 100 giống khác nhau, nhưng chủ yếu chỉ có 4 màu cơ bản là: trắng, đỏ, vàng, xám bạc và còn tùy theo cách phân bổ màu sắc trên mình mà người ta chia làm nhiều loại khác nhau như: Kohaku, San Showa, Ogon, Kin – Showa, Hi – Utsuri, Shusui… 

Tuy nhiên, chúng đều mang những đặc điểm chung về hình thái, thường có thân hình đẹp, màu sắc đa dạng nên thích hợp sử dụng để trang trí bể cá cảnh trong nhà. Koi có thể tăng trưởng từ 50 – 150 mm mỗi năm, tuổi thọ cá Koi trung bình từ 25 – 35 năm. Tuy nhiên có những trường hợp nuôi cá Koi ao thì có thể lên đến hơn 200 tuổi.

Cá Koi là giống cá hiền lành, tương đối dễ nuôi. Tuy nhiên việc chăm sóc cần hết sức tỉ mỉ và kỹ lưỡng. Cá Koi sống phụ thuộc khá nhiều vào điều kiện thời tiết và môi trường xung quanh. Nếu như nhiệt độ môi trường thay đổi sẽ khiến màu sắc và hình dạng của cá cũng thay đổi theo. 

Hiện tượng xù vẩy ở Koi 

Dropsy xù vảy còn được gọi là bệnh Pinecone hoặc Bloater. Nó không thực sự là bệnh mà là phản ứng miễn dịch của cá Koi đối với một bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn dẫn tới sưng cơ thể.  

Khi cá Koi bị Dropsy xù vảy thì dấu hiệu dễ nhận biết nhất là phần thân cá sưng to hơn bình thường và mắt lồi ra. Một số dấu hiệu thông thường khác như: Vảy xù, bụng sưng to nên trông cá giống như quả thông khô.   

Cá koi bị bệnh xù vẩyMôi trường nước ô nhiễm, cá bị stress,…đều có khả năng trở thành nguyên nhân gây ra bệnh xù vảy. Ảnh: koilover.vn

Khả năng bơi lội suy giảm, thậm chí mất khả năng bơi nếu bệnh nặng. Màu sắc, hoa văn trên cơ thể mờ. Cá nhút nhát, kém ăn, hay trốn tránh. Khi mắc bệnh cá thường bơi gần bề mặt nước hoặc bơi gần nơi có nhiều oxy. 

Nguyên nhân 

Có nhiều nguyên nhân gây ra bệnh Dropsy xù vảy trên cá Koi, có thể là ký sinh trùng, sán, virus…Tất cả những mầm bệnh gây nhiễm trùng cho cá Koi đều có thể là nguyên nhân gây bệnh. 

- Nếu cá Koi đột ngột xù vảy: Do sức đề kháng của cá suy giảm tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập gây chảy máu bên trong. Ngược lại, nếu xù vảy diễn ra từ từ có thể là do ký sinh trùng tấn công hoặc trong cơ thể cá có khối u đang phát triển làm cho thân cá sưng to.  

- Môi trường nước ô nhiễm: Cá koi ưa nước sạch, ở vùng nước bẩn, không đảm bảo về nhiệt độ, độ pH, NH3 thì cá rất dễ bị bệnh (không chỉ bệnh xù vảy mà còn rất nhiều bệnh khác). Nếu không có biện pháp xử lý nguồn nước đảm bảo sẽ tạo điều kiện nấm, vi khuẩn sinh sôi, xâm nhập vào bên trong khiến cá mắc bệnh. 

- Thiếu chất dinh dưỡng: Nguồn thức ăn không đủ chất hoặc kém chất lượng. 

- Chức năng thận của cá Koi suy giảm: Do sử dụng thuốc không đúng cách hoặc ký sinh trùng xâm nhập vào sâu bên trong nội tạng của cá, tác động và khiến chức năng thận của koi suy giảm, cá không đào thải được cặn bẩn, chất độc từ bên trong cơ thể ra ngoài. 

- Stress, căng thẳng: Nguyên nhân do nhiều tác động, ví dụ như di chuyển cá thô bạo, mật độ cá trong hồ quá dày, thay đổi môi trường sống bất ngờ… 

Hầu hết các trường hợp xù vảy ở cá Koi không lây nhiễm, tuy vậy trong một vài trường hợp nếu cá mắc Dropsy do ký sinh trùng thì có khả năng lây bệnh. Thông thường, bệnh xù vảy là do ký sinh trùng gây nhiễm trùng cho các vết thương do chính chúng tạo ra. Do đó rất dễ lây lan. 

Cách xử lý 

Cách tốt nhất để phòng bệnh là vệ sinh sạch sẽ, tạo môi trường sống lý tưởng, rộng rãi cho cá Koi.

Ngay khi bạn thấy các dấu hiệu bất thường trên thân cá koi, những biểu hiện lạ khi bơi lội, khi ăn thì cần lập tức theo dõi. Bạn cần cách ly những con bị bệnh ra khỏi hồ/ bề để tránh tình trạng lây lan bệnh ra cả đàn. Nên nuôi các con này trong các tank nhựa vừa gọn, vừa tiện dụng. (sử dụng tank nhựa tròn hoặc tank nhựa hình chữ nhật đều được) 

Tiếp đến bạn tiến hành tắm muối cho cá với nồng độ 5 – 6kg/1m3 nước/5 phút. Mỗi ngày thực hiện 1 – 2 lần, liên tục 3 – 4 ngày cho đến khi tình trạng, dấu hiệu bên ngoài của cá được cải thiện. 

Có thể sử dụng các loại thuốc khác hay kháng sinh để trị bệnh cho cá, tuy nhiên người nuôi cần tuân thủ theo hướng dẫn sử dụng hoặc tham khảo ý kiến của các chuyên gia. 

Cần trang bị đầy đủ máy lọc nước công suất  phù hợp với quy mô bể

Phòng tránh bệnh xù vảy ở Koi 

Nếu là người mới chơi cá cảnh thì cần phải lựa chọn những giống Koi khỏe mạnh, không có mầm mống bệnh. Những con cá phần da bị trầy xước, có chấm đỏ trên nền da, bơi kém, ăn ít thì không nên lựa chọn vì sức đề kháng của chúng yếu, dễ bị vi khuẩn xâm nhập, tấn công. 

Khi nuôi cá Koi, cần đặc biệt quan tâm đến chất lượng nguồn nước. Cá sẽ rất dễ bị bệnh xù vảy nếu như nước nuôi bẩn. Cần trang bị đầy đủ máy lọc nước công suất phù hợp với quy mô bể, hồ và số lượng cá. Chú ý khi cho cá ăn thì cho lượng vừa đủ, tránh để thức ăn dư thừa sẽ gây ô nhiễm nguồn nước. 

Trước khi thêm cá mới nên cách ly và kiểm dịch cá mới trong 1 tank nước riêng khoảng 3 – 4 tuần để chắc chắn rằng chúng không có mầm bệnh trong cơ thể. 

Cá Koi dễ mắc Dropsy xù vảy vào mùa xuân, vì thế người nuôi cần dọn dẹp, khử trùng hồ/bể vào mùa thu, thêm thiết bị sưởi ấm vào mùa đông và cho cá ăn thức ăn dinh dưỡng cao vào mùa hè để hạn chế tối đa tình trạng cá nhiễm bệnh. 

Đăng ngày 26/02/2024
Nhất Linh @nhat-linh
Kỹ thuật

Làm thế nào để hiệu quả việc tăng kiềm trong ao tôm?

Độ kiềm là thông số rất quan trọng, góp phần vào một trong những yếu tố quyết định thành công của vụ nuôi, bởi độ kiềm có liên quan trực tiếp đến độ ổn định của pH nước và hoạt động lột xác của tôm. Việc hiểu và kiểm soát hiệu quả, đúng lúc tính kiềm trong ao sẽ giúp hoạt động nuôi tôm của bà con trở nên dễ dàng hơn.

Độ kiềm
• 09:50 12/04/2024

Nuôi vỗ cua gạch thành cua ôm trứng ở Cà Mau

Ngành cua Cà Mau đang từng bước khẳng định vị thế, trở thành đối tượng nuôi chủ lực thứ hai của địa phương, chỉ đứng sau con tôm.

Cua gạch
• 14:17 11/04/2024

Kiểm soát độ biến động của kiềm trong ao nuôi

Một chỉ số luôn được quan tâm khi người nuôi kiểm tra các chỉ số môi trường ao nuôi đó chính là độ kiềm, độ pH. Chúng có thể tăng hoặc giảm ngoài mức cho phép dẫn đến các hệ lụy gây ảnh hưởng lên tôm. Hôm nay, Tép Bạc sẽ gợi ý một số cách kiểm soát độ kiềm, độ pH hợp lý.

Độ kiềm ao nuôi
• 10:41 11/04/2024

Mô hình nuôi tôm càng xanh toàn cái

Trong ngành nuôi tôm hiện đại, việc tối ưu hóa quy trình nuôi trồng không chỉ là một mục tiêu mà còn là một thách thức. Trong số các mô hình nuôi phổ biến, mô hình nuôi tôm toàn cái đang thu hút sự chú ý đặc biệt của các nhà nghiên cứu và nhà nuôi.

Tôm càng xanh
• 09:55 11/04/2024

Cấp mã vùng nuôi, trồng thủy sản cần thiết và cấp bách

Từ mã số này sẽ xác định được chủ cơ sở nuôi và nguồn gốc sản phẩm, qua đó tăng cường hiệu lực quản lý Nhà nước, nâng cao giá trị sản phẩm và đáp ứng yêu cầu về xuất khẩu. Việc các vùng sản xuất nuôi trồng thủy sản có mã cũng thích ứng với xu hướng kinh tế nông nghiệp số hiện nay. Từ những yêu cầu trên, các đơn vị chuyên môn ngành nông nghiệp đã và đang đẩy mạnh việc cấp mã số cho các vùng nuôi trồng thủy sản trên khắp cả nước.

Nuôi thủy sản
• 02:00 13/04/2024

Vệ sinh ao nuôi định kỳ

Luôn giữ môi trường ao nuôi sạch sẽ là yếu tố hàng đầu trong nuôi tôm công nghiệp. Việc ao nuôi sạch sẽ không đem đến các mầm bệnh gây hại cho tôm, cũng như giúp tôm có điều kiện phát triển ổn đinh, tăng trưởng nhanh chóng, đạt năng suất cao cho vụ nuôi. Dưới đây là một số công việc cần làm để vệ sinh ao nuôi định kỳ.

Vệ sinh ao nuôi
• 02:00 13/04/2024

Những điều thú vị về sự thích nghi của loài cá tuyết

Dưới những lớp tuyết mỏng manh của đại dương, tồn tại một thế giới huyền bí, nơi cá tuyết tỏa sáng. Loài cá này, dường như đã được sinh ra để sống trong môi trường đầy thách thức của vùng biển đáy tuyết.

Cá tuyết
• 02:00 13/04/2024

Làm thế nào để hiệu quả việc tăng kiềm trong ao tôm?

Độ kiềm là thông số rất quan trọng, góp phần vào một trong những yếu tố quyết định thành công của vụ nuôi, bởi độ kiềm có liên quan trực tiếp đến độ ổn định của pH nước và hoạt động lột xác của tôm. Việc hiểu và kiểm soát hiệu quả, đúng lúc tính kiềm trong ao sẽ giúp hoạt động nuôi tôm của bà con trở nên dễ dàng hơn.

Độ kiềm
• 02:00 13/04/2024

Nuôi vỗ cua gạch thành cua ôm trứng ở Cà Mau

Ngành cua Cà Mau đang từng bước khẳng định vị thế, trở thành đối tượng nuôi chủ lực thứ hai của địa phương, chỉ đứng sau con tôm.

Cua gạch
• 02:00 13/04/2024